 |
| World Cup 2026: AI góp sức cho đội tuyển Mỹ từ phân tích chiến thuật đến quyết định thay người theo thời gian thực |
Hai chiến thắng liên tiếp của đội tuyển Mỹ trước Australia (2-0) và Paraguay (4-1) tại vòng bảng FIFA World Cup 2026 không chỉ đến từ phong độ của các cầu thủ mà còn phản ánh xu hướng ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng sâu rộng trong bóng đá đỉnh cao.
Theo TyC Sports, HLV Mauricio Pochettino đã đưa nền tảng AI Sportian Performance vào quá trình chuẩn bị và điều hành trận đấu, biến công nghệ thành một phần trong hệ thống ra quyết định của ban huấn luyện.
Sportian Performance là nền tảng phân tích hiệu suất do công ty phần mềm Globant phát triển, có khả năng tổng hợp dữ liệu từ video, thiết bị theo dõi cầu thủ và các chỉ số thể chất theo thời gian thực trong cả tập luyện lẫn thi đấu.
Mỗi trận đấu, hệ thống xử lý hơn 6.400 biến số, sau đó sử dụng AI để nhận diện những tình huống có thể tạo ra bước ngoặt như sự suy giảm thể lực, thay đổi cường độ thi đấu hoặc dấu hiệu điều chỉnh chiến thuật từ đối phương.
Khác với nhiều nền tảng phân tích truyền thống vốn hiển thị khối lượng dữ liệu lớn, Sportian Performance chỉ gửi cảnh báo khi các chỉ số vượt ngưỡng đã được thiết lập. Cách tiếp cận này giúp ban huấn luyện tập trung vào những thông tin thực sự quan trọng thay vì mất thời gian xử lý hàng loạt thống kê.
Theo HLV Mauricio Pochettino, mục tiêu của AI không phải thay thế con người mà giúp quá trình ra quyết định trở nên nhanh hơn, chính xác hơn và giảm áp lực trong suốt trận đấu.
Sportian Performance đã được triển khai tại hơn 50 giải đấu trên thế giới. Tuy nhiên, World Cup 2026 là lần đầu tiên nền tảng này được một đội tuyển quốc gia sử dụng trong giải đấu bóng đá lớn nhất hành tinh.
Globant - đơn vị phát triển hệ thống - có trụ sở tại Argentina, quê hương của HLV Mauricio Pochettino và siêu sao Lionel Messi.
Theo ban huấn luyện đội tuyển Mỹ, AI sẽ tiếp tục được khai thác sâu hơn ở các trận đấu tiếp theo, trước mắt là cuộc đối đầu với Thổ Nhĩ Kỳ ở lượt trận cuối vòng bảng.
Không chỉ đội tuyển Mỹ, FIFA World Cup 2026 còn đánh dấu bước chuyển lớn trong việc phổ cập công nghệ AI tới toàn bộ các đội tuyển.
Các liên đoàn tham dự có thể sử dụng nền tảng Football AI Pro (FIFA AI Pro) do Lenovo phát triển để phân tích video, mô phỏng chiến thuật 3D và đánh giá hiệu quả của từng phương án thi đấu trước mỗi đối thủ.
Theo Lenovo, hệ thống có thể xử lý hàng trăm triệu điểm dữ liệu của FIFA và phân tích hơn 2.000 chỉ số chuyên môn, bao gồm: Pressing; Di chuyển không bóng; Tổ chức chiến thuật; Chuyển đổi trạng thái tấn công - phòng ngự; Hiệu quả phối hợp theo từng khu vực trên sân. Kết quả được trình bày dưới nhiều định dạng như văn bản, biểu đồ trực quan hoặc video ngắn, đồng thời cá nhân hóa dữ liệu cho từng cầu thủ.
Một trong những thay đổi đáng chú ý tại World Cup 2026 là khả năng tiếp cận dữ liệu trở nên bình đẳng hơn.
Trước năm 2018, FIFA chưa cung cấp nền tảng phân tích dùng chung, khiến các liên đoàn có tiềm lực tài chính mạnh sở hữu lợi thế rõ rệt khi đầu tư hệ thống dữ liệu riêng.
Theo đánh giá của Bank of America Global Research, AI đang góp phần "dân chủ hóa" dữ liệu bóng đá khi các đội tuyển có thể tiếp cận công cụ phân tích ở tiêu chuẩn tương đương, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào ngân sách công nghệ.
AI cũng hiện diện trong nhiều khâu tổ chức của giải đấu. Các công nghệ hỗ trợ trọng tài như VAR và hệ thống bắt việt vị bán tự động (SAO) đã được nâng cấp bằng AI nhằm phân tích vị trí cầu thủ, quỹ đạo bóng và các tình huống nhạy cảm theo thời gian thực, giúp giảm tranh cãi trong những quyết định quan trọng.
Song song đó, toàn bộ 16 sân vận động đăng cai World Cup 2026 đều được xây dựng bản sao số (Digital Twin). Mô hình này cho phép ban tổ chức theo dõi mật độ khán giả, điều phối dòng người, kiểm soát an ninh và tối ưu vận hành ngay trong thời gian diễn ra trận đấu.
Dữ liệu từ các thiết bị đeo trên người cầu thủ cũng được đồng bộ liên tục để theo dõi tình trạng sức khỏe, hỗ trợ đội ngũ y tế phát hiện sớm nguy cơ chấn thương hoặc quá tải.
Không chỉ phục vụ cầu thủ và ban huấn luyện, AI còn thay đổi cách người hâm mộ theo dõi World Cup. Khán giả có mặt tại sân có thể truy cập dữ liệu trận đấu theo thời gian thực, lựa chọn nhiều góc quay khác nhau, theo dõi riêng cầu thủ yêu thích hoặc xem các phân tích chuyên sâu ngay trong lúc trận đấu diễn ra.
Xu hướng này cho thấy AI đang mở rộng vai trò từ công cụ hỗ trợ phân tích sang nền tảng vận hành toàn diện, tác động đến mọi mắt xích của World Cup, từ chiến thuật, trọng tài, tổ chức cho đến trải nghiệm của người hâm mộ.
