VinSpeed đề xuất đầu tư đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam: Thủ tướng chỉ đạo nghiên cứu kỹ lưỡng

VinSpeed đề xuất đầu tư đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam: Thủ tướng chỉ đạo nghiên cứu kỹ lưỡng

Tại cuộc họp với các bộ ngành chiều 20/5, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã giao Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và các cơ quan liên quan nghiên cứu kỹ đề xuất của Công ty Cổ phần VinSpeed về việc tham gia đầu tư xây dựng tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam.

Đây là một trong những động thái quan trọng thể hiện sự quan tâm của Chính phủ đối với các sáng kiến từ khu vực tư nhân trong phát triển hạ tầng giao thông quốc gia, đặc biệt là lĩnh vực có tính chiến lược và đòi hỏi nguồn lực đầu tư rất lớn như đường sắt tốc độ cao.

Trong văn bản gửi Thủ tướng vào ngày 6/5, Công ty VinSpeed đề xuất được tham gia đầu tư tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam theo hình thức đầu tư trực tiếp tư nhân, thay vì theo phương thức đầu tư công hoặc đối tác công tư (PPP) như các dự án hạ tầng truyền thống khác.

Đáng chú ý, tổng mức đầu tư mà VinSpeed đưa ra lên tới khoảng 61,27 tỷ USD. Trong đó, doanh nghiệp cam kết tự thu xếp 20% tổng vốn đầu tư, tương đương 12,27 tỷ USD, không bao gồm chi phí đền bù giải phóng mặt bằng. Phần còn lại, tương đương 49 tỷ USD, VinSpeed đề xuất được Nhà nước cho vay không lãi suất trong thời hạn 35 năm.

VinSpeed cam kết hoàn trả đầy đủ khoản vay đúng hạn, tính từ thời điểm giải ngân đầu tiên, đồng thời đảm bảo hoàn thành và vận hành tuyến đường sắt trong vòng 5 năm kể từ khi nhận mặt bằng sạch.

Ngoài các ưu đãi tài chính, VinSpeed cũng kiến nghị một loạt cơ chế đặc thù để đảm bảo tính khả thi và hiệu quả đầu tư của dự án.

Cụ thể, doanh nghiệp mong muốn được: Miễn thuế toàn bộ đối với máy móc, thiết bị, phương tiện vận tải chuyên dụng cho đường sắt. Được giao thực hiện các dự án khu đô thị, bất động sản tại các khu vực ga đường sắt tốc độ cao theo hình thức chỉ định. Hưởng thời gian hoạt động dự án lên tới 99 năm – dài hơn hầu hết các dự án hạ tầng hiện nay. Đề xuất giá vé tối thiểu bằng 60-70% giá trần vé máy bay, nhằm đảm bảo khả năng cạnh tranh và thu hút khách hàng.

Tại cuộc họp ngày 20/5, Thủ tướng Phạm Minh Chính ghi nhận tinh thần chủ động và quy mô đề xuất của VinSpeed. Tuy nhiên, Thủ tướng cũng nhấn mạnh rằng các bộ ngành cần nghiên cứu thận trọng, đảm bảo đánh giá đầy đủ tính khả thi, hiệu quả đầu tư và khả năng thu hồi vốn, đồng thời phù hợp với quy định pháp luật hiện hành.

Bộ Xây dựng được giao làm đầu mối phối hợp với VinSpeed, hướng dẫn công ty hoàn thiện hồ sơ đề xuất chủ trương đầu tư, trong đó yêu cầu làm rõ nhiều nội dung quan trọng: quy mô tuyến, tiến độ triển khai, hiệu quả kinh tế – xã hội và cơ sở huy động vốn.

Ngoài ra, các bộ ngành được yêu cầu gửi ý kiến về Bộ Xây dựng trước ngày 22/5, để tổng hợp và báo cáo cấp có thẩm quyền – trong đó có thể bao gồm việc trình Quốc hội tại kỳ họp thứ 9 đang diễn ra, nếu được chấp thuận.

Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam vốn là chiến lược hạ tầng quốc gia đã được đặt ra nhiều năm nay, nhưng liên tục gặp khó khăn về nguồn vốn và hình thức đầu tư. Đề xuất của VinSpeed, nếu được triển khai, sẽ là tiền lệ đầu tiên về việc tư nhân hóa toàn diện một dự án hạ tầng trọng điểm.

Hiện nay, mọi đề xuất vẫn đang trong quá trình đánh giá và cần được trình cấp có thẩm quyền, đặc biệt là Quốc hội, trước khi có thể bước vào giai đoạn chuẩn bị đầu tư.

Những diễn biến tiếp theo sẽ là mối quan tâm đặc biệt của giới đầu tư trong nước và quốc tế, bởi dự án này không chỉ mang ý nghĩa về mặt giao thông, mà còn mở ra một chương mới cho tư nhân hóa hạ tầng quy mô lớn tại Việt Nam.