Vĩnh Long: Định hình cực tăng trưởng mới, hướng tới phát triển xanh và bền vững

Quang cảnh hội nghị (Ảnh: Bích Liên).

Sáng 20/3, UBND tỉnh Vĩnh Long tổ chức Hội nghị công bố điều chỉnh Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050 theo Quyết định số 368/QĐ-UBND ngày 15/01/2026. Đây được xem là dấu mốc quan trọng, tạo nền tảng để địa phương bước vào giai đoạn phát triển mới với tầm nhìn dài hạn, phù hợp định hướng chiến lược quốc gia và vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Các đại biểu tham dự Hội nghị công bố điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Vĩnh Long (Ảnh: Bích Liên).

Quy hoạch điều chỉnh lần này bảo đảm sự thống nhất với quy hoạch tổng thể quốc gia, quy hoạch ngành và quy hoạch vùng, đồng thời bám sát thực tiễn, khai thác tối đa tiềm năng, lợi thế của tỉnh. Trọng tâm là phát triển có chọn lọc, ưu tiên các ngành, lĩnh vực và không gian có khả năng tạo đột phá, hình thành các cực tăng trưởng và vùng động lực, đóng vai trò lan tỏa.

Hướng tới trung tâm kinh tế biển và năng lượng tái tạo

Theo định hướng, đến năm 2030, Vĩnh Long phấn đấu trở thành địa phương phát triển năng động, bền vững; là trung tâm kinh tế biển và sản xuất năng lượng tái tạo của vùng, với hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại, kết nối thông suốt.

Tỉnh tập trung khai thác hiệu quả các lợi thế nổi bật như kinh tế biển, nông nghiệp sinh thái, năng lượng tái tạo, dịch vụ logistics và du lịch biển – văn hóa – sinh thái. Đồng thời, huy động và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực nhằm thúc đẩy tăng trưởng nhanh nhưng không đánh đổi môi trường.

Một trong những phương án thuộc Quy hoạch tỉnh Vĩnh Long thời kỳ 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050. Ảnh- Bích Liên

Tầm nhìn đến năm 2050, Vĩnh Long đặt mục tiêu trở thành tỉnh phát triển hiện đại, bền vững; giữ vai trò trung tâm về kinh tế biển, năng lượng tái tạo và đổi mới sáng tạo của khu vực. Nền kinh tế được định hướng phát triển theo mô hình xanh, số và tuần hoàn, gắn với hệ thống đô thị thông minh và không gian phát triển liên kết chặt chẽ.

Tổ chức không gian phát triển với 3 vùng, 5 hành lang kinh tế

Quy hoạch xác định rõ cấu trúc không gian phát triển với 3 vùng kinh tế gồm: vùng Bắc sông Cổ Chiên, vùng Nam sông Cổ Chiên và vùng ven biển. Song song đó là 5 hành lang kinh tế chủ đạo:

Hành lang Bắc – Nam

Hành lang Đông – Tây

Hành lang nội tỉnh theo các tuyến quốc lộ 53 – 54 – 57

Hành lang ven sông Cổ Chiên – Hàm Luông

Hành lang sinh thái – du lịch sông Tiền, sông Hậu và ven biển

Các hành lang này đóng vai trò kết nối không gian phát triển, thúc đẩy giao thương, hình thành chuỗi giá trị liên kết trong và ngoài tỉnh.

Bên cạnh đó, tỉnh xác định 4 khu vực động lực gồm: đô thị – công nghiệp – dịch vụ trung tâm; khu công nghiệp công nghệ cao gắn với nông nghiệp sinh thái; khu vực ven biển; và hệ thống hành lang kinh tế chủ đạo.

Ba trụ cột, ba khâu đột phá chiến lược

Phát biểu tại hội nghị, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Vĩnh Long, ông Trần Trí Quang nhấn mạnh rằng, trong bối cảnh cả hệ thống chính trị đang triển khai sắp xếp tổ chức bộ máy, đồng thời điều chỉnh lại không gian phát triển để phù hợp với các quy hoạch cấp trên, việc điều chỉnh Quy hoạch tỉnh là yêu cầu mang tính tất yếu và cấp thiết.

Theo ông, bước vào giai đoạn mới, tỉnh không chỉ đặt mục tiêu phát triển nhanh hơn mà còn phải bảo đảm tính bền vững, trong đó tăng trưởng kinh tế không được đánh đổi môi trường, quá trình hội nhập phải gắn chặt với việc giữ gìn bản sắc văn hóa, và mọi chủ trương, chính sách đều phải hướng đến phục vụ người dân và cộng đồng doanh nghiệp.

Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long Trần Trí Quang phát biểu khai mạc Hội nghị (Ảnh: Bích Liên).

Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh cho biết, định hướng phát triển của Vĩnh Long được xây dựng trên ba trụ cột rõ ràng. Trước hết là phát triển nông nghiệp sinh thái theo hướng ứng dụng công nghệ cao, nâng cao giá trị gia tăng và khả năng cạnh tranh. Thứ hai là phát triển công nghiệp chế biến và công nghiệp sạch, gắn với khai thác hiệu quả tiềm năng năng lượng tái tạo. Thứ ba là phát triển khu vực dịch vụ, logistics, đô thị và kinh tế ven sông, tạo động lực lan tỏa cho toàn bộ nền kinh tế.

Để hiện thực hóa các mục tiêu này, tỉnh tập trung triển khai ba khâu đột phá chiến lược. Một là phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng theo hướng đồng bộ, hiện đại và đi trước một bước nhằm tạo nền tảng cho phát triển. Hai là tiếp tục hoàn thiện thể chế theo hướng thông thoáng, minh bạch, tạo môi trường đầu tư thuận lợi. Ba là chú trọng nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đáp ứng yêu cầu của giai đoạn phát triển mới với những đòi hỏi ngày càng cao về trình độ và kỹ năng.

Trong khi đó, ông Trần Văn Lâu- Bí thư Tỉnh uỷ đánh giá việc điều chỉnh Quy hoạch tỉnh lần này thể hiện rõ tư duy phát triển đổi mới, cách tiếp cận tổng thể, dài hạn và khoa học. Theo Bí thư Tỉnh ủy, quy hoạch đã phản ánh đầy đủ tiềm năng, lợi thế của địa phương, bám sát chủ trương của Đảng và Nhà nước, đồng thời phù hợp với yêu cầu thực tiễn trong bối cảnh phát triển mới.

Ông khẳng định, quyết định phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch tỉnh không chỉ là căn cứ pháp lý quan trọng để tổ chức quản lý phát triển, mà còn là cơ sở để huy động và phân bổ hiệu quả các nguồn lực. Đây cũng là cơ hội để Vĩnh Long quảng bá hình ảnh, nâng cao vị thế, thu hút doanh nghiệp và nhà đầu tư trong và ngoài nước, đồng thời làm nền tảng để các cấp, các ngành và địa phương cụ thể hóa thành các chương trình, kế hoạch triển khai cụ thể.

Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Long Trần Văn Lâu đánh giá việc điều chỉnh Quy hoạch tỉnh lần này thể hiện rõ tư duy phát triển đổi mới, cách tiếp cận tổng thể, dài hạn và khoa học. Ảnh- Bích Liên

Bí thư Tỉnh ủy yêu cầu các cấp, các ngành và địa phương khẩn trương triển khai thực hiện quy hoạch bằng việc rà soát, xây dựng và hoàn thiện các đề án, kế hoạch phát triển; đồng thời cập nhật, điều chỉnh hoặc lập mới các quy hoạch chi tiết trong từng lĩnh vực, từ ngành, đô thị đến nông thôn, bảo đảm tính thống nhất và đồng bộ trong toàn hệ thống.

Cùng với đó, các cơ quan, đơn vị liên quan cần tập trung huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực phát triển. Trong đó, ngành tài chính giữ vai trò tham mưu xây dựng danh mục các dự án trọng điểm có tính lan tỏa cao, ưu tiên thu hút đầu tư vào những lĩnh vực có lợi thế, có giá trị gia tăng lớn, thân thiện với môi trường, phù hợp với xu hướng chuyển đổi xanh và chuyển đổi số. Đồng thời, tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, nâng cao chất lượng công tác xúc tiến và hỗ trợ doanh nghiệp.

Bên cạnh mục tiêu tăng trưởng, Bí thư Tỉnh ủy cũng nhấn mạnh yêu cầu gắn việc thực hiện quy hoạch với phát triển bền vững, bảo đảm an sinh xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Phát triển kinh tế phải đi đôi với bảo vệ môi trường, gìn giữ các giá trị văn hóa, lịch sử, đồng thời bảo đảm sự hài hòa giữa phát triển đô thị và nông thôn, giữa các vùng thuận lợi và vùng còn khó khăn. Các địa phương cần chủ động lồng ghép mục tiêu giảm nghèo bền vững, phát triển giáo dục, y tế, văn hóa và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực vào quá trình triển khai quy hoạch.

Ngoài ra, yêu cầu về tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong quản lý và tổ chức thực hiện quy hoạch cũng được đặt ra một cách rõ ràng. Các cấp, các ngành cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, hệ thống thông tin địa lý và chuyển đổi số trong công tác quản lý, cung cấp thông tin quy hoạch một cách đầy đủ, kịp thời, bảo đảm tính công khai, minh bạch, qua đó nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và tạo niềm tin cho người dân, doanh nghiệp.

Đây được xem là những yếu tố then chốt để nâng cao năng lực cạnh tranh, thu hút đầu tư và thúc đẩy tăng trưởng bền vững.

Phát biểu tham luận tại hội nghị, ông Nguyễn Quang Vinh- Phó Tổng giám đốc Tập đoàn Trường Thành Việt Nam cho biết : Tập đoàn Trường Thành Việt Nam là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực năng lượng tái tạo từ năm 2012, hiện đang triển khai 19 dự án trên cả nước với tổng công suất khoảng 6 GW, gồm điện mặt trời, điện gió và nhiệt điện LNG, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng và thực hiện cam kết giảm phát thải theo COP26.

Tại Vĩnh Long, doanh nghiệp đã đầu tư Nhà máy điện gió V1-2 công suất 48 MW, vận hành từ tháng 10/2021, đóng góp nguồn điện sạch và ngân sách đáng kể. Năm 2025, công ty tiếp tục được cấp phép hai dự án điện gió mới với tổng công suất 98 MW.

Ông Nguyễn Quang Vinh- PTGĐ Tập đoàn Trường Thành Việt Nam, phát biểu tham luận tại Hội nghị. Ảnh- Bích Liên

Trên cơ sở đánh giá tiềm năng và định hướng phát triển của tỉnh, Trường Thành Việt Nam đặt mục tiêu mở rộng đầu tư với 4 dự án điện gió mới tổng công suất 793 MW, đồng thời đề xuất bổ sung dự án điện gió ngoài khơi quy mô 2 GW vào quy hoạch điện quốc gia. Đối với dự án điện gió ngoài khơi Nam Bộ 3 công suất 500 MW, doanh nghiệp đã được cấp phép khảo sát, thành lập liên danh với các đối tác và đặt mục tiêu vận hành trước tháng 12/2030.

Theo ông Nguyễn Quang Vinh, Quy hoạch tỉnh Vĩnh Long được xây dựng bài bản, đồng bộ, phù hợp Quy hoạch điện VIII, hướng tới mục tiêu phát triển năng lượng tái tạo và bảo đảm cung ứng điện ổn định cho các khu vực trọng điểm. Đặc biệt, kế hoạch phát triển hệ thống truyền tải điện giai đoạn 2026–2030 với các tuyến 500 kV, 220 kV và 110 kV sẽ tạo nền tảng quan trọng để hình thành trung tâm năng lượng tái tạo của khu vực.

Để triển khai hiệu quả quy hoạch, doanh nghiệp kiến nghị tỉnh sớm chấp thuận chủ trương đầu tư, lựa chọn nhà đầu tư, bố trí quỹ đất và khu vực biển phù hợp; đồng thời đề xuất các bộ, ngành và Tập đoàn Điện lực Việt Nam đẩy nhanh tiến độ các dự án truyền tải 500 kV kết nối với Thành phố Hồ Chí Minh. Bên cạnh đó, tỉnh cần kịp thời tháo gỡ khó khăn cho nhà đầu tư trong quá trình triển khai dự án.

Đại diện Trường Thành VN khẳng định cam kết đầu tư nghiêm túc, lâu dài tại Vĩnh Long, tuân thủ quy định pháp luật, gắn hoạt động sản xuất kinh doanh với bảo vệ môi trường và đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế – xã hội bền vững của địa phương.

Tạo nền tảng thu hút đầu tư và nâng cao chất lượng sống

Hội nghị công bố quy hoạch cũng là dịp để Vĩnh Long giới thiệu tiềm năng, lợi thế và danh mục các dự án ưu tiên kêu gọi đầu tư. Tỉnh hướng đến thu hút các nguồn lực lớn, công nghệ hiện đại, phương thức quản trị tiên tiến, qua đó thúc đẩy tăng trưởng kinh tế hai con số, chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng hiện đại.

Lãnh đạo tỉnh nhấn mạnh, việc điều chỉnh quy hoạch không chỉ là yêu cầu tất yếu trong bối cảnh mới mà còn thể hiện tư duy phát triển dài hạn, khoa học và bền vững. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để tổ chức quản lý phát triển, phân bổ nguồn lực hiệu quả, đồng thời nâng cao chất lượng đời sống người dân.

Lãnh đạo tỉnh tham quan gian hàng sản vật địa phương bên lề hội nghị. Ảnh- Bích Liên

Trong thời gian tới, các cấp, ngành sẽ khẩn trương cụ thể hóa quy hoạch bằng các chương trình, kế hoạch hành động; tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số và hệ thống GIS trong quản lý; bảo đảm công khai, minh bạch và hiệu quả trong triển khai.

Với định hướng rõ ràng, tầm nhìn dài hạn cùng quyết tâm chính trị cao, Vĩnh Long đang từng bước khẳng định vị thế là điểm đến đầu tư hấp dẫn, hướng tới phát triển nhanh, bền vững và hài hòa giữa kinh tế – xã hội – môi trường.