Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Nhà ở là quyền cơ bản, là thước đo tiến bộ xã hội

Chiều 19/5, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chủ trì buổi làm việc với Đảng ủy Chính phủ và các Bộ, ngành liên quan về tình hình triển khai thực hiện Chỉ thị số 34-CT/TW của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phát triển nhà ở xã hội trong tình hình mới.

Cùng dự buổi làm việc có đồng chí Lê Minh Hưng - Ủy viên Bộ Chính trị, Thủ tướng Chính phủ; đồng chí Bùi Thị Minh Hoài - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cùng các đồng chí lãnh đạo chủ chốt của Đảng, Quốc hội, Chính phủ và các Bộ, ban, ngành Trung ương.

Quyền cơ bản của người dân và thước đo của tiến bộ xã hội

Đặt nền móng tư duy cho giai đoạn phát triển mới, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: Tiếp cận nhà ở an toàn, phù hợp với khả năng chi trả phải được coi là quyền cơ bản của người dân và là thước đo của tiến bộ xã hội.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì buổi làm việc với Đảng ủy Chính phủ và các bộ, ngành liên quan về tình hình triển khai thực hiện Chỉ thị số 34-CT/TW ngày 24/5/2024 của Ban Bí thư (Ảnh: TTXVN).

Người đứng đầu Đảng và Nhà nước khẳng định, nhà ở phải là một bộ phận ổn định cấu trúc đô thị, nông thôn, an sinh xã hội, an ninh đô thị, năng suất lao động và sự lành mạnh của thị trường bất động sản. Chăm lo chỗ ở ổn định cho nhân dân chính là biểu hiện sinh động cho bản chất tốt đẹp của chế độ xã hội chủ nghĩa.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ, phát triển nhà ở phải được đặt trong tư duy tổng thể mang tính liên ngành, liên cấp, liên vùng gắn với quy hoạch đô thị, đất đai, công nghiệp, giao thông công cộng, thị trường lao động và quản lý dân cư, thay vì xem đây là việc riêng của ngành xây dựng hay một chính sách hỗ trợ người nghèo đơn thuần.

Dù ghi nhận Quốc hội, Chính phủ, các Bộ, ngành và địa phương thời gian qua đã có nhiều nỗ lực hoàn thiện thể chế, tháo gỡ thủ tục để thúc đẩy phát triển nhà ở, song Tổng Bí thư, Chủ tịch nước thẳng thắn nhìn nhận kết quả đạt được cơ bản chưa đáp ứng mục tiêu đề ra và còn thấp so với nhu cầu thực tế.

Người đứng đầu Đảng, Nhà nước định hình rõ quan điểm: Chính sách nhà ở trong giai đoạn mới phải được thiết kế với tư duy mới, tầm nhìn mới, đảm bảo mọi người đều có chỗ ở. Nhà là để ở chứ không phải để kinh doanh, tích sản.

Để hiện thực hóa tầm nhìn này, nhà ở phải được đặt trong chiến lược phát triển đô thị quốc gia. Mỗi khu đô thị, khu công nghiệp, khu kinh tế phải quy hoạch nhà ở đồng bộ với hạ tầng kỹ thuật, dịch vụ xã hội, thiết chế văn hóa, y tế và giáo dục. Đồng thời, quy hoạch nhà ở phải bám sát cung - cầu lao động, ưu tiên bố trí quỹ đất, hạ tầng tại những nơi tập trung đông công nhân, lao động nhập cư, trường đại học hay bệnh viện.

Khơi thông trục chiến lược nhà ở cho thuê

Về mô hình phát triển, Việt Nam chọn lối đi riêng: Không bao cấp nhà ở, cũng không phó mặc cho thị trường. Nhà nước giữ vai trò kiến tạo quỹ đất, quy hoạch, hỗ trợ tài chính, định ra tiêu chuẩn và đơn giản hóa thủ tục; trong khi thị trường tham gia xây dựng, vận hành với lợi ích hợp lý để người dân tiếp cận chỗ ở an toàn, đúng đối tượng.

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng phát biểu tại cuộc làm việc (Ảnh: TTXVN).

Đặc biệt, định hướng chiến lược từ nay đến năm 2030 được xác định rõ: Nhà ở để bán vẫn cần thiết, nhưng nhà ở cho thuê phải được xác định là trụ cột chiến lược lâu dài, nhất là tại các đô thị lớn, khu công nghiệp và các địa bàn có giá nhà vượt xa mặt bằng thu nhập của người dân.

Để triển khai toàn diện, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước giao nhiệm vụ cụ thể cho các cấp, các ngành:

Tiếp tục hoàn thiện, nâng cao chất lượng thể chế pháp luật về nhà ở để trình Quốc hội tại kỳ họp thứ 2.

Nhà nước điều tiết hiệu quả công cụ thuế và tín dụng để bảo đảm công bằng, kiểm soát và chống đầu cơ nhà ở.

Các địa phương rà soát quy hoạch, chủ động giải phóng mặt bằng, chuẩn bị quỹ đất sạch cho nhà ở chính sách, tạo thuận lợi tối đa cho nhà đầu tư.

Bộ Tài chính và Ngân hàng Nhà nước khẩn trương phối hợp xây dựng cơ chế tài chính cho nhà ở chính sách dài hạn.

Doanh nghiệp tham gia phải bảo đảm lợi ích hợp lý gắn liền với kiểm soát chặt chẽ chi phí, chất lượng, tiến độ, giá bán và giá cho thuê.

Bên cạnh đó, cần nghiên cứu chính sách tăng tốc phát triển thị trường cho thuê căn hộ, khuyến khích khu vực tư nhân và các tổ chức phi lợi nhuận tham gia xây dựng, tài trợ vốn, quản lý căn hộ giá rẻ được Nhà nước trợ giá dành cho các gia đình có thu nhập thấp và rất thấp.

Một trong những chỉ thị nghiêm khắc được đưa ra là phải kiểm soát chặt chẽ, minh bạch đối tượng thụ hưởng, cơ chế mua - bán, không để tình trạng nhà ở chính sách biến thành tài sản đầu cơ, kiếm tiền. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu kiên quyết không để chính sách nhà ở bị lợi dụng để trục lợi, đồng thời cán bộ, công chức, đảng viên phải là những người gương mẫu thực hiện nghiêm túc chủ trương này.

Kết luận buổi làm việc, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước giao Đảng ủy Chính phủ nghiên cứu, xây dựng chính sách phát triển nhà ở theo mô hình mới, phù hợp với Hiến pháp, chính sách của Đảng, Nhà nước và nhu cầu của nhân dân để trình Quốc hội xem xét.