Thứ hai 23/11/2026 02:14
Hotline: 024.355.63.010
Email: banbientap.dnhn@gmail.com
Thị trường

"Nút thắt" thuốc bảo vệ thực vật: Rào cản vô hình trên đường xuất khẩu nông sản

Thực trạng đáng ngại của nông sản Việt là không ít lô hàng xuất khẩu bị trả về, thậm chí buộc phải tiêu hủy do dư lượng thuốc bảo vệ thực vật vượt ngưỡng cho phép.

Dư lượng thuốc bảo vệ thực vật không chỉ là vấn đề kỹ thuật, mà là một rào cản vô hình, thách thức trực tiếp đến người nông dân, hợp tác xã (HTX), doanh nghiệp – những chủ thể vốn đã phải gồng mình trước áp lực chi phí và thị trường.

Hệ lụy từ những lô hàng bị cảnh báo không chỉ dừng lại ở con số thiệt hại hàng triệu USD. Mỗi lần như vậy, uy tín ngành nông sản bị tổn thương, niềm tin đối tác bị xói mòn và thị trường buộc phải siết chặt hơn quy trình kiểm soát với toàn bộ mặt hàng xuất xứ từ Việt Nam. Nói cách khác, chỉ một mắt xích lỏng lẻo cũng có thể kéo theo hậu quả cho cả chuỗi giá trị.

Nút thắt thuốc bảo vệ thực vật - rào cản vô hình trên đường xuất khẩu nông sản

30% đơn vị không đạt tái chứng nhận hữu cơ

Theo Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), trong những năm gần đây, hàng trăm lô nông sản Việt Nam đã bị cảnh báo hoặc từ chối tại các thị trường khó tính như EU, Mỹ, Nhật Bản hay Trung Quốc. Các mặt hàng bị "tuýt còi" trải dài từ sầu riêng, thanh long, chanh leo đến ớt, đậu bắp… Nguyên nhân chủ yếu vẫn nằm ở tồn dư thuốc bảo vệ thực vật và việc không tuân thủ các tiêu chuẩn nhập khẩu ngày càng khắt khe.

Ông Nông Đức Lai – Tham tán thương mại Việt Nam tại Trung Quốc – cho biết, Việt Nam thuộc nhóm các nước có tỷ lệ lô hàng bị cảnh báo cao nhất tại thị trường này.

Trong khi đó, theo ông Lê Quý Hòa Bình - đại diện tổ chức chứng nhận quốc tế Control Union, EU và Mỹ đang tăng cường hậu kiểm với các sản phẩm từng vi phạm, đồng thời chuẩn bị áp dụng các quy định mới như EUDR (chống mất rừng) hay yêu cầu mã số vùng trồng theo chuẩn của Mỹ, khiến chuỗi cung ứng phải minh bạch từ gốc tới ngọn. Một điểm đáng chú ý khác, nhiều chứng nhận hữu cơ quốc tế mà các HTX, doanh nghiệp trong nước đạt được là nhờ... điều kiện tự nhiên thuận lợi chứ không hoàn toàn đến từ quy trình canh tác. Các cây trồng như dừa, quế – vốn ít cần chăm sóc và không sử dụng hóa chất – dễ dàng đạt chuẩn. Nhưng với những cây trồng công nghiệp yêu cầu chăm sóc cao như cà phê, hồ tiêu, lúa, thì tỷ lệ đạt chứng nhận rất thấp.

Thực tế cho thấy, mỗi năm có đến 30% HTX hoặc doanh nghiệp dù đã đạt chứng nhận hữu cơ nhưng lại không thể duy trì khi tái đánh giá. Nguyên nhân chính vẫn là vi phạm quy định về thuốc bảo vệ thực vật – vốn là yếu tố cực kỳ nghiêm ngặt trong bộ tiêu chuẩn hữu cơ quốc tế.

Cơ chế thị trường có thể là đòn bẩy hiệu quả

Các chuyên gia quốc tế khẳng định, để giải quyết tận gốc bài toán tồn dư thuốc bảo vệ thực vật, không thể chỉ dựa vào chế tài hành chính. Bài học từ châu Âu cho thấy, việc siết luật là chưa đủ nếu thiếu đi cơ chế thị trường làm đòn bẩy. Trong giai đoạn 2011–2021, dù nỗ lực áp dụng các quy định chặt chẽ, lượng thuốc trừ sâu sử dụng tại EU chỉ giảm 6%, quá khiêm tốn so với mục tiêu cắt giảm 50% vào năm 2030.

Vì vậy, nhiều quốc gia đã chuyển sang cách tiếp cận mới: Dùng công cụ kinh tế để điều chỉnh hành vi. Đan Mạch chẳng hạn, áp dụng hệ thống đánh thuế thuốc bảo vệ thực vật theo mức độ độc hại, khuyến khích nông dân chuyển sang giải pháp sinh học.

Pháp và Đức lại triển khai mô hình “quỹ hoàn trả – phí sử dụng”, nơi nông dân được hoàn lại một phần chi phí nếu chứng minh giảm sử dụng hóa chất hoặc chuyển sang canh tác hữu cơ.

Đây là những mô hình cho thấy thị trường không chỉ là nơi tiêu thụ, mà còn là công cụ dẫn dắt sản xuất. Nếu được vận dụng phù hợp tại Việt Nam, những chính sách tương tự có thể giúp thúc đẩy người nông dân thay đổi, từ đó tạo ra các sản phẩm sạch, bền vững và có giá trị cao hơn.

Hiện nay, khoảng 90% phân bón và thuốc bảo vệ thực vật lưu hành tại Việt Nam không đạt chuẩn hữu cơ. Nhiều sản phẩm gắn mác “hữu cơ” nhưng vẫn chứa khoáng chất hoặc các thành phần NPK – vốn không được phép sử dụng trong canh tác hữu cơ theo chuẩn Mỹ hay EU. Nếu không có nguồn vật tư phù hợp, nông dân dù có thiện chí cũng khó lòng thay đổi phương thức sản xuất.

Trong bối cảnh thị trường quốc tế đang ngày càng khắt khe, thì đáp ứng tiêu chuẩn không còn là lựa chọn – mà là điều kiện bắt buộc. Và hơn hết, đó cũng là cơ hội để nông sản Việt khẳng định giá trị, nâng tầm thương hiệu và bứt phá trên sân chơi toàn cầu.

Tin bài khác
Chuỗi cà phê muối tái định vị giữa áp lực sàng lọc ngành đồ uống

Chuỗi cà phê muối tái định vị giữa áp lực sàng lọc ngành đồ uống

Trong bối cảnh thị trường F&B Việt Nam nói chung, ngành đồ uống nói riêng tiếp tục tăng trưởng nhưng cạnh tranh ngày càng khốc liệt, Cà Phê Muối Chú Long khai trương cửa hàng mới tại phố đi bộ Nguyễn Huệ, TP. Hồ Chí Minh. Thương hiệu chọn đầu tư lại không gian tại vị trí trung tâm, đồng thời duy trì mức giá một số đồ uống dưới 30.000 đồng.
Dự báo giá vàng ngày mai 23/11/2026: SJC khó phục hồi, áp lực giảm vẫn chiếm ưu thế

Dự báo giá vàng ngày mai 23/11/2026: SJC khó phục hồi, áp lực giảm vẫn chiếm ưu thế

Dự báo giá vàng 23/11, cú lao dốc 9,5% của vàng thế giới trong tuần qua, cùng sức ép từ đồng USD và kỳ vọng lãi suất duy trì ở mức cao, đang phủ bóng lên triển vọng thị trường. Bước sang phiên ngày mai, giá vàng được dự báo tiếp tục đối mặt với áp lực điều chỉnh, dù khả năng phục hồi kỹ thuật có thể xuất hiện khi giá thế giới tiến sát ngưỡng hỗ trợ 3.500 USD/ounce.
Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu: Nâng tầm tôm Cà Mau bằng chất lượng và bản sắc riêng

Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu: Nâng tầm tôm Cà Mau bằng chất lượng và bản sắc riêng

Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đề nghị Cà Mau và ngành tôm cả nước chuyển hướng từ chạy theo sản lượng sang nâng cao giá trị, chú trọng công nghệ, chế biến sâu và xây dựng thương hiệu gắn với bảo vệ môi trường.
Giá vàng hôm nay 22/11/2026 tiếp tục lao dốc: SJC giảm 700.000 đồng/lượng, vàng thế giới mất 346 USD/ounce

Giá vàng hôm nay 22/11/2026 tiếp tục lao dốc: SJC giảm 700.000 đồng/lượng, vàng thế giới mất 346 USD/ounce

Giá vàng hôm nay 22/11, tiếp tục giảm mạnh, đưa vàng miếng SJC về mức 133,5 triệu đồng/lượng ở chiều bán ra, trong khi vàng nhẫn diễn biến trái chiều giữa các thương hiệu. Trên thị trường quốc tế, giá vàng mất tới 346 USD/ounce trong tuần qua.
Giá cao su hôm nay 22/11/2026: Giá cao su Thượng Hải tăng vọt, TOCOM trái chiều

Giá cao su hôm nay 22/11/2026: Giá cao su Thượng Hải tăng vọt, TOCOM trái chiều

Giá cao su hôm nay 22/11, duy trì ổn định tại các doanh nghiệp trong nước, trong khi thị trường thế giới diễn biến trái chiều. Đáng chú ý, giá cao su trên sàn SHFE tăng mạnh từ 2,16 - 2,80%, trái ngược với xu hướng phân hóa tại TOCOM. Tuy nhiên, áp lực từ nhu cầu lốp xe yếu và diễn biến kém tích cực của chứng khoán Nhật Bản vẫn là những yếu tố cần theo dõi.
Giá bạc hôm nay 22/11/2026: Phiên cuối tuần, giá bạc Phú Quý tiếp tục giảm sâu

Giá bạc hôm nay 22/11/2026: Phiên cuối tuần, giá bạc Phú Quý tiếp tục giảm sâu

Giá bạc hôm nay 22/11, diễn biến trái chiều khi Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh giữ giá ổn định, trong khi Phú Quý tiếp tục điều chỉnh giảm. Trên thị trường quốc tế, bạc chốt tuần quanh 41,4 USD/ounce, đối mặt áp lực từ đồng USD mạnh lên, triển vọng lãi suất Mỹ và hoạt động thu hẹp vị thế mua của giới đầu tư.
Giá heo hơi hôm nay 22/11/2026: Giá heo hơi tại Miền Bắc đảo chiều giảm, miền Nam và miền Trung tiếp tục tăng

Giá heo hơi hôm nay 22/11/2026: Giá heo hơi tại Miền Bắc đảo chiều giảm, miền Nam và miền Trung tiếp tục tăng

Giá heo hơi hôm nay 22/11, biến động trái chiều giữa các vùng miền. Trong khi miền Bắc ghi nhận 5 địa phương giảm 1.000 đồng/kg, thị trường miền Trung - Tây Nguyên và miền Nam tiếp tục nhích tăng. Đáng chú ý, dịch bệnh cùng đà suy giảm đàn gia súc đang gây thêm áp lực cho ngành chăn nuôi Cao Bằng.
Giá lúa gạo hôm nay 22/11/2026: Giá lúa tươi và gạo xuất khẩu Việt Nam tăng

Giá lúa gạo hôm nay 22/11/2026: Giá lúa tươi và gạo xuất khẩu Việt Nam tăng

Giá lúa gạo hôm nay 22/11, ghi nhận giá lúa tươi tại An Giang tăng 100 - 200 đồng/kg ở một số chủng loại, trong khi giá gạo nguyên liệu và phụ phẩm nhìn chung ổn định. Trên thị trường xuất khẩu, giá gạo Jasmine tăng 15 USD/tấn, gạo trắng 5% tấm tăng 3 USD/tấn. Đáng chú ý, Philippines đã nối lại nhập khẩu từ Việt Nam, Thái Lan và Myanmar, mở thêm cơ hội giao dịch nhưng cũng gia tăng cạnh tranh nguồn cung trong khu vực.
Giá sầu riêng hôm nay 22/11: Sầu riêng Ri6 miền Tây tăng giá trở lại

Giá sầu riêng hôm nay 22/11: Sầu riêng Ri6 miền Tây tăng giá trở lại

Giá sầu riêng hôm nay 22/11, thị trường chưa có nhiều biến động mới; sầu riêng khu vực Tây Nguyên sắp hết vụ, giá giữ ổn định; sầu riêng khu vực miền Tây ghi nhận tăng nhẹ 1.000 – 2.000 đồng/kg so với hôm qua đối với sầu riêng Ri6.
Giá cà phê hôm nay 22/11/2026: Giá cà phê Tây Nguyên xuống đáy gần 3 năm, robusta mất 10% trong tuần

Giá cà phê hôm nay 22/11/2026: Giá cà phê Tây Nguyên xuống đáy gần 3 năm, robusta mất 10% trong tuần

Giá cà phê hôm nay 22/11, tiếp tục giảm sâu 2.000 đồng/kg, đưa mức thu mua tại Tây Nguyên về 71.200 - 72.000 đồng/kg, thấp nhất kể từ ngày 23/1/2024. Trên thị trường thế giới, robusta mất 10% trong tuần, trong khi arabica cũng đồng loạt đi xuống trước áp lực nguồn cung gia tăng và các quỹ đầu tư đẩy mạnh bán khống.
Tỷ giá USD hôm nay 22/11/2026: Đồng USD tăng tuần thứ tư liên tiếp

Tỷ giá USD hôm nay 22/11/2026: Đồng USD tăng tuần thứ tư liên tiếp

Sáng 22/11, Ngân hàng Nhà nước công bố tỷ giá trung tâm giữa đồng Việt Nam và USD hiện ở mức 25.659 đồng.
Giá thép hôm nay 21/11/2026: Thép tuần qua giảm chung cả tuần, hồi phục nhẹ phiên cuối

Giá thép hôm nay 21/11/2026: Thép tuần qua giảm chung cả tuần, hồi phục nhẹ phiên cuối

Giá thép hôm nay 21/11, trong nước ghi nhận bình ổn. Tại thị trường quốc tế, ghi nhận tuần qua áp lực tồn kho kéo giá đi xuống đầu tuần nhưng lực mua tích trữ cuối năm giúp thị trường bật tăng phiên cuối.
Tỷ giá USD hôm nay 21/11/2026: Đồng USD quay đầu giảm

Tỷ giá USD hôm nay 21/11/2026: Đồng USD quay đầu giảm

Sáng 21/11, Ngân hàng Nhà nước công bố tỷ giá trung tâm giữa đồng Việt Nam và USD tăng 13 đồng, hiện ở mức 25.659 đồng.
Giá vàng hôm nay 21/11/2026: Giá vàng lao dốc

Giá vàng hôm nay 21/11/2026: Giá vàng lao dốc

Giá vàng hôm nay 21/11, giảm sâu theo đà lao dốc của thị trường thế giới. Vàng miếng SJC tại nhiều thương hiệu lớn đồng loạt mất 2 - 4 triệu đồng/lượng, trong khi vàng nhẫn 9999 cũng giảm tới 3,5 triệu đồng/lượng. Đáng chú ý, vàng thế giới mất 81,6 USD/ounce, lùi về 3.537,9 USD/ounce, tiến sát ngưỡng tâm lý 3.500 USD/ounce trong bối cảnh áp lực bán tháo gia tăng và kỳ vọng Fed tiếp tục duy trì chính sách tiền tệ thắt chặt.
Giá tiêu hôm nay 21/11/2026: Giảm mạnh bốn phiên liên tiếp, xuất khẩu sang Trung Quốc tăng 71%

Giá tiêu hôm nay 21/11/2026: Giảm mạnh bốn phiên liên tiếp, xuất khẩu sang Trung Quốc tăng 71%

Giá tiêu hôm nay 21/11/2026, ghi nhận thị trường nội địa giảm phiên thứ tư liên tiếp xuống mức 128.000 - 132.000 đồng/kg. Ngược lại, xuất khẩu hồ tiêu sang Trung Quốc 10 tháng tăng vọt 71%.