Cụ thể, năm 2021 vừa kết thúc và nhà phân tích thủy sản cấp cao của Rabobank, Gorjan Nikolik, ước tính tăng trưởng sản lượng tôm thế giới cuối năm tăng khoảng 10% so với 12 tháng trước đó (cao hơn mức tăng 9% dự báo trước đây), chủ yếu nhờ sản lượng mạnh mẽ ở nửa cuối năm, nhất là tại Ecuador và Brazil, đưa sản lượng của nhiều quốc gia về lại mức trước khi xảy ra đại dịch.
Thương mại tôm toàn cầu năm vừa qua tăng lên chủ yếu do nhập khẩu vào thị trường phương Tây tăng khá mạnh. Nhu cầu tôm thế giới năm 2021 hồi phục mạnh mẽ so với năm 2020, nhất là ở Hoa Kỳ. Theo ông Nikolik, sản xuất và kinh doanh tôm được hưởng lợi từ việc chuyển trọng tâm từ dịch vụ ăn uống sang bán lẻ thực phẩm. Giá thực phẩm năm 2021 tại Hoa Kỳ cũng tăng đáng kể, thậm chí giá tôm hiện còn cao hơn so với trước khi xảy ra đại dịch.
Về triển vọng năm 2022, ông Nikolik cho rằng, thị trường tôm thế giới sẽ tiếp tục tăng, nhưng với tốc độ chậm lại so với năm 2021. "Tôi cho rằng thị trường sẽ ‘nguội’ đi một chút và sẽ chỉ trở lại bình thường khi giá thật cao, nhưng tôi không chắc là bao nhiêu. Tuy nhiên, ở Trung Quốc, tôi nghĩ rằng nhu cầu sẽ tiếp tục tăng. Những gì thị trường này thể hiện trong vài tháng trở lại đây cho thấy điều đó". Ông cũng cho rằng, nhu cầu ở các thị trường Đông và Tây Âu cùng với thị trường Mỹ sẽ tiếp tục tăng với tốc độ nhanh nhất thế giới. Về sản lượng, ông dự báo thị trường năm 2022 sẽ tiếp tục tăng trưởng mạnh, trung bình trên toàn cầu cao hơn mức 5% với việc nhiều nhà sản xuất hàng đầu thế giới có thể đáp ứng nhu cầu tôm ngày càng tăng bằng việc nâng cao năng lực sản xuất. Theo ông, ngành tôm toàn cầu hoàn toàn có thể trở lại mức sản lượng trước đại dịch.
"Giá tôm cao khuyến khích người nuôi tôm tăng cường nuôi thả và trên thực tế không có hạn chế về nguồn cung", ông Nikolik cho biết. Theo đó, Ấn Độ có thể tăng sản lượng, Indonesia đã đặt mục tiêu ngành tôm có mức tăng trưởng 250% trong những năm tới. Ecuador cũng có khả năng tăng sản xuất. "Hiện nay đã có những phương pháp di truyền tốt hơn, có thể giúp giảm tỷ lệ tôm chết. Hầu hết các động vật nuôi có tỷ lệ chết khoảng 1% mỗi tháng. Nhưng tôm ở mức khoảng 15-20% [trong chu kỳ 120 ngày], và di truyền tốt có thể giảm tỷ lệ này xuống 10%, "Nikolik cho biết thêm.
Với những yếu tố này, ông Nikolik kỳ vọng tăng trưởng sản lượng sẽ mạnh mẽ ở hầu hết các nước sản xuất tôm chủ chốt, đặc biệt là Ecuador, Việt Nam, Indonesia và Trung Quốc. Dự báo giá tôm bán buôn trên thị trường toàn cầu năm 2022 sẽ tăng tiếp, thêm trung bình 7% so với năm trước, lên 15 USSD/kg. Giá cước vận chuyển cao, chi phí nhiên liệu hàng hải tăng; sự gián đoạn hậu cần, bao gồm tắc nghẽn ở cảng biển và tình trạng thiếu tài xế xe tải ở Mỹ và châu Âu; và nhu cầu toàn cầu đối với động vật giáp xác tiếp tục được thúc đẩy sẽ vẫn là những nguyên nhân chính khiến giá cả tăng trong năm 2022.
Thu Trà
