 |
| Shopee, TikTok Shop liên tục thông báo áp dụng tăng phí sàn với các nhà bán hàng online |
Tuần qua, Shopee, TikTok Shop thông báo áp dụng tăng phí sàn với các nhà bán hàng online kể từ 1/4. TikTok Shop gọi là "phí hoa hồng", tăng từ 1-3% lên 1-4% với gian hàng thông thường (shop thường) và 1-5,78% lên 1,21-7,7% với gian hàng chính hãng (shop mall).
Trong khi đó, các điều chỉnh của Shopee áp dụng với shop thường, với phí sàn tối đa - gọi là phí cố định - từ 4% lên mức cao nhất 10%. Hầu hết ngành hàng hiện chịu phí 3-4% sẽ thành 7-9% từ tháng sau. Ngoài ra, Shopee còn ngừng cung cấp miễn phí một số gói hỗ trợ nhà bán khác liên quan, thu phí cố định vận chuyển trả hàng.
Ngay sau thông tin này, cộng đồng nhà bán hàng online đã bày tỏ sự hoang mang, lo lợi nhuận sụt giảm. Thậm chí, nhiều người còn dự định "rời cuộc chơi".
Theo ghi nhận của phóng viên, trên một hội nhóm facebook chuyên kinh doanh thương mại điện tử, tài khoản mang tên Linh Bùi bình luận: "Với mức thu phí tăng chóng mặt này, chắc chắn tỷ lệ người bán trên các sàn thương mại điện tử sẽ thấp đi đáng kể, đặc biệt là các thương hiệu nhỏ, tỷ lệ này sẽ lên đến 30%".
Trao đổi với Tạp chí Doanh nghiệp và Hội nhập, anh Đình Tùng, người vốn đã kinh doanh mặt hàng đồ chơi trẻ em trên các sàn thương mại điện tử được gần 4 năm nay cho rằng: "Lợi thế của các sàn thương mại tử vốn là chi phi thấp, không tốn mặt bằng và nhiều nhân công, tuy nhiên với mức tăng phí của các sàn sắp tới, mức giá bán mà các nhà bán nhỏ lẻ như tôi chắc chắn sẽ phải tăng lên, điều này ảnh hưởng trực tiếp đến doanh số bán hàng không còn được như trước".
Cũng trên nhóm cư dân Ba Đình ở facebook, một tài khoản mang tên Phương Linh chia sẻ thông tin về mức tăng phí mới của các sàn thương mại điện tử kèm bình luận: "Đang tất bật chuẩn bị tuân thủ thuế bán hàng trên thương mại điện tử thì các sàn thông báo tăng phí, khiến việc kinh doanh online ngày càng khó. Với tình thế này, chắc việc quay lại làm công ăn lương sẽ dễ dàng hơn".
Hiện chính sách thuế hiện đã siết chặt hơn trước. Bước tiếp theo cơ quan quản lý có thể sẽ đưa ra quy định cụ thể mốc doanh thu nào thì buộc người bán đăng ký theo hộ kinh doanh, rồi hộ kinh doanh phải kê khai và lên pháp nhân công ty, thuế VAT bắt buộc người bán phải đóng. Vì thế, những người bán, thương hiệu nào chi phí trên 50% thì việc kinh doanh sẽ khó chồng chất khó. Cơ hội lớn để chiếm thị phần trên sàn thương mại điện tử sẽ dành cho doanh nghiệp đã có sự đầu tư vận hành chuẩn chỉnh theo hình thức hộ kinh doanh kê khai và doanh nghiệp, đồng thời liên kết với các nhà máy để có giá vốn tối ưu hơn.
Những điều chỉnh từ cả hai nền tảng hiện đang khiến nhiều nhà bán hàng online lo ngại. Họ cho rằng việc tăng phí sẽ khiến lợi nhuận đã ít nay càng mỏng hơn. Hai sàn cùng tăng phí khiến người bán phải tính toán lại giá bán. Nếu tăng giá quá cao thì khó bán hàng, mà giữ giá cũ thì không đủ bù chi phí.
"Việc điều chỉnh phí từ cả sản thương mại điện tử Shopee và Tiktok Shop đang đặt ra thách thức đối với các nhà bán như chúng tôi, mức tăng này sẽ buộc tôi phải điều chỉnh lại chiến lược kinh doanh, cách tính giá bán và thuê nhân công để duy trì lợi nhuận", chị Phương Anh (Hoàn Kiếm) chia sẻ.
 |
| Năm 2024, quy mô thị trường thương mại điện tử Việt Nam đạt trên 25 tỷ USD |
Không chỉ Shopee và Tiktok, trước đó, từ tháng 2, Lazada cũng tăng chiết khấu. Cụ thể, phí cố định tăng lên 4%, trước đó là 3%. Gói Freeship giảm còn 6% giá trị đơn hàng, nhưng không còn được miễn phí cố định. Qua đó người bán phải chia cho sàn khoảng 15% doanh thu, cao hơn trước 2%.
Nêu lý do tăng chi phí, các sàn thương mại điện tử đều cho rằng đã cân nhắc kỹ lưỡng, đảm bảo quyền lợi cho người mua và người bán. Qua đó cho thấy kinh doanh trên các sàn thương mại điện tử không còn dễ dàng. Nhiều chủ shop online phải xoay sở tìm cách tồn tại trên các sàn thương mại điện tử, hoặc đóng cửa vì chi phí ngày càng tăng.
Theo Cục Thương mại Điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương), năm 2024, quy mô thị trường thương mại điện tử Việt Nam đạt trên 25 tỷ USD, tăng 20% so với năm 2023 và chiếm khoảng 9% tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng cả nước.
Tính chung 4 nền tảng lớn nhất là Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki, tổng giá trị giao dịch (GMV) năm 2024 đã lập kỷ lục mới gần 14 tỷ USD, tăng 40% so với năm 2023. Công ty phân tích dữ liệu TMĐT YouNet dự báo quy mô thị trường sẽ cán mốc 49,9 tỷ USD vào năm 2028.
Các sàn đã phải bỏ ra nhiều tiền để đầu tư hạ tầng, thu hút khách hàng, đưa ra các chương trình khuyến mãi,... giờ là lúc họ phải thu về. Trong khi đó, thương mại điện tử ở Việt Nam mọc lên như nấm các sàn đua nhau mở ra, cạnh tranh gay gắt, nếu không đủ lực thì có thể ra đi ngay lập tức.
Các chuyên gia dự báo rằng với việc cơ quan chức năng siết chặt quản lý thuế đối với hoạt động bán hàng trực tuyến và các sàn thương mại điện tử liên tục điều chỉnh phí, kinh doanh online sẽ không còn dễ dàng sinh lợi như trước. Điều này buộc các chủ shop phải cân nhắc kỹ lưỡng trong việc lựa chọn nền tảng phù hợp để gắn bó lâu dài, thay vì linh hoạt chuyển đổi giữa các sàn để tận dụng ưu đãi.
