Việc công bố và phân giao hạn ngạch thuế quan nhập khẩu thuốc lá nguyên liệu đã được Bộ Công Thương thực hiện hằng năm kể từ khi Việt Nam gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Đây là nghĩa vụ bắt buộc, bảo đảm sự minh bạch và tuân thủ các cam kết thương mại quốc tế, đồng thời tạo hành lang pháp lý rõ ràng cho doanh nghiệp.
Theo cam kết tại WTO, từ năm 2007 Việt Nam áp dụng hạn ngạch thuế quan đối với mặt hàng thuốc lá nguyên liệu (mã HS 2401), với mức khởi điểm 31.000 tấn và lộ trình tăng trưởng tối thiểu 5% mỗi năm. Đến năm 2025, tổng hạn ngạch được công bố đạt 75.427 tấn, trong đó 16 thương nhân được phân giao, bao gồm 15 doanh nghiệp sản xuất thuốc lá điếu và 1 doanh nghiệp chế biến nguyên liệu thuốc lá.
 |
| Năm 2026: Dự kiến nhập khẩu hơn 79.000 tấn thuốc lá nguyên liệu theo hạn ngạch thuế quan |
Dự thảo Thông tư mới tiếp tục mở rộng đối tượng phân giao hạn ngạch, bao gồm các thương nhân có giấy phép sản xuất sản phẩm thuốc lá hoặc giấy phép chế biến nguyên liệu thuốc lá do cơ quan có thẩm quyền cấp, nếu có nhu cầu sử dụng nguyên liệu nhập khẩu phục vụ sản xuất, chế biến trong nước. Đây là điểm mới so với giai đoạn trước năm 2025, khi đối tượng chủ yếu chỉ giới hạn ở doanh nghiệp sản xuất thuốc lá điếu.
Về phương thức phân giao, Bộ Công Thương tiếp tục áp dụng hình thức cấp giấy phép nhập khẩu theo quy định của Nghị định 69/2018/NĐ-CP và Thông tư 12/2018/TT-BCT. Cách thức này được đánh giá là minh bạch, đơn giản, phù hợp với thực tiễn, thay vì tổ chức đấu giá như một số mặt hàng khác.
Thông tư dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/1/2026 đến hết 31/12/2026. Việc phân giao hạn ngạch sẽ được thực hiện ngay sau khi văn bản có hiệu lực, giúp doanh nghiệp chủ động kế hoạch nhập khẩu, tận dụng ưu đãi thuế quan để giảm chi phí sản xuất.
Theo Bộ Công Thương, quy định này không chỉ là yêu cầu pháp lý và thực hiện cam kết quốc tế, mà còn mang lại ý nghĩa thiết thực đối với ngành sản xuất thuốc lá trong nước. Trong bối cảnh chi phí đầu vào tăng cao và áp lực cạnh tranh gay gắt, việc tiếp cận nguồn nguyên liệu nhập khẩu ổn định theo hạn ngạch giúp doanh nghiệp giảm gánh nặng chi phí, nâng cao năng lực cạnh tranh sản phẩm. Đồng thời, cơ chế quản lý minh bạch sẽ góp phần ngăn chặn tình trạng mua bán, chuyển nhượng hạn ngạch trái phép, bảo đảm nguyên liệu nhập khẩu được sử dụng đúng mục đích.
