IMF cảnh báo ba rủi ro phủ bóng triển vọng kinh tế châu Á

Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) ngày 15/10 dự báo tăng trưởng kinh tế châu Á sẽ giảm tốc trong năm tới, đồng thời cảnh báo rủi ro gia tăng từ cú sốc năng lượng do xung đột Iran, khả năng làn sóng trí tuệ nhân tạo (AI) điều chỉnh và tác động lan tỏa của xu hướng tăng lợi suất trái phiếu toàn cầu.

IMF cảnh báo các nền kinh tế châu Á có thể chịu sức ép đồng thời từ biến động thị trường tài chính, chi phí năng lượng và điều kiện vay vốn thắt chặt.

Trong báo cáo triển vọng khu vực châu Á - Thái Bình Dương, IMF nhận định sự bất định về lộ trình chính sách tiền tệ của Mỹ có thể tiếp tục khiến các thị trường tài chính châu Á biến động.

Theo IMF, tỷ giá và dòng vốn trở nên biến động mạnh hơn kể từ cú sốc năng lượng năm nay, trong đó một số nền kinh tế mới nổi đang chịu áp lực mất giá. Báo cáo được công bố trong khuôn khổ các cuộc họp thường niên tại Bangkok.

Báo cáo cho thấy dòng vốn đầu tư nước ngoài vào khu vực nhìn chung vẫn duy trì tích cực, song diễn biến này đi kèm tình trạng rút vốn khỏi một số danh mục, trong đó có cổ phiếu công nghệ Hàn Quốc.

IMF dự báo chính sách tiền tệ của Mỹ sẽ tiếp tục được thắt chặt vào cuối năm nay. Sự kết hợp giữa chính sách tiền tệ thắt chặt và áp lực tài khóa tại phần lớn các nền kinh tế phát triển lớn nhiều khả năng tiếp tục tạo sức ép tăng lợi suất trên toàn khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Theo dự báo mới, kinh tế châu Á có thể tăng trưởng 4,8% năm 2026 và 4,4% năm 2027, cao hơn ước tính đưa ra hồi tháng 4 nhưng vẫn thấp hơn mức 5,0% của năm 2025.

IMF cho biết việc nâng dự báo chủ yếu phản ánh tác động tích cực của làn sóng AI đối với các nền kinh tế phát triển tại châu Á. Nhóm này được dự báo tăng trưởng 3,2% trong năm 2026, tăng từ mức 2,5% của năm trước.

Các nền kinh tế châu Á mới nổi tiếp tục là động lực tăng trưởng chủ chốt của khu vực. Tuy nhiên, do tác động của giá năng lượng tăng cao, tốc độ tăng trưởng của nhóm này được dự báo giảm từ 5,6% của năm trước xuống 5,1% trong năm 2026.

IMF đánh giá cán cân rủi ro đối với triển vọng tăng trưởng vẫn nghiêng về chiều hướng tiêu cực. Nếu xung đột tại Trung Đông tiếp tục bế tắc, giá hàng hóa có thể neo cao và dự trữ dầu mỏ bị bào mòn. Bên cạnh đó, sự điều chỉnh nhu cầu liên quan đến AI có thể gây sức ép lên tăng trưởng toàn cầu, với tác động đặc biệt rõ tại châu Á do khu vực phụ thuộc lớn vào chuỗi sản xuất AI.

Trong bối cảnh lợi suất toàn cầu đi lên, IMF cảnh báo căng thẳng tại thị trường trái phiếu chính phủ của các tổ chức phát hành lớn như Mỹ, Anh, khu vực đồng euro và Nhật Bản có thể lan sang châu Á. Diễn biến này có nguy cơ đẩy lợi suất trong khu vực tăng cao và làm trầm trọng thêm những điểm yếu tài chính vốn đã đáng kể.

Theo IMF, nợ công và nhu cầu vay vốn vẫn ở mức cao tại phần lớn khu vực. Vì vậy, nếu các điều kiện tài chính bị thắt chặt đột ngột, áp lực lên tài chính công có thể gia tăng do chi phí trả nợ cao hơn.

IMF khuyến nghị các ngân hàng trung ương châu Á tiếp tục ưu tiên mục tiêu ổn định giá cả và phản ứng kịp thời nếu áp lực lạm phát trở nên dai dẳng hơn.

Đối với chính sách tài khóa, IMF cho rằng các biện pháp hỗ trợ cần có mục tiêu rõ ràng và chỉ mang tính tạm thời. Các quốc gia trong khu vực cũng được khuyến nghị tránh trợ cấp nhiên liệu diện rộng hoặc áp dụng biện pháp kiểm soát giá có thể làm gia tăng chi phí ngân sách.