Fidji Simo: Nữ CEO vượt nghịch cảnh sức khỏe, trở thành người quyền lực nhất ngành AI toàn cầu

Vì căn bệnh mãn tính bí ẩn mà bà mang theo suốt bảy năm qua vừa trở nên nặng hơn đến mức cơ thể không còn cho phép bà duy trì nhịp độ công việc như trước. Quyết định đó không phải thất bại. Đó là hành động của người đã học được từ chính bệnh tật của mình một điều mà không trường kinh doanh nào dạy, đó là sức mạnh thực sự không phải là khả năng gánh tất cả mà là khả năng nhận ra khi nào cần dừng lại và tại sao điều đó quan trọng hơn bất kỳ chức danh nào.

Fidji Simo, Giám đốc điều hành triển khai AGI tại OpenAI và cựu CEO Instacart, người được TIME 100 AI vinh danh năm 2025 và Fortune xếp vào danh sách Phụ nữ quyền lực nhất năm 2026.

Fidji Simo sinh ngày 5 tháng 10 năm 1985 tại Sète, một thị trấn nhỏ bên bờ biển miền Nam nước Pháp. Bà là người đầu tiên trong gia đình tốt nghiệp trung học. Điều đó không đơn giản, vì ở Pháp vào những năm đó, xuất thân từ gia đình lao động bình thường ở một thị trấn nhỏ mà vào được trường danh tiếng là hành trình đòi hỏi sự kiên trì hiếm thấy.

Bà học quản lý tại HEC Paris, một trong những trường kinh doanh uy tín nhất Pháp, và hoàn thành một phần chương trình tại UCLA Anderson School of Business. Sau đó bà gia nhập eBay như một chuyên viên chiến lược, trước khi năm 2011 nhận lời mời từ Facebook và bắt đầu hành trình mười năm tại công ty sẽ định hình cả thế hệ mạng xã hội toàn cầu.

Tại Facebook, Simo được biết đến là người chuyển công ty thành cỗ máy quảng cáo, là một trong những giám đốc điều hành đầu tiên nhận ra video là tương lai của mạng xã hội và thấy tiềm năng thương mại của Facebook Marketplace. Khi rời Meta, bà báo cáo trực tiếp cho Mark Zuckerberg. Đây là vị trí mà không nhiều người gốc ngoại quốc đạt được trong một tập đoàn lớn của Mỹ. Và việc thăng tiến đó không phải nhờ may mắn mà nhờ khả năng nhìn thấy xu hướng trước đám đông và đủ can đảm thực thi điều đó khi nhiều đồng nghiệp vẫn còn hoài nghi.

Nhưng song song với sự nghiệp đang bay cao đó là một cuộc chiến hoàn toàn riêng tư và gần như vô hình với thế giới bên ngoài. Suốt nhiều năm làm việc tại Facebook và sau này tại Instacart, Simo đang sống cùng một tình trạng sức khỏe mãn tính phức tạp, loại bệnh mà hệ thống y tế thường không chẩn đoán đúng, điều trị không hiệu quả và thường gặp hơn ở phụ nữ nhưng lại ít được nghiên cứu nghiêm túc. Bà mô tả đây là tình trạng kéo dài bảy năm và hệ thống y tế không biết cách xử lý.

OpenAI tại San Francisco, nơi Sam Altman đã tạo ra vị trí Giám đốc điều hành ứng dụng riêng cho Fidji Simo vào tháng 5 năm 2025, chia công ty thành hai nhánh chiến lược và giao cho bà toàn bộ phần thương mại hóa trí tuệ nhân tạo.

Thay vì chờ đợi người khác giải quyết, Simo đã biến nỗi đau cá nhân thành hành động cụ thể bằng cách đồng sáng lập Metrodora Institute, trung tâm nghiên cứu tập trung vào các bệnh mãn tính phức tạp ảnh hưởng đến phụ nữ, và năm 2025 tiếp tục đồng sáng lập ChronicleBio, công ty công nghệ sinh học xây dựng nền tảng dữ liệu được hỗ trợ bởi trí tuệ nhân tạo cho các bệnh như Long COVID, hội chứng mệt mỏi mãn tính và rối loạn tự điều chỉnh thần kinh. Đây không phải những dự án phụ mà xuất phát từ trải nghiệm thực sự của người bị hệ thống y tế từ chối.

Năm 2021, Simo gia nhập hội đồng quản trị Instacart và trong vài tháng sau được mời thay thế người sáng lập Apoorva Mehta ở vị trí Giám đốc điều hành. Đây là thử thách lớn nhất trong sự nghiệp của bà vì Instacart khi đó đang đối mặt với câu hỏi mà cả thị trường đặt ra, rằng liệu một công ty bùng nổ nhờ đại dịch có thể tồn tại và phát triển sau khi mọi người quay lại siêu thị hay không.

Như bà nói với CNBC, có rất nhiều câu hỏi liệu Instacart có chỉ là một trào lưu đại dịch hay không, và rốt cuộc Instacart không chỉ giữ được mức tăng trưởng thời Covid mà còn tăng trưởng bền vững và có lãi trên nền tảng đó.

Tháng 9 năm 2023, Simo dẫn dắt Instacart ra mắt trên sàn chứng khoán Nasdaq, huy động 660 triệu đô la và đưa định giá công ty lên gần 10 tỷ đô la, chấm dứt đợt hạn hán kéo dài gần ba năm không có thương vụ niêm yết công nghệ lớn nào. Trong một thị trường vốn đang thắt chặt sau làn sóng thất bại của nhiều thương vụ niêm yết trước đó, đây là thành tích đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng và bản lĩnh của người biết chính xác thời điểm thị trường sẵn sàng.

Tháng 5 năm 2025, khi Sam Altman tạo ra vị trí Giám đốc điều hành triển khai ứng dụng tại OpenAI, chia công ty thành hai phần gồm nghiên cứu và tất cả những gì chạm đến thế giới bên ngoài, người ông chọn để dẫn dắt phần thứ hai, tức là cách trí tuệ nhân tạo tích hợp vào cuộc sống và tạo ra doanh thu, chính là Fidji Simo. Altman viết rằng bà là người duy nhất đủ năng lực dẫn dắt nhóm này.

Instacart niêm yết trên Nasdaq tháng 9 năm 2023, thương vụ mà Fidji Simo dẫn dắt để huy động 660 triệu đô la, chấm dứt đợt hạn hán gần ba năm không có thương vụ niêm yết công nghệ lớn tại Mỹ.

Chức danh sau đó được nâng lên thành Giám đốc điều hành triển khai AGI, phản ánh phạm vi ngày càng rộng của vai trò. Tuy nhiên tháng 7 năm 2026, bà chuyển sang vai trò cố vấn bán thời gian sau một đợt bùng phát nghiêm trọng của tình trạng sức khỏe mà bà đang sống cùng.

Tài sản của Simo vào giữa năm 2026 được ước tính từ 27 đến 88 triệu đô la, phần lớn đến từ cổ phần Instacart mà bà nắm giữ. Khoảng cách lớn trong ước tính phản ánh biến động của cổ phiếu và tính chất phức tạp của kế hoạch cổ phiếu thưởng trong các công ty công nghệ lớn.

Simo được TIME 100 AI vinh danh năm 2025, Fortune liệt kê trong danh sách Phụ nữ quyền lực nhất năm 2026, và Vanity Fair xếp bà trong số mười người Pháp có ảnh hưởng nhất thế giới năm 2024.

Bài học lớn nhất từ Fidji Simo không phải là cách xây dựng một nền tảng thương mại điện tử hay leo lên những vị trí quyền lực nhất ngành công nghệ. Đó là bài học về việc sống thật với hoàn cảnh của mình thay vì che giấu để trông mạnh mẽ hơn. Bà không giấu bệnh tật để bảo vệ hình ảnh lãnh đạo. Bà dùng chính trải nghiệm đau đớn nhất của mình để sáng lập hai tổ chức có thể giúp hàng triệu người khác. Và khi cơ thể cất tiếng nói, bà đã dừng lại, dù đang ở vị trí quyền lực nhất trong sự nghiệp.