Đẩy mạnh phân cấp, trao quyền cho tỉnh, xã và đặc khu

Bộ trưởng Bộ Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà trình bày Tờ trình dự án Luật Tổ chức chính quyền địa phương (sửa đổi). Ảnh: Quochoi.vn

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 9, sáng 7/5, Bộ trưởng Bộ Nội vụ Phạm Thị Thanh Trà thay mặt Thủ tướng Chính phủ trình bày dự án Luật Tổ chức chính quyền địa phương (sửa đổi).

Theo bà Phạm Thị Thanh Trà, dự thảo luật tập trung điều chỉnh quy định về phân định đơn vị hành chính và tổ chức chính quyền địa phương theo mô hình 2 cấp:

Cấp tỉnh: gồm tỉnh và thành phố

Cấp xã: gồm xã, phường và đặc khu (ở hải đảo)

Cả hai cấp chính quyền địa phương đều duy trì tổ chức Hội đồng nhân dân (HĐND) và Ủy ban nhân dân (UBND), bảo đảm sự vận hành thông suốt từ Trung ương đến địa phương.

Đẩy mạnh phân quyền, phân cấp và ủy quyền là nội dung trọng tâm của dự thảo:

Chính quyền cấp tỉnh sẽ được bổ sung quyền ban hành cơ chế, chính sách về quy hoạch, tài chính, ngân sách, đầu tư, giúp địa phương chủ động hơn.

Chính quyền cấp xã có thêm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật để giải quyết các vấn đề thuộc phạm vi quản lý.

Đặc biệt, dự thảo nhấn mạnh:

Chính quyền cấp tỉnh có trách nhiệm phân cấp, ủy quyền mạnh mẽ cho cấp xã, nhất là chính quyền phường trong quản lý đô thị.

Chính quyền đặc khu được trao quyền tự chủ cao nhằm bảo đảm độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ tại các vùng biển, đảo.

Về tổ chức bộ máy:

Cấp tỉnh: Giữ ổn định như hiện nay, chỉ điều chỉnh tăng số lượng đại biểu HĐND phù hợp sau sáp nhập đơn vị hành chính.

Cấp xã: HĐND có 2 Ban chuyên trách (Ban Pháp chế và Ban Kinh tế - Xã hội). UBND cấp xã tổ chức cơ quan chuyên môn hoặc bố trí công chức phù hợp với quy mô đơn vị hành chính.

Về hiệu lực và chuyển tiếp: Luật dự kiến có hiệu lực từ ngày 1/7/2025.

Quy định rõ việc chuyển tiếp mô hình tại các phường của Hà Nội, TP.HCM và Đà Nẵng trong nhiệm kỳ 2021-2026.

Bổ sung, bãi bỏ một số luật, nghị quyết liên quan để bảo đảm hoạt động của chính quyền địa phương khi chuyển đổi từ mô hình 3 cấp sang 2 cấp.