Bộ Năng lượng Mỹ Kỳ cho biết vào thứ tư (28/8) rằng, số lượng việc làm trong ngành năng lượng sạch của Hoa Kỳ vào năm 2023 đã tăng trưởng với tốc độ gấp đôi so với tổng số việc làm của cả nước. Đồng thời việc thành lập công đoàn trong ngành năng lượng sạch đã lần đầu tiên vượt qua tốc độ của ngành năng lượng nói chung.
Cụ thể hơn, báo cáo Năng lượng và việc làm của Mỹ cho biết, trong các doanh nghiệp năng lượng sạch (bao gồm năng lượng gió, năng lượng mặt trời, năng lượng hạt nhân và lưu trữ pin) đã tăng 142.000 việc làm vào năm ngoái, tương đương 4,2%, tăng so với mức 3,9% vào năm 2022. Tỷ lệ này cao hơn tỷ lệ tăng trưởng việc làm chung của Hoa Kỳ là 2% vào năm 2023.
Ngoài ra, cũng theo báo cáo này, tỷ lệ thành lập công đoàn trong ngành năng lượng sạch đạt 12,4%, cao hơn mức 11% trong toàn bộ ngành năng lượng. Điều này được thúc đẩy bởi sự tăng trưởng trong các ngành xây dựng và tiện ích và sau khi các luật được thông qua vào năm 2022, bao gồm Đạo luật lưỡng đảng CHIPS và Đạo luật Giảm lạm phát của Tổng thống Joe Biden, Bộ Năng lượng cho biết.
Bà Betony Jones, người đứng đầu bộ phận việc làm năng lượng của Bộ Năng lượng Mỹ, cho biết, với các phóng viên trong một cuộc gọi rằng các công việc xây dựng trong lĩnh vực năng lượng sạch, vốn được thúc đẩy bởi luật pháp và đầu tư của khu vực tư nhân, "dự kiến sẽ còn tiếp tục tăng trong nhiều thập kỷ để xây dựng cơ sở hạ tầng năng lượng sạch mà chúng ta cần". Mặc dù các thành viên công đoàn "có thể chuyển từ dự án này sang dự án khác, nhưng công việc đó vẫn tiếp tục để người lao động có thể theo đuổi sự nghiệp trong ngành", bà cho biết.
Cụ thể, số lượng việc trong các ngành công nghiệp điện mặt trời đã tăng 5,3%, tạo thêm hơn 18.000 việc làm, báo cáo cho biết. Tuy nhiên ngành lắp đặt điện mặt trời ở California, tiểu bang đông dân nhất của Mỹ, đã mất hơn 17.000 việc làm. Nguyên nhân của việc này được lí giải là do lãi suất cao và việc tiểu bang hạ giá bán điện ròng mà các hộ dân có thể nhận được từ lượng điện dư thừa mà các tấm pin mặt trời đặt trên mái nhà tạo ra.
Các công việc mới trong lĩnh vực nhiên liệu hóa thạch ghi nhận những sự khác biệt. Lực lượng lao động trong ngành khí đốt tự nhiên tăng hơn 77.000, tương đương 13,3%. Trong khi đó, việc làm trong ngành dầu khí lại giảm hơn 44.000, tương đương 6%. Việc làm trong ngành than đá đã giảm gần 8.500 việc, xấp xỉ 5,3%, khi việc sản xuất điện tiếp tục được dịch chuyển từ than sang khí đốt, gió và mặt trời.
Cố vấn khí hậu Nhà Trắng Ali Zaidi nói với các phóng viên rằng, báo cáo cho thấy cam kết của chính quyền trong việc theo đuổi cả an ninh năng lượng và khí hậu. Ngoài ra ông Zaidi cho biết, các dự luật được một số nhà lập pháp đảng Cộng hòa ủng hộ nhằm bãi bỏ các chương trình IRA sẽ “rút đi những hỗ trợ” không chỉ khỏi các công việc được tạo ra trong lĩnh vực năng lượng sạch, mà còn ảnh hưởng tới khoảng 28.000 công việc bổ sung trong ngành sản xuất giúp xây dựng năng lực cho năng lượng tái tạo và các mặt hàng, ví dụ như máy bơm nhiệt tiết kiệm điện.
Ngành năng lượng vẫn đang duy trì một lực lượng lao động chủ yếu là nam giới, với tỷ lệ trung bình là 73% vào năm 2023, so với tỷ lệ trung bình của lực lượng lao động quốc gia là 53% nam giới, giữ nguyên so với năm trước đó. Lao động nữ giới chiếm khoảng một nửa số việc làm được bổ sung trong ngành năng lượng vào năm 2022, nhưng chỉ chiếm 17% số việc làm được bổ sung vào năm 2023, báo cáo cho biết.
Đạo luật CHIPS và Khoa học
Tháng 8/2022, Tổng thống Mỹ Joe Biden đã ký ban hành Đạo luật CHIPS và Khoa học, với mục tiêu khôi phục vị thế dẫn đầu của Mỹ trong lĩnh vực sản xuất chất bán dẫn, tạo thêm việc làm và bảo đảm an ninh kinh tế và an ninh quốc gia. Đạo luật đi kèm gói ngân sách 280 tỷ USD, trong đó riêng các khoản chi để kích thích ngành sản xuất chất bán dẫn trong nước lên tới 39 tỷ USD, cùng 13,2 tỷ USD dành cho các hoạt động nghiên cứu, phát triển và đào tạo nguồn nhân lực.
Tháng 2/2023, Mỹ bắt đầu triển khai các chương trình trong khuôn khổ Đạo luật CHIPS và Khoa học. Bộ Thương mại Mỹ đã thông báo các tiêu chí cụ thể để các công ty có thể nhận được những khoản trợ cấp cho hoạt động sản xuất chip. Các nhà sản xuất hàng đầu của Mỹ như Intel, Micron Technology, Texas Instruments... đều đã công bố kế hoạch mở rộng sản xuất. Theo Hiệp hội Công nghiệp chất bán dẫn của Mỹ, hơn 40 dự án được công bố với các khoản cam kết đầu tư gần 200 tỷ USD vào các cơ sở sản xuất mới.
Chương trình IRA
Tài khoản IRA truyền thống cho phép cá nhân đóng góp tiền trước thuế vào một tài khoản hưu trí, nơi các khoản đầu tư phát triển chậm nhưng không chịu thuế cho đến khi rút tiền vào thời điểm hưu trí. Việc rút tiền sẽ chịu thuế thu nhập theo tỷ lệ thuế thu nhập hiện tại của chủ sở hữu IRA tại thời điểm hưu trí.
Lân Nguyễn (theo Reuters)
