TP. Hồ Chí Minh đang tăng tốc hoàn thiện mô hình chính quyền đô thị, đồng thời đẩy mạnh cải cách hành chính và chuyển đổi số nhằm nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp. Trong đó, 23/54 xã đã cơ bản đáp ứng các tiêu chí để đề xuất thành lập phường, mở ra bước chuyển mới trong quá trình đô thị hóa của Thành phố.
Theo thông tin từ Sở Nội vụ TP. Hồ Chí Minh, hiện Thành phố có 54 xã trong tổng số 168 phường, xã, đặc khu, chiếm khoảng 32% số đơn vị hành chính. Đến nay, 23 xã đã tự rà soát, đánh giá hiện trạng và gửi hồ sơ đề nghị thành lập đơn vị hành chính đô thị.
Sở Nội vụ đang phối hợp cùng các sở, ngành liên quan thẩm định các tiêu chuẩn thành lập phường theo quy định, trước khi trình UBND TP. HCM, Đảng ủy UBND Thành phố và Ban Thường vụ Thành ủy xem xét chủ trương thành lập đơn vị hành chính đô thị đợt 1.
 |
| Thành phố đang rà soát hơn 5.000 người hoạt động không chuyên trách cấp xã. |
Hơn 1,5 triệu hồ sơ hành chính được tiếp nhận trong 4 tháng
Cùng với việc sắp xếp đơn vị hành chính, TP. Hồ Chí Minh tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính và hiện đại hóa nền công vụ.
Năm 2026, UBND TP. Hồ Chí Minh đã ban hành kế hoạch cải cách hành chính với 8 nhóm nhiệm vụ, 22 chỉ tiêu và 92 nhiệm vụ cụ thể. Trong 4 tháng đầu năm, Thành phố đã hoàn thành 32 nhiệm vụ.
Theo Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính TP. Hồ Chí Minh, tổng số hồ sơ tiếp nhận trong 4 tháng đầu năm đạt hơn 1,52 triệu hồ sơ, trong đó tỷ lệ hồ sơ nộp trực tuyến đạt gần 90%.
Đã có hơn 1,36 triệu hồ sơ được giải quyết đúng hạn, đạt tỷ lệ 99,34%; số hồ sơ trễ hạn chỉ chiếm 0,66%. Ngoài ra, khoảng 76.500 hồ sơ đang được xử lý, trong đó hơn 95% vẫn trong thời hạn giải quyết.
Bên cạnh đó, Thành phố cũng ghi nhận nhiều kết quả tích cực trong chuyển đổi số hành chính công. Thành phố hiện đã cấu hình 2.158 thủ tục hành chính, gồm 1.823 thủ tục cấp tỉnh và 427 thủ tục cấp xã. Tỷ lệ thanh toán trực tuyến đạt 91,17%; tỷ lệ cấp kết quả điện tử đạt 92,18%; tỷ lệ số hóa hồ sơ đạt 91,66%; tỷ lệ tái sử dụng dữ liệu số hóa đạt 89,5%. Đáng chú ý, mức độ hài lòng của người dân và doanh nghiệp trong giải quyết thủ tục hành chính đạt tới 96,55%.
Áp lực lớn khi cấp xã phải vận hành 19 hệ thống
Dù đạt nhiều kết quả tích cực, quá trình triển khai vẫn phát sinh không ít khó khăn. Theo Sở Nội vụ, hiện cấp xã đang phải đồng thời sử dụng 19 hệ thống khác nhau, gồm 16 hệ thống giải quyết thủ tục hành chính của các bộ, ngành cùng Cổng Dịch vụ công quốc gia, Cổng điều phối và Hệ thống giải quyết thủ tục hành chính của Thành phố.
Việc vận hành nhiều nền tảng cùng lúc tạo áp lực lớn đối với cán bộ cơ sở, đặc biệt trong xử lý hồ sơ trực tuyến. Nhiều hệ thống còn xảy ra lỗi kỹ thuật như mất dữ liệu, sai biểu mẫu điện tử, lỗi thanh toán, không ký số được hoặc không thể chuyển xử lý hồ sơ theo quy trình thực tế.
Ngoài ra, việc rà soát, công bố thủ tục hành chính giữa các bộ, ngành vẫn còn chồng chéo; phạm vi thẩm quyền chưa rõ ràng. Trung tâm Dữ liệu quốc gia cũng chưa cung cấp đầy đủ tài liệu kỹ thuật phục vụ kết nối và đồng bộ dữ liệu.
Một số xã cần bổ sung hồ sơ để đủ điều kiện lên phường
Trong quá trình thẩm định đề án thành lập đơn vị hành chính đô thị, Sở Nội vụ cho biết 23 xã cơ bản đáp ứng các tiêu chuẩn theo quy định. Tuy nhiên, một số địa phương như Bình Hưng, Dầu Tiếng, Phước Hải, An Nhơn Tây, Ngãi Giao, Bắc Tân Uyên và Bàu Bàng vẫn cần bổ sung thêm tài liệu minh chứng để hoàn thiện hồ sơ.
Bên cạnh đó, một số sở, ngành như Sở Tài chính, Sở Xây dựng và Công an TP. Hồ Chí Minh chưa hoàn tất ý kiến thẩm định, khiến tiến độ tổng hợp hồ sơ trình UBND Thành phố chưa đảm bảo theo kế hoạch.
Theo đó, Sở Nội vụ đề nghị các đơn vị phối hợp hoàn thiện hồ sơ đề án để kịp gửi Bộ Nội vụ trước ngày 15/6/2026.
 |
| Thành phố có 23/54 xã đã cơ bản đáp ứng các tiêu chí để đề xuất thành lập phường. |
TP. Hồ Chí Minh rà soát hơn 5.000 cán bộ không chuyên trách cấp xã
Về nhiệm vụ trọng tâm thời gian tới, TP. Hồ Chí Minh đang triển khai rà soát, sắp xếp lại đội ngũ hơn 5.000 người hoạt động không chuyên trách cấp xã.
Theo Sở Nội vụ, tính đến ngày 20/4/2026, toàn Thành phố có 5.017 người hoạt động không chuyên trách tại các cơ quan Đảng, Mặt trận Tổ quốc và chính quyền cấp xã. Tuy nhiên, theo định hướng của Chính phủ, việc sử dụng lực lượng này chỉ kéo dài tạm thời đến trước ngày 31/5/2026.
Hiện Thành phố đang xây dựng các phương án bố trí, sử dụng và giải quyết chế độ, chính sách cho lực lượng không chuyên trách; đồng thời rà soát phương án sắp xếp thôn, ấp, khu phố sau khi Chính phủ ban hành nghị định mới. Song song đó, tiếp tục triển khai sắp xếp các đơn vị sự nghiệp công lập theo hướng tinh gọn, hiệu quả; đồng thời xây dựng Luật Đô thị đặc biệt nhằm tạo cơ chế chủ động về tổ chức bộ máy, biên chế và nhân lực phù hợp với quy mô đô thị đặc biệt của Thành phố.
Theo Sở Nội vụ, thực tiễn cho thấy khối lượng công việc tại cấp xã ngày càng lớn, trong khi khung biên chế hiện hành tối đa 70 công chức đối với phường và 50 công chức đối với xã, đặc khu đang bộc lộ nhiều bất cập. Thành phố đã chủ động điều chỉnh, phân bổ lại biên chế giữa các địa bàn để khắc phục tình trạng nơi thừa, nơi thiếu nhân lực.
Trong thời gian tới, TP. Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục đẩy mạnh cải cách hành chính, cắt giảm thủ tục, tăng cường chuyển đổi số và kiểm tra trách nhiệm người đứng đầu trong giải quyết hồ sơ cho người dân và doanh nghiệp.
