Thị trường mực toàn cầu biến động: Cơ hội và sức ép đan xen với xuất khẩu Việt Nam

Thị trường mực thế giới phân hóa, giá biến động theo khu vực và kích cỡ

Theo dữ liệu từ Trung tâm Nghiên cứu Nông nghiệp Chiết Giang (Trung Quốc) trong tuần 12 (13–19/3/2026), thị trường mực biển sâu toàn cầu ghi nhận xu hướng phân hóa rõ nét.

Tại khu vực Đông Nam Thái Bình Dương, đặc biệt ngoài khơi Peru, giá mực kích cỡ lớn và các sản phẩm chế biến như thân, vây, đầu tăng mạnh, trong khi mực nhỏ giảm nhẹ. Tổng sản lượng khai thác tại Peru từ đầu năm đến giữa tháng 3 đạt hơn 156.000 tấn, tương đương 87% hạn ngạch quốc gia.

Ở Tây Nam Đại Tây Dương, dù Argentina ghi nhận sản lượng mực kỷ lục hơn 123.000 tấn (gấp đôi cùng kỳ), giá vẫn duy trì ổn định. Tuy nhiên, sự suy giảm sản lượng tại một số vùng khai thác đã làm dấy lên đề xuất hạn chế đánh bắt tại khu vực phía Bắc vĩ tuyến 44° Nam.

Trong khi đó, tại các thị trường châu Á và Ấn Độ Dương, giao dịch diễn ra trầm lắng hơn, dù nguồn cung vẫn dồi dào. Áp lực chi phí và tồn kho khiến giá mực phân hóa theo kích cỡ: mực trung và lớn giữ giá cao, còn mực nhỏ chịu sức ép giảm giá.

Diễn biến này cho thấy thị trường mực toàn cầu không chỉ phụ thuộc vào cung – cầu, mà còn chịu tác động lớn từ chi phí khai thác, logistics và chính sách hạn ngạch.

Xuất khẩu mực Việt Nam khởi sắc, châu Á tiếp tục dẫn dắt

Trong bối cảnh đó, xuất khẩu mực của Việt Nam đang ghi nhận những tín hiệu tích cực. Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), trong 2 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu mực và bạch tuộc đạt hơn 111 triệu USD, tăng 23% so với cùng kỳ năm trước .

Trong đó, riêng mặt hàng mực đạt hơn 64 triệu USD, tăng gần 30%, đóng vai trò dẫn dắt tăng trưởng của toàn nhóm sản phẩm . Điều này phản ánh nhu cầu tiêu thụ mực đang phục hồi nhanh hơn so với các mặt hàng hải sản khác trong ngắn hạn.

Xét theo thị trường, khu vực châu Á tiếp tục là động lực chính. Hàn Quốc duy trì vị trí thị trường lớn nhất với kim ngạch gần 42 triệu USD, tiếp đến là Nhật Bản với khoảng 26 triệu USD . Đáng chú ý, xuất khẩu sang Trung Quốc tăng mạnh trên 85%, cho thấy sức mua khu vực đang cải thiện rõ rệt.

Ở góc độ tổng thể, mực và bạch tuộc đang nổi lên là điểm sáng trong bức tranh xuất khẩu hải sản, trong khi một số mặt hàng khác như cá ngừ vẫn đối mặt nhiều khó khăn.

Cơ hội mở rộng nhưng áp lực chi phí và cạnh tranh gia tăng

Dù triển vọng tích cực, ngành mực Việt Nam vẫn đứng trước không ít thách thức. Trên thị trường quốc tế, chi phí khai thác, vận chuyển và chế biến tăng cao đang tạo áp lực lên giá thành sản phẩm. Đồng thời, nguồn cung toàn cầu vẫn tương đối dồi dào do nhiều quốc gia chưa áp dụng hết hạn ngạch khai thác, khiến cạnh tranh ngày càng gay gắt.

Bên cạnh đó, sự phân hóa theo kích cỡ sản phẩm – với mực lớn giữ giá cao, mực nhỏ giảm giá – cũng đặt ra yêu cầu điều chỉnh cơ cấu sản phẩm xuất khẩu phù hợp hơn với nhu cầu thị trường.

Trong nước, để tận dụng cơ hội, doanh nghiệp cần tiếp tục nâng cao năng lực chế biến sâu, đa dạng hóa thị trường và thích ứng với các tiêu chuẩn kỹ thuật ngày càng khắt khe. Việc phát triển các sản phẩm giá trị gia tăng, thay vì chỉ xuất khẩu nguyên liệu thô, được xem là hướng đi quan trọng nhằm cải thiện biên lợi nhuận và giảm phụ thuộc vào biến động thị trường.

Trong bối cảnh thị trường toàn cầu biến động, xuất khẩu mực của Việt Nam đang đứng trước cơ hội mở rộng nhờ nhu cầu phục hồi, đặc biệt tại châu Á. Tuy nhiên, đà tăng trưởng này nhiều khả năng sẽ mang tính chọn lọc, phụ thuộc vào khả năng kiểm soát chi phí, nâng cao chất lượng sản phẩm và linh hoạt điều chỉnh chiến lược thị trường của doanh nghiệp.