Quốc hội sẽ xem xét hai dự án giao thông trọng điểm có tổng mức đầu tư lớn

Ủy ban Thường vụ Quốc hội vừa thống nhất trình Quốc hội xem xét hai dự thảo nghị quyết liên quan đến chủ trương đầu tư đường Vành đai 5 - Vùng Thủ đô Hà Nội và điều chỉnh chủ trương đầu tư tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến và các Phó Chủ tịch Quốc hội tại phiên họp (Ảnh: https://quochoi.vn).

Đây đều là những dự án hạ tầng giao thông có quy mô lớn, được kỳ vọng tạo động lực phát triển kinh tế, tăng cường kết nối vùng và nâng cao năng lực logistics. Tuy nhiên, trước khi trình Quốc hội quyết định, nhiều nội dung tiếp tục được yêu cầu hoàn thiện để bảo đảm hiệu quả đầu tư và hạn chế phát sinh chi phí.

Đối với dự án đường Vành đai 5 - Vùng Thủ đô Hà Nội, Chính phủ xác định đây là tuyến giao thông giữ vai trò kết nối liên vùng, góp phần mở rộng không gian phát triển và giảm áp lực giao thông cho khu vực Thủ đô. Dự kiến tuyến đường đi qua 7 địa phương gồm Hà Nội, Ninh Bình, Hưng Yên, Hải Phòng, Bắc Ninh, Thái Nguyên và Phú Thọ; phương án hướng tuyến đã nhận được sự thống nhất của các địa phương liên quan.

Tuy vậy, Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị Chính phủ làm rõ sự khác biệt giữa quy hoạch và phạm vi đầu tư thực tế, đồng thời rà soát hướng tuyến để giảm khối lượng giải phóng mặt bằng, tiết kiệm chi phí và nâng cao hiệu quả khai thác quỹ đất sau khi dự án hoàn thành. Cơ quan thẩm tra cũng yêu cầu bổ sung dự báo nhu cầu vận tải theo từng giai đoạn, đánh giá tính khả thi của phương án huy động vốn và chỉ áp dụng cơ chế đặc thù đối với những nội dung thật sự cần thiết.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên phát biểu kết luận nội dung làm việc (Ảnh: https://quochoi.vn).

Với dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, việc điều chỉnh chủ trương đầu tư được Chính phủ lý giải xuất phát từ những thay đổi về yêu cầu phát triển sau khi Quốc hội thông qua chủ trương đầu tư ban đầu. Trong đó có việc sáp nhập đơn vị hành chính, mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao hơn và nhu cầu vận chuyển hành khách, hàng hóa ngày càng lớn, dẫn đến yêu cầu điều chỉnh một số đoạn tuyến và bổ sung các nhánh kết nối.

Cơ quan thẩm tra đề nghị tiếp tục rà soát hướng tuyến, vị trí các ga và kết nối với hệ thống cảng biển, cảng cạn, trung tâm logistics để phát huy hiệu quả khai thác. Đồng thời, Chính phủ cần đánh giá kỹ rủi ro từ nguồn vốn vay nước ngoài, chuẩn bị phương án dự phòng về vốn, xây dựng lộ trình chuyển đổi sang nhiên liệu sạch nhằm thực hiện cam kết phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) và hạn chế tối đa việc điều chỉnh tổng mức đầu tư trong quá trình triển khai.

Kết luận phiên thảo luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên khẳng định Ủy ban Thường vụ Quốc hội cơ bản thống nhất sự cần thiết trình Quốc hội xem xét cả hai dự án. Tuy nhiên, Chính phủ cần tiếp tục hoàn thiện hồ sơ, làm rõ hiệu quả kinh tế - xã hội, phương án phân kỳ đầu tư, cơ cấu nguồn vốn, công tác bồi thường, tái định cư và cơ chế giám sát nhằm bảo đảm quá trình thực hiện công khai, minh bạch, hạn chế thất thoát, lãng phí. "Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất sẽ trình Quốc hội xem xét, cho ý kiến đối với hai dự thảo Nghị quyết này tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất của Quốc hội" - Phó Chủ tịch Quốc hội cho biết.