Lào Cai quy trách nhiệm người đứng đầu nếu để xảy ra phá rừng, lấn chiếm đất rừng

Chủ tịch Ủy ban nhân dân (UBND) tỉnh Lào Cai vừa ban hành Công văn số 8999/UBND-NLN ngày 4/9, yêu cầu Sở Nông nghiệp và Môi trường, UBND các xã, phường, ban quản lý rừng, vườn quốc gia và công ty lâm nghiệp nâng cao trách nhiệm trong quản lý, bảo vệ rừng và đất lâm nghiệp.

Theo UBND tỉnh Lào Cai, công tác quản lý, bảo vệ rừng thời gian qua đã được quan tâm, triển khai bằng nhiều giải pháp và đạt kết quả tích cực. Tuy nhiên, tình trạng phá rừng, lấn chiếm rừng và đất lâm nghiệp vẫn xảy ra tại một số địa phương. Một số vụ việc chưa được giải quyết dứt điểm, còn kéo dài.

UBND các xã, phường được yêu cầu xác định quản lý, bảo vệ rừng là nhiệm vụ trọng tâm; thường xuyên rà soát những địa bàn có nguy cơ cao, nhất là khu vực giáp ranh, để tổ chức tuần tra, kiểm tra và xử lý kịp thời vi phạm.

Chủ tịch UBND cấp xã phải chịu trách nhiệm trước UBND tỉnh và Chủ tịch UBND tỉnh nếu buông lỏng quản lý, thiếu trách nhiệm, để xảy ra phá rừng hoặc lấn chiếm rừng, đất lâm nghiệp trên địa bàn.

Công tác tuần tra, quản lý, bảo vệ rừng luôn được cán bộ Kiểm lâm tỉnh Lào Cai tổ chức phối hợp thường xuyên. (Ảnh: Đặng Thảo)

Một trong những nhiệm vụ đáng chú ý là thống kê, phân loại toàn bộ các vụ lấn chiếm rừng và đất lâm nghiệp theo ba nhóm: đã xử lý, đang xử lý và còn tồn đọng. Trên cơ sở đó, từng địa phương xây dựng phương án giải quyết cụ thể, đúng thẩm quyền và quy định pháp luật.

Những trường hợp vượt thẩm quyền phải được báo cáo kịp thời để các cơ quan chức năng phối hợp giải quyết. Tỉnh yêu cầu xử lý dứt điểm vi phạm và thu hồi toàn bộ diện tích rừng, đất lâm nghiệp bị lấn chiếm trái phép.

Việc rà soát theo từng vụ việc sẽ giúp làm rõ diện tích bị xâm hại, thời điểm phát sinh, đối tượng liên quan và trách nhiệm quản lý. Đây cũng là căn cứ để khắc phục tình trạng vi phạm kéo dài nhưng chưa xác định rõ tiến độ xử lý và đơn vị chịu trách nhiệm.

Cùng với kiểm tra, xử lý vi phạm, các địa phương sẽ phối hợp với lực lượng Kiểm lâm, Công an và đơn vị liên quan đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật về lâm nghiệp.

Theo công văn, 100% hộ dân sinh sống gần rừng hoặc trong khu rừng sẽ được tổ chức ký cam kết bảo vệ rừng; không phá rừng, không tự ý chuyển mục đích sử dụng đất lâm nghiệp trái phép và chấp hành quy định về phòng cháy, chữa cháy rừng.

Lực lượng bảo vệ rừng tại thôn, bản và tổ dân phố phải được quản lý, sử dụng hiệu quả, tham gia tuần tra, phát hiện và báo cáo sớm dấu hiệu vi phạm. Với những địa bàn rộng, địa hình phức tạp, sự tham gia của người dân có ý nghĩa quan trọng trong việc phát hiện vụ việc ngay từ cơ sở.

Đối với các chủ rừng là tổ chức, gồm vườn quốc gia, ban quản lý rừng đặc dụng, rừng phòng hộ và công ty lâm nghiệp, Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai yêu cầu thực hiện đầy đủ quyền, nghĩa vụ theo quy định.

Các đơn vị phải chịu trách nhiệm trước pháp luật và UBND tỉnh Lào Cai nếu để diện tích rừng được giao bị hủy hoại, lấn chiếm hoặc xảy ra cháy mà không có biện pháp phát hiện, ngăn chặn kịp thời.

Chủ rừng phải bố trí lực lượng bám sát địa bàn, duy trì tuần tra tại khu vực giáp ranh và những vị trí có nguy cơ cao. Khi phát hiện phá rừng, lấn chiếm đất rừng hoặc cháy rừng, lực lượng tại chỗ phải ngăn chặn, lập biên bản hiện trường và thông báo cho chính quyền địa phương, Kiểm lâm để phối hợp xử lý.

Các đơn vị cũng được yêu cầu đo đạc, xác định cụ thể diện tích đất rừng bị lấn chiếm, nguồn gốc, thời điểm và đối tượng vi phạm. Công tác khoán bảo vệ rừng phải công khai, minh bạch từ giao khoán đến nghiệm thu; duy trì kiểm tra thực địa, không để xảy ra tình trạng “khoán trắng”, thiếu giám sát.

Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao làm cơ quan đầu mối, hướng dẫn chuyên môn, kiểm tra và đôn đốc thực hiện. Chi cục Kiểm lâm phối hợp với chính quyền, chủ rừng và các cơ quan chức năng kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất tại những địa bàn có nguy cơ cao.

Trọng tâm của Công văn số 8999/UBND-NLN không chỉ nằm ở số cuộc tuần tra, mà là xác định rõ từng diện tích rừng do ai quản lý, vụ việc nào còn tồn đọng và trách nhiệm thuộc về đơn vị, người đứng đầu nào. Đây là cơ sở để chuyển công tác bảo vệ rừng từ xử lý hậu quả sang chủ động phòng ngừa vi phạm ngay tại địa bàn.