Lào Cai mở rộng 5G, tháo điểm nghẽn đầu tư để kinh tế số đi vào thực chất

Vừa qua, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân (UBND) tỉnh Lào Cai Giàng Quốc Hưng ký ban hành Công văn số 8954/UBND-NC, yêu cầu các sở, ban, ngành, cơ quan, đơn vị và UBND các xã, phường triển khai Đề án số 11 về đẩy mạnh phát triển hạ tầng số, nâng tỷ trọng kinh tế số giai đoạn 2026-2030.

Theo kết quả tổng hợp đến ngày 15/8/2026, mới có 56/120 cơ quan, đơn vị, địa phương ban hành kế hoạch triển khai Đề án; 42/120 đơn vị ban hành hoặc gửi báo cáo kết quả thực hiện. Chất lượng một số kế hoạch, báo cáo chưa đáp ứng yêu cầu.

Những con số này cho thấy tiến độ triển khai giữa các đơn vị còn chênh lệch. Nếu kế hoạch chậm được cụ thể hóa, các nhiệm vụ liên quan đến hạ tầng viễn thông, dữ liệu, đào tạo kỹ năng số và hỗ trợ doanh nghiệp cũng khó tạo được chuyển biến đồng bộ.

Lào Cai mở rộng 5G, tháo điểm nghẽn đầu tư để kinh tế số đi vào thực chất (Ảnh minh họa do AI tạo)

Theo yêu cầu của UBND tỉnh Lào Cai, các đơn vị phải hoàn thành xây dựng, ban hành kế hoạch trước ngày 20/9/2026; cung cấp đầu mối thực hiện chế độ báo cáo trước ngày 15/9 và duy trì báo cáo định kỳ hằng tháng.

Điều đáng quan tâm không chỉ nằm ở việc hoàn thành kế hoạch đúng hạn. Chất lượng thực hiện còn phụ thuộc vào việc mỗi ngành, địa phương xác định được nhu cầu cụ thể, nhiệm vụ có thể đo lường và kết quả tác động trực tiếp đến người dân, doanh nghiệp.

Một trong những điểm nghẽn được đặt ra là tiến độ mua sắm thiết bị, phần mềm và triển khai các dự án công nghệ thông tin.

UBND tỉnh Lào Cai giao Sở Tài chính rà soát, chuẩn hóa nhu cầu mua sắm thiết bị công nghệ thông tin và phần mềm có bản quyền; xử lý các vướng mắc liên quan đến đấu thầu, đầu tư và thuê dịch vụ công nghệ thông tin. Việc rà soát phải hoàn thành trước ngày 25/9/2026 nhằm đẩy nhanh giải ngân nguồn kinh phí đã được giao.

Đây là khâu có ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng triển khai các nền tảng số tại cơ sở. Khi thủ tục kéo dài hoặc nhu cầu đầu tư chưa được chuẩn hóa, thiết bị dễ thiếu đồng bộ, phần mềm khó kết nối và nguồn lực có thể bị phân tán.

Với doanh nghiệp công nghệ, việc làm rõ nhu cầu, quy trình thuê dịch vụ và tiêu chuẩn kỹ thuật cũng tạo ra môi trường tiếp cận thị trường minh bạch hơn. Thay vì đầu tư manh mún theo từng đơn vị, cách tiếp cận thống nhất có thể giảm chi phí vận hành và hạn chế tình trạng các hệ thống không chia sẻ được dữ liệu.

Sở Khoa học và Công nghệ được giao nâng cao chất lượng phủ sóng di động, internet cáp quang, mở rộng mạng 5G; nâng cấp Trung tâm dữ liệu và phát triển Trung tâm Giám sát, điều hành thông minh.

Hạ tầng kết nối tốt hơn sẽ tạo điều kiện để người dân vùng cao tiếp cận dịch vụ công, giáo dục, y tế và thương mại điện tử. Đối với doanh nghiệp, đây là nền tảng để ứng dụng quản trị số, truy xuất nguồn gốc, thanh toán điện tử, bán hàng trực tuyến và tự động hóa sản xuất.

Cùng với đầu tư hạ tầng, tỉnh Lào Cai xác định tăng cường đào tạo kỹ năng số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo và triển khai phong trào “Bình dân học vụ số”. Cách tiếp cận này cho thấy chuyển đổi số không thể chỉ dựa vào máy móc, phần mềm mà còn phụ thuộc vào khả năng sử dụng công nghệ của cán bộ, người lao động và người dân.

Lào Cai cũng dự kiến cụ thể hóa Bản ghi nhớ hợp tác về kinh tế số, dữ liệu số với Cục Dữ liệu Châu Hồng Hà, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc, giai đoạn 2026-2030. Hợp tác dữ liệu, nếu được triển khai gắn với thương mại và logistics cửa khẩu, có thể hỗ trợ doanh nghiệp rút ngắn thời gian xử lý thông tin, kết nối thị trường và nâng cao khả năng truy xuất hàng hóa.

Một nhiệm vụ đáng chú ý khác là xây dựng phương pháp đo lường, thống kê các chỉ tiêu kinh tế số theo ngành, lĩnh vực; theo dõi thương mại điện tử và mức đóng góp của kinh tế số trong GRDP, áp dụng thống nhất đến cấp xã.

Đây là bước cần thiết để kinh tế số không chỉ tồn tại dưới dạng mục tiêu chung. Khi có phương pháp đo lường thống nhất, tỉnh mới có thể nhận diện lĩnh vực tạo giá trị, địa bàn còn yếu và chính sách nào thực sự mang lại hiệu quả.

Sở Khoa học và Công nghệ cũng được giao hoàn thiện dự thảo nghị quyết về hỗ trợ đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, trình HĐND tỉnh xem xét tại kỳ họp tháng 9/2026.

Từ mở rộng 5G, nâng cấp trung tâm dữ liệu đến tháo gỡ thủ tục đầu tư và hỗ trợ doanh nghiệp, Lào Cai đang đưa chuyển đổi số từ kế hoạch vào những đầu việc cụ thể. Khả năng trở thành động lực tăng trưởng sẽ phụ thuộc vào kết quả thực hiện, mức độ liên thông dữ liệu và những giá trị mà người dân, doanh nghiệp thực sự nhận được.