Hành trình 20 năm thực hiện sứ mệnh “bà đỡ” xóa đói, giảm nghèo bền vững tại Quỳnh Lưu (Nghệ An)

Kể từ ngày thành lập (10/5/2003) cho đến nay, Ngân hàng Chính sách xã hội (CSXH) huyện Quỳnh Lưu đã khẳng định được vai trò, sứ mệnh của một mô hình quản lý vốn tín dụng chính sách đặc thù. Đồng thời, Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu đã huy động được sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị - xã hội tham gia thực hiện tốt các chương trình mục tiêu quốc gia về xóa đói, giảm nghèo bền vững, xây dựng Nông thôn mới (NTM) và phát triển KT-XH hội trên địa bàn.

Không chỉ phải đối mặt với những khó khăn chung của ngành trong ngày đầu mới thành lập, Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu còn gặp nhiều khó khăn riêng, đó là: Ngay từ những ngày đầu mới thành lập, Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu phải thuê mượn trụ sở làm việc. Cán bộ từ lãnh đạo đến nghiệp vụ ít nhưng lại phải quản lý khối lượng công việc lớn. Sau gần 20 năm phấn đấu xây dựng và trưởng thành, đến nay Ngân hàng CSXH Quỳnh Lưu đã có trụ sở làm việc khang trang, với 15 cán bộ, nhân viên tâm huyết với nghề, có trình độ chuyên môn nghiệp vụ cũng như đạo đức nghề nghiệp tốt. Hiện tại, Ban đại diện Hội đồng quản trị Ngân hàng CSXH Quỳnh Lưu có 43 thành viên, trong đó Trưởng Ban là Phó Chủ tịch UBND huyện. Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu đã mở 33 điểm giao dịch tại trụ sở của 33 xã, thị trấn trên địa bàn huyện và có 476 Tổ tiết kiệm & vay vốn tại 338 thôn, xóm, đạt 100% độ phủ kín hoạt động. Đội ngũ cán bộ ngân hàng, cán bộ tham gia hoạt động ngân hàng luôn được quan tâm đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ nghiệp vụ, đáp ứng yêu cầu thực hiện nhiệm vụ được giao.

Điểm nổi bật trong 20 năm qua của Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu là: Nguồn vốn cho vay trên địa bàn huyện không ngừng tăng trưởng, đáp ứng tốt nhu cầu vay của người nghèo và các đối tượng chính sách khác. Cơ cấu tăng trưởng nguồn vốn có sự chuyển dịch từ nguồn vốn Trung ương sang nguồn vốn địa phương, nhất là sự tăng lên đáng kể của nguồn vốn ngân sách huyện, ngân sách xã ủy thác qua Ngân hàng CSXH để thể hiện sự quan tâm, vào cuộc quyết liệt của cấp ủy, chính quyền địa phương từ huyện đến xã. Từ 02 chương trình tín dụng nhận bàn giao ban đầu với tổng dư nợ 31,6 tỷ đồng. Đến nay, Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu đang triển khai 15 chương trình tín dụng được Chính phủ giao.

Tổng doanh số Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu đã thực hiện 20 năm qua đạt 2.071 tỷ đồng, với gần 73.789 lượt hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác được vay vốn để phát triển kinh tế, giải quyết việc làm cũng như phục vụ các nhu cầu thiết yếu trong đời sống. Tổng doanh số thu nợ đạt 1.362 tỷ đồng (chiếm 65,8% so với doanh số cho vay). Nhờ làm tốt công tác thu hồi vốn nên đã góp phần quan trọng trong việc tạo lập nguồn vốn để cho vay quay vòng các chương trình tín dụng chính sách trên địa bàn, nhằm đảm bảo đáp ứng kịp thời nhu cầu vay vốn cho các đối tượng và giảm áp lực đáng kể trong việc cấp vốn từ Trung ương. Tính đến ngày 31/5/2022, tổng dư nợ các chương trình tín dụng của Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu đạt 668,1 tỷ đồng, tăng 636,7 tỷ đồng, gấp 21,3 lần so với thời điểm nhận bàn giao, với trên 19,2 ngàn lượt hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác được vay vốn, dư nợ bình quân của người vay tăng gấp gần 12 lần so với thời điểm khi mới thành lập. Tốc độ tăng trưởng vốn bình quân hàng năm đạt trên 10%.

Với sứ mệnh đồng hành cùng người nghèo, hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận, Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu luôn làm tốt vai trò là cầu nối giúp hộ nghèo, hộ cận nghèo và đối tượng chính sách khác có điều kiện tiếp cận vốn tín dụng ưu đãi để phát triển sản xuất, tạo việc làm, cải thiện đời sống, vươn lên thoát nghèo. Hàng năm, Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu đã tham mưu cho Ban đại diện Hội đồng quản trị có những giải pháp cơ bản để nâng cao hiệu quả cho vay xóa đói, giảm nghèo. Với những ưu đãi tín dụng chính sách, các đối tượng thụ hưởng đã mạnh dạn đầu tư phát triển sản xuất, vươn lên thoát nghèo bền vững. Đáng ghi nhận hơn, Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu đã triển khai có hiệu quả chủ trương huy động tiền gửi tiết kiệm thông qua Tổ tiết kiệm & vay vốn. Chủ trương này không chỉ giúp người nghèo và các đối tượng chính sách khác làm quen với dịch vụ ngân hàng, hình thành thói quen tiết kiệm, tích lũy nguồn trả nợ, mà còn góp phần bổ sung nguồn vốn cho vay. Để tạo bước đột phá trong công tác giảm nghèo, thời gian qua, đơn vị cũng đã có nhiều đổi mới về phương thức đầu tư, cấp tín dụng. Đồng thời, lồng ghép việc sử dụng vốn CSXH với áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất để đối tượng thụ hưởng trên địa bàn chuyển dịch đúng hướng cơ cấu cây trồng, vật nuôi, xây dựng những mô hình kinh tế hiệu quả.

Đáng chú ý hơn, từ khi có Chỉ thị số 40-CT/TW ngày 22/11/2014 về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với tín dụng CSXH, thì cấp ủy, chính quyền các cấp đã nhận thức rõ vai trò, trách nhiệm và tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo đối với hoạt động tín dụng CSXH. Ban đại diện Hội đồng quản trị đã sát sao, tích cực chỉ đạo và kịp thời bổ sung 33 Chủ tịch UBND cấp xã tham gia thành viên Ban đại diện Hội đồng quản trị Ngân hàng CSXH huyện. Bên cạnh đó, tạo điều kiện cho hoạt động Ngân hàng CSXH và kịp thời giải quyết khó khăn, vướng mắc tại cơ sở. Tích cực thực hiện công tác rà soát, xác nhận hộ nghèo và các đối tượng chính sách. Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát và quản lý chặt chẽ nguồn vốn tín dụng chính sách tại địa phương. Quan tâm hỗ trợ kinh phí, cơ sở vật chất và bố trí nguồn ngân sách địa phương ủy thác Ngân hàng CSXH để cho vay hộ nghèo và các đối tượng chính sách trên địa bàn, cụ thể số tiền đã trích từ năm 2015 đến 2022 là 3.770 triệu đồng, gồm: Ngân sách huyện 2.500 triệu đồng; ngân sách cấp xã là 1.270 triệu đồng (100% xã thực hiện)…

Mặt trận Tổ quốc, các đơn vị, phòng ban, ngành liên quan và các tổ chức chính trị - xã hội nhận ủy thác đã nêu cao tinh thần trách nhiệm, tham gia tích cực vào hoạt động tín dụng CSXH. Làm tốt công tác thông tin tuyên truyền và tập hợp lực lượng. Phối hợp chặt chẽ với Ngân hàng CSXH và chính quyền địa phương trong việc củng cố, nâng cao chất lượng hoạt động mạng lưới Tổ tiết kiệm & vay vốn. Tổ chức bình xét cho vay đảm bảo dân chủ, công khai, minh bạch và thực hiện giải ngân kịp thời, đúng đối tượng. Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát việc sử dụng vốn vay. Tích cực đôn đốc thu hồi nợ và đẩy nhanh công tác huy động tiền gửi tiết kiệm... Chỉ thị đã thực sự đi vào cuộc sống một cách thiết thực và có tác động rất lớn đến hiệu quả hoạt động tín dụng chính sách, góp phần quan trọng vào quá trình thực hiện mục tiêu giảm nghèo, đảm bảo an sinh xã hội, ổn định chính trị và phát triển kinh tế trên địa bàn huyện.

Trước thành quả của hành trình 20 năm thực hiện chính sách tín dụng ưu đãi đối với người nghèo và các đối tượng chính sách khác trên địa bàn, ông Nguyễn Quý Thái – Giám đốc Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu bộc bạch: Hoạt động tín dụng chính sách đã góp phần quan trọng vào thành quả phát triển kinh tế, mục tiêu giảm nghèo bền vững, đảm bảo an sinh xã hội và xây dựng NTM. Qua đó, đời sống của nhân dân ngày càng được cải thiện và ổn định. 100% xã của huyện Quỳnh Lưu đã đạt chuẩn NTM, tỷ lệ hộ nghèo bình quân hàng năm giảm trên 3%... Với mô hình đặc thù, tinh gọn, phương thức hoạt động sáng tạo thông qua ủy thác một số khâu công việc cho 04 tổ chức chính trị - xã hội, kết nối mạng lưới Tổ tiết kiệm & vay vốn đến tận 100% thôn, xóm và tổ chức giao dịch tại xã. Thêm vào đó, hoạt động tín dụng chính sách xã hội được cả hệ thống chính trị tham gia vào cuộc một cách tích cực và tổ chức thực hiện đảm bảo công khai, dân chủ với phương châm ‘‘dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra” đã tạo điều kiện cho Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu chuyển tải nguồn vốn ưu đãi đến tận tay người thụ hưởng kịp thời, giảm thiểu được chi phí cho ngân sách Nhà nước và tiết kiệm thời gian, chi phí đi lại cho người dân.

Nhìn nhận về những thành quả của Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu đã gặt hái được trong suốt 20 năm qua, trao đổi với PV doanhnghiephoinhap.vn, ông Nguyễn Văn Thưởng – Phó Chủ tịch UBND huyện, Trưởng Ban đại diện Hội đồng quản trị Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu khẳng định: Qua kết quả đạt được trong hoạt động tín dụng chính sách suốt 20 năm qua cho thấy Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu đã đóng vai trò quan trọng, đầu tàu trong công tác xóa đói, giảm nghèo, đảm bảo an sinh xã hội trên địa bàn huyện, góp phần để huyện hoàn thành mục tiêu xóa đói, giảm nghèo bền vững... Thực tiễn đã chứng minh phương thức quản lý của Ngân hàng CSXH hiện nay không chỉ đạt mục tiêu quản lý tín dụng chính sách có hiệu quả, mà còn tạo điều kiện cho việc tổ chức thực hiện lồng ghép các chương trình KT-XH, chương trình khuyến nông, khuyến công, khuyến lâm, khuyến ngư…góp phần thúc đẩy kinh tế phát triển, đảm bảo ổn định an ninh, chính trị tại địa phương. Để không ai bị bỏ lại phía sau, tin rằng những thành quả đó sẽ là nền tảng, tạo động lực để Ngân hàng CSXH huyện Quỳnh Lưu tiếp tục củng cố, phát huy hơn nữa trong tiến trình xây dựng ngân hàng ngày càng gắn bó mật thiết với người nghèo và các đối tượng chính sách khác để làm tốt vai trò, sứ mệnh “bà đỡ” trong xóa đói, giảm nghèo nhanh, bền vững, góp phần xây dựng NTM và phát triển KT-XH hội trên địa bàn.

Văn Cương – Hoàng Lan