 |
| Được thành lập bởi Anthony Tan và cộng sự, Grab đã vượt qua rất nhiều thử thách để đạt được vị thế "kỳ lân" trên thị trường quốc tế. |
Grab, một trong những siêu ứng dụng hàng đầu Đông Nam Á, là minh chứng rõ nét cho sức mạnh của sự đổi mới và tinh thần khởi nghiệp. Được thành lập bởi Anthony Tan và cộng sự, Grab đã vượt qua rất nhiều thử thách để đạt được vị thế "kỳ lân" trên thị trường quốc tế. Câu chuyện của Anthony Tan là nguồn cảm hứng cho nhiều doanh nhân trẻ, minh chứng rõ nét cho sức mạnh của sự kiên trì và sáng tạo.
Anthony Tan, 42 tuổi, không cần phải khởi nghiệp mới dư dả tài chính. Ông là con út trong một gia đình giàu có hàng đầu Malaysia và có cha là ông Tan Heng Chew - Chủ tịch của Tan Chong Motor.
Tan Chong Motor là nhà phân phối ô tô đa quốc gia được thành lập vào những năm 1950 bởi ông nội của Tan và đã niêm yết công khai trên Sàn Giao dịch chứng khoán Kuala Lumpur.
Từ lâu, Anthony Tan đã ấp ủ sứ mệnh là tạo ra điều gì đó mang lại lợi ích tích cực cho xã hội.
Hiện tại, ông là đồng sáng lập kiêm CEO Grab - gã khổng lồ đa quốc gia trong lĩnh vực gọi xe và ứng dụng đa năng. Sau khi lên sàn chứng khoán Mỹ vào tháng 12/2021, doanh thu năm 2023 của Grab đã vượt hơn 2 tỷ USD.
Ngoài dịch vụ gọi xe, Grab còn cung cấp dịch vụ giao đồ ăn, hàng tạp hóa và các dịch vụ tài chính khác như thanh toán, cho vay và ngân hàng số. Đến năm 2023, Grab đã phục vụ hơn 35 triệu khách hàng và tạo ra 13 triệu việc làm tại 8 quốc gia Đông Nam Á.
Ông Tan chia sẻ: "Tôi nhớ khi gặp cựu Tổng thống Ferdinand Marcos ở Philippines, ông ấy nói rằng, Grab đã thực sự giúp tỷ lệ thất nghiệp trên toàn quốc thay đổi. Điều đó khiến chúng tôi cảm thấy rất hạnh phúc".
Những bước đi đầu của một nhà sáng lập "gã khổng lồ công nghệ" Đông Nam Á
Năm 2009, Tan bắt đầu học tại Harvard Business School, nơi anh gặp người đồng sáng lập Hooi Ling Tan. Cả hai đều lớn lên ở Malaysia và chung mục tiêu cải thiện hệ thống taxi thiếu an toàn, đặc biệt cho phụ nữ.
Từ đó, họ phát triển ý tưởng kinh doanh và giành giải nhì trong một cuộc thi khởi nghiệp tại trường, nhận được 25.000 USD - nguồn vốn khởi nghiệp cho Grab.
Ngày nay, Grab được hỗ trợ bởi những nhà đầu tư như SoftBank, và công ty có giá trị vốn hóa thị trường hơn 14 tỷ USD.
Song, trong cuộc trò chuyện với CNBC, Tan cho biết, những ngày đầu khởi nghiệp không hề dễ dàng.
Lớn lên trong gia đình làm kinh doanh, Anthony Tan được kỳ vọng sẽ quay lại làm việc cho công ty sau khi du học. Khi bố ông lắng nghe ý tưởng kinh doanh của con trai, ông không tin tưởng và yêu cầu Tan ngừng nhắc đến.
Tuy nhiên, mẹ ông đã trở thành nhà đầu tư cá nhân đầu tiên của Grab. Cùng với tiền thưởng từ cuộc thi và sự hỗ trợ từ mẹ, Tan dốc thêm toàn bộ tiền tiết kiệm để thành lập công ty vào tháng 6/2012, mang tên MyTeksi - tiền thân của Grab.
Những năm đầu kinh doanh không hề dễ dàng
Về cơ bản, Tan và người đồng sáng lập muốn xây dựng cơ sở hạ tầng mới cho hệ thống taxi Malaysia, song tiền là một yếu tố hạn chế lớn. Văn phòng ban đầu chỉ nằm trong một căn phòng nhỏ ở Kuala Lumpur, Malaysia, không có hệ thống thông gió, điều hòa và thậm chí là WiFi.
“Chúng tôi phải kết nối với 3G từ điện thoại di động”, Tan nói và cho biết, nhóm cũng gặp khó khăn trong việc đưa tài xế lên nền tảng nếu không có đủ kinh phí.
 |
| Tan dốc thêm toàn bộ tiền tiết kiệm để thành lập công ty vào tháng 6/2012, mang tên MyTeksi - tiền thân của Grab. |
Để thu hút tài xế vào những ngày đầu, Tan đi khắp Đông Nam Á, cố gắng thuyết phục tài xế taxi dùng thử Grab. Tan nhận thấy rằng, trước khi bắt đầu ca làm việc vào buổi sáng, các tài xế ở Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam, sẽ dừng lại ở một trạm xăng để uống cà phê. Vì vậy, anh thường xuất hiện vào khoảng 4 giờ sáng để phát cà phê miễn phí, đồng thời thuyết phục họ tham gia Grab.
Hay ở Manila (Philippines), ông tiếp cận các đội xe taxi vào thời điểm đổi ca, uống bia trò chuyện để hiểu rõ khó khăn và nhu cầu của họ.
CEO Grab tiết lộ ông đã bay đến 2-3 thành phố mỗi tuần trong giai đoạn công ty đang tăng trưởng và mở rộng quy mô. "Tôi có lẽ đã làm việc 15-18 tiếng hoặc thậm chí hơn 20 tiếng mỗi ngày, từ thứ Hai đến Chủ nhật đều như vậy", ông bộc bạch.
 |
| Năm 2018, sau cuộc cạnh tranh dài với Uber, Uber đã đồng ý bán lại mảng kinh doanh tại Đông Nam Á cho Grab để đổi lấy 27,5% cổ phần trong công ty. |
Thương vụ lịch sử củng cố vị thế thống trị của Grab
Năm 2018, sau cuộc cạnh tranh dài với Uber, Uber đã đồng ý bán lại mảng kinh doanh tại Đông Nam Á cho Grab để đổi lấy 27,5% cổ phần trong công ty.
Theo thỏa thuận, CEO của Uber, Dara Khosrowshahi, cũng gia nhập Hội đồng Quản trị của Grab. Thỏa thuận này đã củng cố vị thế thống trị của Grab trong khu vực.
Tờ CNBC của Mỹ nhận định, Grab đã định hình cơ sở hạ tầng của Đông Nam Á, giúp người dân có quyền tiếp cận các dịch vụ tài chính vi mô, tạo cơ hội để họ mua điện thoại thông minh và bắt đầu kiếm tiền từ việc lái xe.
“Đó chính là điểm khác biệt của chúng tôi, phải không? Hiểu được những vấn đề mà họ đang phải đối mặt”, Tan chia sẻ. "Nhiều người có thể nói: Này, Anthony, ông chỉ phục vụ một thị trường ngách. Đúng vậy, nhưng đó là một thị trường ngách rất lớn, chưa thực sự phát triển và chưa được phục vụ đầy đủ”, ông nhấn mạnh.
"Điều quan trọng là phải thực sự giúp đỡ họ, phục vụ họ trong một hệ sinh thái mà không ai khác có thể làm được...và đó chính là điều tạo nên sự khác biệt của chúng tôi so với các đối thủ cạnh tranh”, vị CEO nói thêm.
Hiện, Grab không chỉ cung cấp dịch vụ gọi xe mà còn mở rộng sang giao hàng thực phẩm, nhu yếu phẩm, và dịch vụ tài chính như thanh toán, cho vay và ngân hàng số.
Đến năm 2023, Grab công bố đã phục vụ hơn 35 triệu khách hàng và tạo ra 13 triệu việc làm cho các lao động tự do ở 8 quốc gia Đông Nam Á. Sau khi niêm yết trên sàn chứng khoán Mỹ vào tháng 12/2021, công ty đã đạt doanh thu hơn 2 tỷ USD vào năm 2023 và ghi nhận lợi nhuận ròng dương vào quý IV/2023.
Tuy nhiên, từ đó đến nay, doanh nghiệp chưa thể có lãi trở lại. Anthony Tan khẳng định Grab sẽ tiếp tục tận dụng các sáng kiến để mở rộng cơ sở người dùng, song song với việc duy trì kỷ luật về chi phí trong quá trình hoạt động.
 |
| Grab tạo ra những tác động tích cực đến đời sống hàng ngày của hàng triệu người dân Đông Nam Á. |
Như bất kỳ doanh nghiệp khởi nghiệp nào, Grab cũng đối mặt với nhiều thách thức từ thị trường cũng như đối thủ cạnh tranh. Từ việc vượt qua rào cản pháp lý, nội địa hoá sản phẩm cho phù hợp với từng quốc gia, cho đến việc đối phó với các đối thủ mạnh trong khu vực. Tuy nhiên, Anthony Tan luôn nhấn mạnh tầm quan trọng của việc kiên định với tầm nhìn dài hạn và không ngừng đổi mới để cải thiện dịch vụ, mang lại giá trị tốt nhất cho khách hàng.
Grab hiện nay không chỉ là câu chuyện về sự thành công của một công ty công nghệ mà còn là minh chứng cho tinh thần khởi nghiệp mãnh liệt và tầm nhìn chiến lược. Những gì Anthony Tan và đội ngũ Grab đã đạt được cũng không chỉ giới hạn trong con số tài chính mà còn tạo ra những tác động tích cực đến đời sống hàng ngày của hàng triệu người dân Đông Nam Á. Câu chuyện của Grab và Anthony Tan được coi là nguồn cảm hứng cho những doanh nhân trẻ, nhắc nhở chúng ta rằng mọi giấc mơ lớn đều bắt đầu từ những bước đi nhỏ bé và quyết tâm không ngừng nghỉ.
