| Zalo và quyền riêng tư đến làn sóng dời bỏ âm thầm: Người dùng không còn lựa chọn? |
Ngày 22/01/2026, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia (Bộ Công Thương) đã ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty Cổ phần Tập đoàn VNG, đơn vị sở hữu và vận hành ứng dụng nhắn tin Zalo, với tổng số tiền 810 triệu đồng. Quyết định được đưa ra sau quá trình kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng đối với doanh nghiệp này.
Theo Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia, kết quả kiểm tra cho thấy VNG đã có nhiều hành vi vi phạm quy định pháp luật trong lĩnh vực bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, đặc biệt là các quy định liên quan đến dữ liệu cá nhân, quyền lựa chọn và nghĩa vụ minh bạch thông tin trên nền tảng số.
Cụ thể, doanh nghiệp không thiết lập đầy đủ phương thức để người tiêu dùng được lựa chọn phạm vi thông tin cá nhân mà họ đồng ý cung cấp. Trong một số trường hợp, người dùng không có cơ chế rõ ràng để thể hiện sự đồng ý hoặc không đồng ý đối với việc thu thập và sử dụng thông tin theo đúng quy định của pháp luật.
![]() |
| Xử phạt VNG 810 triệu đồng sau kiểm tra việc bảo vệ người tiêu dùng trên Zalo |
Bên cạnh đó, ứng dụng Zalo không có cơ chế để người tiêu dùng lựa chọn việc cho phép hoặc không cho phép sử dụng thông tin cá nhân vào mục đích quảng cáo, giới thiệu sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ hoặc các hoạt động mang tính thương mại khác. Theo đánh giá của cơ quan quản lý, việc thiếu các lựa chọn này khiến người sử dụng bị đặt vào thế bị động trong việc kiểm soát dữ liệu cá nhân của chính mình.
Ngoài các vi phạm liên quan đến dữ liệu người dùng, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia cũng chỉ ra những bất cập trong điều kiện giao dịch chung của Zalo. Một số điều khoản được xác định là không được phép quy định theo pháp luật hiện hành. Đồng thời, các điều kiện giao dịch chung này không quy định cụ thể thời điểm áp dụng, làm giảm tính minh bạch và gây khó khăn cho người tiêu dùng trong việc tiếp cận, hiểu và thực hiện quyền, nghĩa vụ của mình.
Cơ quan chức năng còn xác định VNG không công khai đầy đủ quy trình tiếp nhận và giải quyết phản ánh, yêu cầu, khiếu nại của người tiêu dùng theo hình thức niêm yết tại vị trí dễ nhìn thấy tại trụ sở, địa điểm kinh doanh cũng như trên trang thông tin điện tử và ứng dụng. Đây là nghĩa vụ bắt buộc nhằm bảo đảm quyền khiếu nại và bảo vệ lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng.
Một vi phạm khác được nêu trong quyết định xử phạt là việc doanh nghiệp không công khai các nội dung, cơ chế và chính sách áp dụng đối với người tiêu dùng dễ bị tổn thương theo quy định. Theo cơ quan quản lý, đây là nhóm đối tượng cần được bảo vệ đặc biệt khi tham gia sử dụng các dịch vụ trên môi trường số.
Theo thông tin từ Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia, một số vi phạm nêu trên có liên quan đến việc Zalo cập nhật chính sách thu thập và sử dụng dữ liệu người dùng vào cuối năm 2025. Trước đó, ngày 31/12/2025, Zalo đã gửi thông báo tới người dùng về việc thay đổi chính sách, trong đó có nội dung nêu rõ tài khoản có thể bị xóa sau 45 ngày nếu người dùng không đồng ý với điều khoản mới. Tuy nhiên, kết luận kiểm tra cho thấy các cơ chế bảo đảm quyền lựa chọn, quyền được thông tin đầy đủ và minh bạch cho người tiêu dùng vẫn chưa được thiết lập và công khai đúng theo yêu cầu của pháp luật tại thời điểm kiểm tra.
Cùng với quyết định xử phạt hành chính, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia yêu cầu Công ty Cổ phần Tập đoàn VNG chấm dứt ngay các hành vi vi phạm, đồng thời chủ động rà soát, sửa đổi và hoàn thiện toàn bộ các nội dung, chính sách liên quan nhằm bảo đảm tuân thủ đầy đủ các quy định pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Theo Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia, ngay sau khi làm việc và nhận quyết định xử phạt, VNG đã thể hiện tinh thần hợp tác, cầu thị và chủ động phối hợp với cơ quan quản lý để rà soát, cập nhật và hoàn thiện các chính sách, quy trình còn tồn tại. Đến thời điểm hiện tại, doanh nghiệp đã hoàn thành việc khắc phục một số nội dung được chỉ ra và đang tiếp tục hoàn thiện các nội dung còn lại theo yêu cầu.
Vụ việc Zalo bị xử phạt diễn ra trong bối cảnh thời gian gần đây xuất hiện nhiều cảnh báo về các hành vi lừa đảo, chiếm đoạt tài sản thông qua mạng xã hội và ứng dụng nhắn tin. Các cơ quan chức năng khuyến cáo người dân cần thận trọng khi cung cấp thông tin cá nhân, chủ động tìm hiểu kỹ các điều khoản sử dụng dịch vụ và kịp thời phản ánh khi phát hiện dấu hiệu bất thường để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình.