Chủ nhật 12/07/2026 21:49
Hotline: 024.355.63.010
Thương hiệu

Xu hướng nhà máy thông minh tại Việt Nam

02/05/2021 17:50
Các doanh nghiệp sản xuất toàn cầu đang chạy đua để hòa mình vào làn sóng của xu hướng chuyển đổi số nhằm phục hồi mạnh mẽ sau đại dịch.

Ở các nhà máy thông minh, máy móc được kết nối internet và liên kết với nhau qua hệ thống có thể tự hình dung toàn bộ quy trình sản xuất rồi đưa ra quyết định. Theo TS. Lê Đình Phong thuộc lĩnh vực robotics và tự động hóa (Khu Công nghệ cao TP.HCM), tính năng quan trọng nhất của nhà máy thông minh là sự kết nối.

Các máy móc, thiết bị, cảm biến, robot, dữ liệu (từ các hoạt động và hệ thống kinh doanh cũng như từ các nhà cung cấp và khách hàng), nguồn nhân lực... kết nối với nhau, từ đó có thể thực hiện các quy trình thông minh và hiệu quả trong sản xuất. Với công nghệ mới, mọi hoạt động được tối ưu hóa, giảm sự can thiệp bằng tay với độ tin cậy cao, quy trình sản xuất được minh bạch từ khâu đầu tiên đến khâu cuối cùng, từ nhà máy đến chuỗi cung ứng, quá trình phân phối, trải nghiệm người dùng.

Với mạng lưới kết nối và tích hợp được xây dựng trên nền tảng ứng dụng các công nghệ thu thập và phân tích dữ liệu, nhà máy thông minh tạo ra sự chủ động, lường trước các thách thức và nhờ vậy có thể cải thiện năng suất và đáp ứng tốt hơn trước biến động về nhà cung cấp cũng như những yêu cầu từ khách hàng.

Theo các chuyên gia, lương thực, thực phẩm, hàng tiêu dùng, may mặc là những lĩnh vực có tính đa dạng về sản phẩm, có điều kiện thuận lợi để những nhà máy thông minh được ứng dụng và phát huy những đặc tính ưu việt của chúng. Tuy nhiên, hiện nay, nền công nghiệp sản xuất Việt Nam vẫn đang trong giai đoạn tự động hóa từng phần đến toàn bộ.

Ông Lê Đức Anh, Giám đốc giải pháp nhà máy thông minh của CMC TS cho biết, thách thức chủ quan của các doanh nghiệp sản xuất là năng suất còn thấp. Vì lẽ đó các doanh nghiệp sản xuất vẫn luôn trăn trở làm sao vừa giảm chi phí, vừa nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm và trải nghiệm khách hàng.

Ông Anh cho biết, trên thế giới, công nghệ được ứng dụng mạnh nhất để chuyển đổi số nhà máy sản xuất là quản lý vòng đời sản phẩm (PLM) chiếm 40%, MES/SCADA cung cấp dữ liệu được ứng dụng nhiều thứ hai… Ngoài ra, có các hệ thống như: giám sát từ xa, robotics, phân tích số liệu, in 3D…

Tại Việt Nam, việc ứng dụng công nghệ diễn ra ở nhiều cấp độ. Đa phần doanh nghiệp có bước đi ban đầu ở mảng thu thập số liệu để có bức tranh trực quan về hoạt động sản xuất, hệ thống giám sát hiện trường giúp giám sát từ xa,...

Tuy nhiên, máy móc sản xuất tự động hoá chưa được kết nối lên hệ thống quản lý thông tin nên vẫn tồn tại thao tác thủ công, chưa đem lại hiệu quả tối ưu cho hoạt động sản xuất kinh doanh.

Đại diện CMC TS chỉ ra, có một số cách thức giải bài toán cho các doanh nghiệp, bao gồm: ứng dụng thu thập số liệu, kết nối tự động hoá, hệ sinh thái Internet vạn vật (IoT).

Trong đó, hệ sinh thái giúp kết nối chuỗi sản xuất từ nguyên vật liệu, nhà cung cấp, nhà máy, khách hàng… và cho phép trả lời các câu hỏi: thời gian, kịch bản ra mắt sản phẩm, kịch bản tích hợp theo chiều dọc từ lộ trình sản xuất, ban điều hành, kết nối tương tác máy móc với hệ thống cung ứng, thương mại điện tử. Từ đó, thúc đẩy hệ thống sản xuất kết nối với đối tác, đảm bảo cung ứng thông suốt.

“Nhà máy thông minh là nhà máy ứng dụng, tận dụng tối đa công nghệ để tạo đột biến về năng suất, chất lượng, đảm bảo tối đa lợi ích cho khách hàng", ông Anh nhấn mạnh tại hội thảo trực tuyến Smart manufacturing - Lộ trình chuyển đổi số cho doanh nghiệp sản xuất.

Rào cản khi triển khai nhà máy thông minh

Là doanh nghiệp đứng đầu mảng phần mềm, đầu tư 5 - 6 tỷ USD cho nghiên cứu và phát triển, Siemens đã áp dụng nhiều công nghệ tiên tiến vào chuyển đổi số mô hình sản xuất truyền thống. Doanh nghiệp này định nghĩa nhà máy thông minh cần dử dụng công nghệ thông tin để phục vụ cho vận hành, xây dựng và kết nối các phòng ban trong hệ thống. Trong đó, thông tin là quan trọng nhất.

“Hiện nay, chúng ta ở thời điểm phù hợp để phát triển nhà máy thông minh với trí tuệ nhân tạo và điện toán đám mây. Chúng ta có nhiều thuận lợi để xây dựng nhà máy thông minh nhưng cần lộ trình, chiến lược và con người hiểu biết để xây dựng được”, ông Bằng Tạ, Giám đốc kinh doanh Siemens tại thị trường Việt Nam nói.

Tuy nhiên, theo đại diện Siemens, việc triển khai nhà máy thông minh có thể gặp nhiều rào cản như biến đổi thông tin thô thành thông tin có giá trị sử dụng, tối ưu hoá quy trình sản xuất, tận dụng lại toàn bộ hệ thống hiện có và xây dựng mô hình chuẩn.

Để giải quyết bài toán thông tin cho khách hàng, một trong những giải pháp được đưa ra là bản sao số. Giải pháp này như bộ não của hệ thống tham gia vào khâu lên ý tưởng, thiết kế phát triển sản phẩm để tưởng tượng ra quá trình sản xuất, quá trình sử dụng.

Ngoài ra, hệ thống MoM giúp có thông tin trong quy trình sản xuất để tối ưu hoá, đảm bảo hệ thống sản xuất cũng như tạo ra sự minh bạch, đảm bảo chính xác. Từ đó, tạo sự chủ động trong vận hành, đáp ứng nhanh chóng nhu cầu khách hàng.

Trong khi đó, ông Tariq Shallwani, Giám đốc Kinh doanh khu vực châu Á - Thái Bình Dương của HPE cho rằng, sản xuất thông minh bắt đầu từ xu hướng lớn như: trí tuệ nhân tạo, sản xuất bền vững, siêu kết nối (dữ liệu liên tục chảy), an ninh công nghiệp (các thuật toán truyền thống được kết nối lại, bảo mật là giá trị của doanh nghiệp)…

Theo ông Tariq, thách thức lớn nhất trong chuyển đổi số nhà máy sản xuất là khả năng kết nối và tuân thủ. Một mặt, kỳ vọng của khách hàng ngày càng tăng có nghĩa là thiết kế và mô phỏng kỹ thuật số là những khía cạnh quan trọng để cải thiện sản phẩm và dịch vụ. Cạnh tranh cũng ngày càng gay gắt - với việc các công ty đổ xô đến nơi có lợi nhuận - được định hướng bởi phương tiện truyền thông xã hội, thói quen mua hàng của người tiêu dùng và các chỉ số kinh tế sẵn có.

Chuỗi cung ứng bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Tuần trước, các nhà máy sản xuất ô tô ở Anh đã phải đóng cửa vì thiếu chất bán dẫn. Xây dựng khả năng phục hồi trong chuỗi cung ứng là một thách thức trong toàn ngành, và khả năng kết nối tốt hơn của các hệ thống ERP và MES giữa các doanh nghiệp là cách tốt nhất để giải quyết.

Ngoài ra, các quy định cho ngành sản xuất toàn cầu này sẽ còn tiếp tục khắt khe hơn, do đó, doanh nghiệp cần tăng cường khả năng kiểm soát tuân thủ chặt chẽ và hợp lý đối với các hoạt động sản xuất.

“Theo kinh nghiệm đã làm với khách hàng chúng tôi thấy, ai cũng nói nhưng việc ứng dụng AI không dễ dàng. Ai cũng nhìn thấy giá trị nhưng đưa vào sản xuất thì khó vì điều phối AI là một nhiệm vụ triển khai phức tạp, đòi hỏi các công cụ để quản lý và triển khai các mô hình AI và máy học cũng như các đường ống dữ liệu cung cấp các mô hình đó", ông Tariq Shallwani cho biết.

Theo đại diện HPE, Việt Nam đang có lực lượng công nghệ trẻ, đáp ứng nhu cầu chuyển đổi, số hoá ngay từ đầu. Hiện nay, hầu hết các doanh nghiệp số hoá nhanh chóng sau dịch bệnh, đây là thị trường tiềm năng nhưng mỗi doanh nghiệp có mức độ chuyển đổi số khác nhau và nhu cầu khác nhau.

Trong khi đó, ông Nguyễn Thái Vinh, kỹ sư tư vấn giải pháp Aruba - doanh nghiệp chuyên về giải pháp hạ tầng kết nối cho biết, bảo mật là một trong những vấn đề quan trọng khi phát triển nhà máy thông minh.

Theo đó, khi áp dụng nhiều công nghệ vào sản xuất nhà máy thì nhiều hệ thống kết nối vào hệ thống mạng. Các thiết bị thường không có cơ chế bảo mật mà định kỳ sẽ cập nhật bản bảo mật mới. Điều này gây mất an ninh cho hệ thống, bất cứ lúc nào hệ thống có thể thoả hiệp, tác động đến quy trình sản xuất đang hoạt động liên tục.

Đại diện Aruba khẳng định chuyển đổi số chính là chìa khóa mở đầu cho quá trình chuyển đổi từ nhà máy truyền thống sang nhà máy thông minh với sản xuất tự động hóa và đảm bảo an ninh thông tin.

Những ứng dụng công nghệ đã được doanh nghiệp đưa vào thực tế sản xuất nhưng theo các chuyên gia, để đạt được trình độ sản xuất tiên tiến như nhà máy thông minh đúng nghĩa thì cần có quá trình phát triển mạnh mẽ về cơ sở hạ tầng, máy móc thiết bị và con người. Hiện nay, dù làn sóng công nghệ 4.0 phát triển mạnh mẽ nhưng vì nhiều yếu tố, xu hướng nhà máy thông minh mới chỉ manh nha ở Việt Nam.

An Vy (t/h)

Bài liên quan
Tin bài khác
Đông trùng hạ thảo Phúc An – Khi tinh hoa dược liệu gặp khát vọng kiến tạo thương hiệu Việt

Đông trùng hạ thảo Phúc An – Khi tinh hoa dược liệu gặp khát vọng kiến tạo thương hiệu Việt

Giữa xu hướng người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến sức khỏe và các sản phẩm có nguồn gốc tự nhiên, đông trùng hạ thảo đang trở thành một trong những dược liệu được quan tâm hàng đầu. Tuy nhiên, giá trị thực sự của đông trùng hạ thảo không chỉ nằm ở sự quý hiếm mà còn phụ thuộc vào quy trình nuôi trồng, công nghệ sản xuất và "hàm lượng hoạt chất" trong từng sản phẩm. Trong bức tranh đó, Đông trùng hạ thảo Phúc An đang từng bước xây dựng dấu ấn riêng bằng chiến lược đầu tư bài bản từ nghiên cứu, sản xuất đến phát triển thương hiệu.
HAPLAST vào Top 100 Doanh nghiệp tiêu biểu về năng lượng và môi trường xanh Việt Nam 2026

HAPLAST vào Top 100 Doanh nghiệp tiêu biểu về năng lượng và môi trường xanh Việt Nam 2026

Trong chuỗi cung ứng toàn cầu, bao bì vốn được xem là khâu hoàn thiện cuối cùng của sản phẩm, nhưng ngày càng trở thành một trong những điều kiện để hàng hóa tiếp cận thị trường. Bên cạnh giá thành, chất lượng và tiến độ giao hàng, các đối tác quốc tế đang quan tâm nhiều hơn đến nguồn gốc nguyên liệu, khả năng tái chế, mức tiêu hao năng lượng và trách nhiệm của nhà sản xuất. Trong xu hướng đó, Công ty Cổ phần HAPLAST được ghi nhận trong Top 100 Doanh nghiệp tiêu biểu về Năng lượng và Môi trường Xanh Việt Nam 2026.
Vinmec “lập hat-trick” tại HR Asia Awards, khẳng định chiến lược lấy con người làm gốc

Vinmec “lập hat-trick” tại HR Asia Awards, khẳng định chiến lược lấy con người làm gốc

Ba năm liên tiếp được vinh danh tại HR Asia Awards ở hạng mục "Nơi làm việc tốt nhất châu Á - Best Companies to Work for in Asia", Vinmec tiếp tục khẳng định chiến lược phát triển nhất quán lấy con người làm trung tâm. Tại Vinmec, đầu tư cho đội ngũ nhân sự không chỉ tạo nên môi trường làm việc hấp dẫn mà còn là nền tảng nâng cao chất lượng điều trị và phát triển bền vững.
Cơ quan quản lý siết chặt trách nhiệm của BMW sau lệnh triệu hồi loạt xe lỗi

Cơ quan quản lý siết chặt trách nhiệm của BMW sau lệnh triệu hồi loạt xe lỗi

Nhà sản xuất ô tô hạng sang BMW vừa chính thức phát đi thông báo triệu hồi diện rộng đối với gần 11.000 phương tiện đang lưu thông tại thị trường Nam Phi. Bên cạnh đó là thực trạng nhiều lỗi hệ thống tồn tại cả thập kỷ mới được công bố, giới chức quản lý Nam Phi vừa khẳng định sẽ mạnh tay điều tra các hành vi tắc trách, buộc doanh nghiệp phải chịu hoàn toàn trách nhiệm an toàn trước người tiêu dùng.
Yến Sào Khánh Hòa được vinh danh Doanh nghiệp tiêu biểu về Năng lượng môi trường Xanh Việt Nam

Yến Sào Khánh Hòa được vinh danh Doanh nghiệp tiêu biểu về Năng lượng môi trường Xanh Việt Nam

Công ty Yến sào Khánh Hòa và Chủ tịch HĐTV Trịnh Thị Hồng Vân được vinh danh tại các hạng mục Doanh nghiệp xanh và Công dân xanh. Giải thưởng là minh chứng rõ nét cho vị thế tiên phong của doanh nghiệp đầu ngành tại Khánh Hòa trong hành trình phát triển bền vững và trung hòa carbon.
HDBank - Ngân hàng duy nhất 9 năm liên tiếp được vinh danh “Nơi làm việc tốt nhất châu Á”

HDBank - Ngân hàng duy nhất 9 năm liên tiếp được vinh danh “Nơi làm việc tốt nhất châu Á”

Mức độ gắn kết nhân viên đạt 90%, chỉ số Cam kết đạt 92% cùng gần 140.000 lượt cán bộ nhân viên tham gia đào tạo trong năm qua cho thấy HDBank không chỉ xây dựng một nơi làm việc tốt, mà đang kiến tạo một tổ chức luôn đổi mới- sáng tạo và sẵn sàng cho kỷ nguyên số.
Đúng dịp kỷ niệm 10 năm cáp treo, Sun World Fansipan Legend dẫn đầu lượng đặt chỗ trên Agoda

Đúng dịp kỷ niệm 10 năm cáp treo, Sun World Fansipan Legend dẫn đầu lượng đặt chỗ trên Agoda

Khu du lịch Sun World Fansipan Legend (Sa Pa) của Tập đoàn Sun Group dẫn đầu lượng đặt chỗ trên thị trường châu Á trong nửa đầu năm 2026. Đây là dấu ấn vô cùng tự hào của điểm đến này đúng dịp kỷ niệm 10 năm vận hành cáp treo Fansipan.
TNTech tiên phong mô hình "Vận hành thông minh”  cho doanh nghiệp Việt

TNTech tiên phong mô hình "Vận hành thông minh” cho doanh nghiệp Việt

Thay vì bắt đầu từ công nghệ, TNTech lựa chọn tiếp cận từ góc độ vận hành trong doanh nghiệp, qua đó xây dựng mô hình "Vận hành thông minh” với bốn nguyên tắc xuyên suốt: giải đúng bài toán, triển khai nhanh, tối ưu chi phí và tạo hiệu quả ứng dụng cao.
Amway Việt Nam lần thứ 7 được vinh danh "Nơi làm việc tốt nhất châu Á"

Amway Việt Nam lần thứ 7 được vinh danh "Nơi làm việc tốt nhất châu Á"

Amway Việt Nam lần thứ 7 được HR Asia vinh danh là Nơi làm việc tốt nhất châu Á, ghi dấu ấn với chiến lược phát triển nhân sự và văn hóa doanh nghiệp bền vững.
Loạt trang bị “hàng hiệu” biến VinFast VF 9 thành căn phòng di động

Loạt trang bị “hàng hiệu” biến VinFast VF 9 thành căn phòng di động

Với những doanh nhân bận rộn, khoang cabin rộng rãi, ghế cơ trưởng sang - xịn cùng sự êm ái “không tiếng động” biến VinFast VF 9 thành một văn phòng di động trên mọi nẻo đường.
Sun PhuQuoc Airways tiếp tục duy trì tỷ lệ bay đúng giờ cao hơn bình quân toàn ngành

Sun PhuQuoc Airways tiếp tục duy trì tỷ lệ bay đúng giờ cao hơn bình quân toàn ngành

Theo số liệu của Cục Hàng không Việt Nam, Sun PhuQuoc Airways (SPA) ghi nhận tỷ lệ bay đúng giờ (OTP) đạt 86,9% trong Quý II/2026, cao hơn mức bình quân toàn ngành. Kết quả này phản ánh năng lực vận hành ổn định của hãng trong bối cảnh hoạt động khai thác hàng không chịu nhiều áp lực từ nhu cầu đi lại tăng cao, điều kiện thời tiết bất lợi và lưu lượng khai thác lớn tại các cảng hàng không trọng điểm.
Phục Hưng Holdings vào Top 100 Doanh nghiệp tiêu biểu về Năng lượng Môi trường xanh Việt Nam 2026

Phục Hưng Holdings vào Top 100 Doanh nghiệp tiêu biểu về Năng lượng Môi trường xanh Việt Nam 2026

Phục Hưng Holdings vừa được trao Chứng nhận Net Zero và vinh danh trong Top 100 Doanh nghiệp tiêu biểu về Năng lượng Môi trường xanh Việt Nam 2026. Sự ghi nhận tiếp tục nối dài hành trình phát triển theo định hướng ESG của doanh nghiệp, trong bối cảnh chuyển đổi xanh đang trở thành tiêu chí cạnh tranh mới của ngành xây dựng.
Samsung bỏ cuộc đua cấu hình phần cứng để chuyển sang bán trải nghiệm AI

Samsung bỏ cuộc đua cấu hình phần cứng để chuyển sang bán trải nghiệm AI

Sự kiện Galaxy Unpacked tháng 7/2026 do Samsung Việt Nam công bố đang thu hút sự chú ý đặc biệt của giới công nghệ bởi một chi tiết bất thường trong thư mời. Khác với truyền thống hơn 10 năm qua, ông lớn công nghệ Hàn Quốc hoàn toàn không nhắc đến các thông số camera, vi xử lý hay dung lượng pin. Thay vào đó, hãng liên tục nhấn mạnh các khái niệm về "kỷ nguyên AI" và "cá nhân hóa", phát đi tín hiệu về một bước chuyển dịch chiến lược: khi phần cứng chạm trần, AI mới là động cơ thúc đẩy người dùng xuống tiền nâng cấp thiết bị.
VPBank được vinh danh Doanh nghiệp dẫn đầu về năng lượng môi trường xanh

VPBank được vinh danh Doanh nghiệp dẫn đầu về năng lượng môi trường xanh

Giải thưởng là một trong những chương trình uy tín cấp quốc gia nhằm tôn vinh các doanh nghiệp tiên phong trong việc đổi mới mô hình kinh doanh, ứng dụng công nghệ thân thiện môi trường và tích cực đóng góp vào mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính của Việt Nam. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và yêu cầu chuyển dịch sang nền kinh tế xanh đang trở thành xu thế toàn cầu, việc VPBank được vinh danh không chỉ phản ánh chiến lược phát triển bền vững rõ ràng mà còn thể hiện vai trò dẫn dắt của ngân hàng trong ngành tài chính - ngân hàng.
Liên kết chuỗi giá trị, Hợp tác xã Nông sản xanh Mậu A nâng tầm quế Lào Cai trên thị trường quốc tế

Liên kết chuỗi giá trị, Hợp tác xã Nông sản xanh Mậu A nâng tầm quế Lào Cai trên thị trường quốc tế

Từ vùng quế trọng điểm phía Nam tỉnh Lào Cai, Hợp tác xã (HTX) Nông sản xanh Mậu A (Lào Cai) đang từng bước khẳng định vai trò là cầu nối giữa người trồng quế và doanh nghiệp xuất khẩu. Việc chủ động xây dựng chuỗi liên kết từ vùng nguyên liệu đến tiêu thụ không chỉ nâng cao giá trị sản phẩm mà còn mở ra hướng phát triển bền vững cho kinh tế tập thể trong bối cảnh hội nhập.