Thủ tướng Chính phủ: Xử lý dứt điểm 4 vấn đề tồn tại, bất cập để chấm dứt khai thác IUU

Cương quyết tuyên chiến với khai thác IUU

Phát biểu khai mạc, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, mục tiêu cao nhất là chấm dứt tình trạng khai thác IUU để Ủy ban châu Âu (EC) gỡ “thẻ vàng” đối với thủy sản Việt Nam trong năm 2025. Người đứng đầu Chính phủ khẳng định, đây không chỉ là yêu cầu cấp bách về mặt kinh tế, mà còn là cam kết chính trị, trách nhiệm quốc tế của Việt Nam trong phát triển nghề cá bền vững.

Theo báo cáo của các bộ, ngành và địa phương, trong thời gian qua, công tác chống khai thác IUU đã có nhiều chuyển biến tích cực. Đến nay, cả nước có hơn 81.000 tàu khai thác hải sản, giảm 117 tàu so với trước; trong đó 28.032 tàu cá đã lắp đặt thiết bị giám sát hành trình (VMS), đạt 99,12% so với tổng số tàu bắt buộc lắp đặt. Công tác kiểm soát tàu cá ra – vào cảng, giám sát hành trình và truy xuất nguồn gốc thủy sản xuất khẩu sang châu Âu tiếp tục được thực hiện nghiêm túc.

Đáng chú ý, hơn một tháng qua, cả nước không phát hiện trường hợp tàu cá vi phạm khai thác ở vùng biển nước ngoài. Tuy nhiên, Thủ tướng lưu ý, tình trạng xử lý vi phạm tồn đọng vẫn còn chậm, nhiều tàu cá mất kết nối hoặc chưa đăng ký, chưa cấp phép hoạt động vẫn chưa được xử lý dứt điểm.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính.

Chỉ đạo 21 địa phương ven biển khẩn trương hoàn thành nhiệm vụ

Kết luận phiên họp, Thủ tướng đánh giá cao nỗ lực của các bộ, ngành và địa phương nhưng thẳng thắn chỉ rõ nhiều tồn tại, trong đó có việc 8.508 tàu cá chưa được cấp phép hoạt động, 9.066 tàu cá không đủ điều kiện do chưa đăng ký hoặc chưa lắp VMS, và 249 tàu cá vẫn chưa hoàn thành việc lắp thiết bị giám sát hành trình.

Thủ tướng yêu cầu Chủ tịch UBND 21 tỉnh, thành phố ven biển phải trực tiếp chỉ đạo và chịu trách nhiệm trước Chính phủ về việc hoàn thành lắp đặt thiết bị VMS cho tàu cá, đồng thời xử lý dứt điểm các vi phạm tồn đọng.

Bộ Công an được giao phối hợp với Tòa án nhân dân và các cơ quan chức năng khẩn trương điều tra, truy tố, xét xử các vụ việc vi phạm IUU còn tồn đọng, nhất là các vụ tàu cá vượt ranh giới, mất tín hiệu giám sát hành trình. Bộ Quốc phòng chủ trì, phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Khoa học và Công nghệ, Tập đoàn Viettel, VNPT triển khai giám sát chặt chẽ hoạt động tàu cá qua hệ thống VMS, đồng thời tăng cường tuần tra, kiểm soát trên các vùng biển, tuyệt đối không để tái diễn tình trạng vi phạm.

Thủ tướng yêu cầu Bộ Tư pháp và Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẩn trương hoàn thiện Nghị định sửa đổi, bổ sung Nghị định 38/2021/NĐ-CP về xử phạt hành chính trong lĩnh vực thủy sản, trình ban hành trước ngày 15/10/2025.

Xử lý dứt điểm 4 vấn đề trọng tâm trước ngày 15/11/2025

Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp các bộ, ngành, địa phương xây dựng kế hoạch cụ thể để triển khai toàn diện các giải pháp, rõ người, rõ việc, rõ kết quả và rõ thời hạn hoàn thành. Tất cả kế hoạch phải được hoàn thiện trước ngày 11/10/2025, trình Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà phê duyệt và tổ chức thực hiện.

Đặc biệt, Thủ tướng yêu cầu đến ngày 15/11/2025 phải xử lý dứt điểm 4 nhóm vấn đề tồn tại, bất cập trong công tác chống khai thác IUU, bao gồm:

Quản lý đội tàu cá, bảo đảm tất cả tàu đều đăng ký, đăng kiểm, cấp phép hợp lệ;

Theo dõi, kiểm soát và giám sát hoạt động tàu cá qua hệ thống VMS;

Truy xuất nguồn gốc hải sản chính xác, minh bạch;

Thực thi pháp luật và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.

Cần xử lý nhiều vấn đề tồn tại, bất cập để chấm dứt khai thác IUU

Đảm bảo nguồn lực, chuyển đổi số ngành thủy sản

Thủ tướng cũng giao Bộ Ngoại giao tiếp tục thu thập thông tin về các tàu cá và ngư dân bị nước ngoài bắt giữ, phục vụ công tác xử lý vi phạm, hoàn thành trước ngày 10/10/2025; Bộ Tài chính cân đối và cấp kinh phí để thực hiện nhiệm vụ chống khai thác IUU; Bộ Khoa học và Công nghệ cùng các tập đoàn viễn thông đảm bảo hệ thống VMS hoạt động ổn định, không xảy ra lỗi kết nối.

Đồng thời, yêu cầu triển khai ứng dụng quản lý tàu cá và ngư dân trên nền tảng VNeID trước ngày 15/10/2025, tạo thuận lợi cho công tác quản lý, kiểm soát xuất – nhập bến, xử lý vi phạm hành chính và hỗ trợ ngư dân.

Người đứng đầu Chính phủ nhấn mạnh, chống khai thác IUU là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, lâu dài, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt của cả hệ thống chính trị. Các địa phương cần bố trí đủ nguồn lực, tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm vi phạm, coi đây là tiêu chí đánh giá kết quả điều hành của người đứng đầu.

“Chúng ta phải hành động khẩn trương, quyết liệt và hiệu quả để Việt Nam sớm được gỡ ‘thẻ vàng’, đưa ngành thủy sản phát triển bền vững, có trách nhiệm, đáp ứng yêu cầu của các thị trường quốc tế,” Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh.