Thái Nguyên: Mở rộng thần tốc rừng FSC, nâng tầm giá trị gỗ Việt

Trong bối cảnh thị trường thế giới ngày càng chú trọng đến tính bền vững và trách nhiệm xã hội, chứng chỉ Quản lý rừng bền vững (FSC – Forest Stewardship Council) đã trở thành một yêu cầu gần như bắt buộc đối với ngành lâm nghiệp. Tại Thái Nguyên, chứng chỉ này đang được coi là "giấy thông hành xanh", mở ra cánh cửa cho gỗ và sản phẩm lâm nghiệp của tỉnh thâm nhập sâu hơn vào các thị trường khó tính như Liên minh Châu Âu (EU), Mỹ, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Sự chuyển đổi của Thái Nguyên sang mô hình quản lý rừng bền vững diễn ra mạnh mẽ và ấn tượng. Theo Chi cục Kiểm lâm tỉnh, toàn tỉnh đã đạt con số ấn tượng 22.637ha rừng được cấp chứng chỉ FSC, đạt mức 1.616% so với kế hoạch đề ra cho giai đoạn 2021-2025. Riêng chỉ trong 9 tháng đầu năm 2025, diện tích cấp mới đã vượt 8.600ha, phản ánh một xu thế chuyển đổi thần tốc. Đây là tốc độ mở rộng diện tích FSC thuộc nhóm cao nhất cả nước, khẳng định quyết tâm của địa phương trong việc định hình hướng phát triển mới: bền vững và giá trị cao.

Thái Nguyên: Mở rộng thần tốc rừng FSC, nâng tầm giá trị gỗ Việt (Ảnh: Minh họa)

Việc xây dựng những cánh rừng đạt chuẩn quốc tế là kết quả của sự phối hợp chặt chẽ giữa người dân, chính quyền cơ sở và doanh nghiệp. Điển hình như tại hai xã Nghĩa Tá và Yên Phong, nhân dân và chính quyền đã cùng nhau triển khai các bước đánh giá, hoàn thiện hồ sơ để hơn 4.200ha rừng trồng đạt chứng nhận FSC trong tháng 10 vừa qua. Trước đó, Công ty TNHH Kẻ Gỗ là doanh nghiệp tiên phong liên kết với người dân tại các xã như Yên Mỹ, Bình Trung, Đại Sảo để xây dựng hồ sơ và cấp chứng chỉ FSC. Hơn 4 năm qua, doanh nghiệp này đã tích cực tuyên truyền, tập huấn, hướng dẫn các hộ dân thực hành kỹ thuật lâm sinh, giám sát an toàn lao động, phòng cháy chữa cháy rừng, đồng thời kiểm soát nghiêm ngặt việc sử dụng hóa chất và thuốc bảo vệ thực vật theo tiêu chuẩn FSC.

Ông Trịnh Đức Kiên, Phó Giám đốc Công ty TNHH Kẻ Gỗ, chia sẻ, mục tiêu của doanh nghiệp không chỉ là đáp ứng yêu cầu khắt khe của thị trường mà còn là nâng cao giá trị lâm sản địa phương, tạo ra lợi ích thiết thực và bền vững cho người trồng rừng.

Tiêu chuẩn FSC được biết đến với hệ thống tiêu chí nghiêm ngặt, bao gồm các yêu cầu về bảo vệ môi trường, an toàn lao động, đa dạng sinh học và khả năng truy xuất nguồn gốc từng cây gỗ. Gỗ đạt chuẩn FSC có nguồn gốc hợp pháp, được khai thác từ những khu rừng được quản lý bền vững, đáp ứng những yêu cầu bắt buộc của các thị trường nhập khẩu lớn.

Hiệu quả kinh tế mà chứng chỉ FSC mang lại là rất rõ rệt. Theo các chuyên gia, giá trị gỗ đạt chuẩn FSC có thể tăng từ 10-15% và thậm chí đạt 20-30% so với rừng trồng thông thường. Lợi thế này giúp cải thiện đáng kể thu nhập cho người dân và doanh nghiệp, đồng thời nâng cao vị thế cạnh tranh của lâm sản Thái Nguyên trên bản đồ quốc tế.

Bên cạnh lợi ích kinh tế, mô hình rừng FSC còn tạo tác động tích cực về môi trường và xã hội. Rừng FSC góp phần giảm phát thải khí nhà kính, giữ đất, giữ nước, hạn chế xói mòn và bảo vệ hệ sinh thái tự nhiên. Đặc biệt, tại nhiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số, mô hình này đã tạo thêm việc làm, giúp người dân nâng cao kỹ năng nghề rừng, chuyển từ sản xuất nhỏ lẻ sang canh tác theo quy trình chặt chẽ và chuyên nghiệp hơn.

Thái Nguyên sở hữu lợi thế lớn về chế biến lâm sản với hơn 600 cơ sở ở phía Nam và trên 240 cơ sở ở phía Bắc tỉnh, với nhiều sản phẩm đã xuất khẩu sang các thị trường lớn. Bà Nông Thị Kiểm, Phó Giám đốc Công ty TNHH Lechenwood Việt Nam, khẳng định khách hàng quốc tế ngày càng chú trọng yếu tố bền vững. Việc Thái Nguyên tăng nhanh diện tích rừng đạt chứng chỉ đã tạo ra lợi thế quan trọng, giúp doanh nghiệp chủ động được nguồn gỗ ổn định và nâng cao uy tín khi giao dịch với đối tác nước ngoài.

Trong thời gian tới, Thái Nguyên đặt mục tiêu tiếp tục mở rộng diện tích rừng FSC, đồng thời phát triển chuỗi sản xuất – chế biến – tiêu thụ gỗ theo hướng bền vững. Tỉnh sẽ tăng cường đầu tư vào hệ thống truy xuất nguồn gốc, nâng cao chất lượng giống và nhân rộng mô hình quản lý rừng bền vững. Những cánh rừng FSC đang củng cố vững chắc vị thế mới cho lâm nghiệp Thái Nguyên, tạo nền tảng vững chắc để tỉnh tham gia sâu hơn vào thị trường quốc tế bằng một “giấy thông hành xanh” đầy giá trị.