Tây Ninh siết kỷ cương đầu tư công, chống lãng phí nguồn lực

Trong bối cảnh áp lực giải ngân ngày càng lớn, Tây Ninh đầu tư công theo hướng siết chặt kỷ cương, nâng trách nhiệm người đứng đầu và kiểm soát chặt tiến độ các dự án trọng điểm nhằm chống thất thoát, lãng phí nguồn lực ngân sách.

“6 rõ” trong nguyên tắc điều hành xuyên suốt

Những chỉ đạo mới đây của UBND tỉnh Tây Ninh đang cho thấy, quyết tâm siết lại kỷ cương trong quản lý đầu tư công, đặc biệt với các dự án hạ tầng trọng điểm. Trong bối cảnh áp lực giải ngân vốn ngày càng lớn, địa phương không chỉ yêu cầu đẩy nhanh tiến độ mà còn đặt trọng tâm vào chất lượng quản trị và hiệu quả đầu tư thực chất. Điểm đáng chú ý là nguyên tắc điều hành “6 rõ” gồm: rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian và rõ kết quả được xác định là "mệnh lệnh" xuyên suốt trong toàn bộ quá trình triển khai dự án. Đây được xem là giải pháp quan trọng nhằm chấm dứt tình trạng nhiều đơn vị cùng tham gia nhưng thiếu đầu mối chịu trách nhiệm cuối cùng trong thực hiện nhiệm vụ.

Thực tế cho thấy, trong nhiều năm qua không ít công trình đầu tư công từng rơi vào tình trạng khởi công rầm rộ nhưng thi công kéo dài, đội vốn hoặc chậm đưa vào khai thác. Nguyên nhân xuất phát từ nhiều yếu tố như: vướng giải phóng mặt bằng, thiếu vốn, thủ tục kéo dài hoặc năng lực nhà thầu hạn chế. Hệ quả này không chỉ gây lãng phí ngân sách mà còn ảnh hưởng đến môi trường đầu tư và niềm tin của doanh nghiệp.

Vì vậy, việc UBND tỉnh Tây Ninh siết trách nhiệm cá nhân đang được xem là bước chuyển đáng chú ý trong tư duy điều hành. Từ đó, mỗi dự án không còn được nhìn đơn thuần ở khía cạnh giải ngân vốn mà phải được theo dõi đồng thời về tiến độ, chất lượng, hiệu quả sử dụng và khả năng tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội sau đầu tư.

Lãnh đạo tỉnh Tây Ninh khảo sát thực tế hướng tuyến và vị trí tái định cư dự án đầu tư công

Không để xảy ra tình trạng đầu tư dàn trải

Một trong những thông điệp mạnh mẽ nhất được UBND tỉnh Tây Ninh nhấn mạnh là không để tái diễn tình trạng khởi công khi chưa cân đối đủ nguồn lực tài chính. Đây là điểm nghẽn phổ biến ở nhiều địa phương khi áp lực tăng trưởng và tư duy nhiệm kỳ khiến một số dự án được triển khai vượt khả năng cân đối vốn thực tế. Hệ lụy của cách làm này là công trình kéo dài nhiều năm, phát sinh chi phí lớn và giảm hiệu quả sử dụng ngân sách. Với Tây Ninh, việc siết lại nguyên tắc cân đối vốn cho thấy địa phương đang hướng tới tư duy đầu tư bài bản, ưu tiên tính khả thi thay vì chạy theo số lượng dự án.

UBND tỉnh yêu cầu người đứng đầu các sở, ngành và địa phương phải trực tiếp chịu trách nhiệm về tiến độ, chất lượng và hiệu quả của từng công trình. Điều này đồng nghĩa với việc đề xuất đầu tư phải được tính toán kỹ lưỡng từ khả năng cân đối vốn đến phương án tổ chức thực hiện. Theo đó, Sở Tài chính được giao nhiệm vụ rà soát nguồn vốn, điều phối kế hoạch giải ngân và bảo đảm tiến độ thực hiện theo mục tiêu đề ra. Tỉnh Tây Ninh đặt mục tiêu hoàn thành tối thiểu 50% kế hoạch giải ngân trong nửa đầu năm 2026 và phấn đấu đạt 100% niên độ ngân sách.

Ở góc độ phát triển địa phương, giải ngân đầu tư công hiệu quả không chỉ giúp thúc đẩy tăng trưởng mà còn tạo hiệu ứng lan tỏa tới nhiều lĩnh vực khác như: xây dựng, logistics, thương mại và thu hút đầu tư tư nhân. Hạ tầng được hoàn thiện nhanh sẽ mở rộng không gian phát triển công nghiệp, đô thị và dịch vụ của tỉnh trong giai đoạn tiếp theo.

Kiên quyết xử lý cán bộ né tránh trách nhiệm

Một nội dung được dư luận đặc biệt quan tâm là yêu cầu xử lý hoặc điều chuyển cán bộ có biểu hiện đùn đẩy, né tránh trách nhiệm, làm chậm tiến độ xử lý hồ sơ và triển khai dự án.

Thông điệp này cho thấy tỉnh Tây Ninh đang chuyển từ cơ chế nhắc nhở hành chính sang siết trách nhiệm thực thi. Đối với tâm lý sợ sai, e ngại trách nhiệm xuất hiện ở nhiều nơi, việc xác lập cơ chế phân công rõ người, rõ việc thì thông điếp trên được xem là giải pháp cần thiết để khơi thông công việc. Không chỉ bộ máy quản lý, các nhà thầu thi công yếu kém hoặc chậm tiến độ cũng sẽ bị xem xét thay thế. Đây là động thái cần thiết khi nhiều dự án hạ tầng hiện nay chịu áp lực lớn từ biến động giá vật liệu, thiếu nhân lực kỹ thuật và năng lực doanh nghiệp không đồng đều. UBND tỉnh cũng yêu cầu ngành xây dựng thường xuyên cập nhật giá vật liệu, rút ngắn thời gian thẩm định và tháo gỡ các vướng mắc ở khâu chuẩn bị đầu tư. Điều này vốn là điểm nghẽn kéo dài tại nhiều công trình khiến tiến độ thực tế bị ảnh hưởng dù nguồn vốn đã được bố trí.

Giới chuyên gia cho rằng, khi cơ chế trách nhiệm được siết chặt, hiệu quả điều hành sẽ được nâng lên rõ rệt. Điều quan trọng hơn là tạo môi trường minh bạch và tăng niềm tin cho doanh nghiệp trong quá trình tham gia đầu tư, thi công và hợp tác phát triển hạ tầng tại địa phương.

Công trình hạ tầng giao thông, đường tỉnh 830E đang được thi công

Đầu tư công trở thành thước đo năng lực điều hành

Tại nhiều địa phương hiện nay, đầu tư công không còn đơn thuần là câu chuyện xây dựng hạ tầng mà đang trở thành phép thử về năng lực quản trị và khả năng phối hợp của bộ máy điều hành. Với Tây Ninh, thay vì kiểm tra theo từng giai đoạn như trước đây, tỉ đã yêu cầu báo cáo tiến độ hằng tuần, điều này cho thấy tinh thần giám sát liên tục. Cách làm này giúp sớm phát hiện các khó khăn vượt thẩm quyền để xử lý kịp thời, hạn chế tình trạng hồ sơ tồn đọng kéo dài. Đáng chú ý, tỉnh cũng yêu cầu giải quyết dứt điểm các vấn đề liên quan đến giải phóng mặt bằng theo nguyên tắc “có mặt bằng đến đâu, thi công đến đó”. Đây được xem là hướng tiếp cận thực tế nhằm giảm tình trạng nhà thầu chờ mặt bằng trong khi chi phí phát sinh liên tục tăng cao.

Đối với một địa phương có bộ máy điều hành quyết liệt, giải ngân hiệu quả và triển khai đúng tiến độ sẽ tạo niềm tin mạnh hơn đối với cộng đồng doanh nghiệp. Tỉnh Tây Ninh hiện sở hữu nhiều tiềm năng phát triển nhờ vị trí kết nối vùng Đông Nam Bộ với thị trường Campuchia và khu vực biên giới. Vì vậy, việc nâng cao hiệu quả đầu tư công không chỉ giúp hoàn thiện hệ thống hạ tầng mà còn mở ra dư địa mới cho công nghiệp, logistics, thương mại và dịch vụ. Trong bối cảnh cạnh tranh thu hút đầu tư giữa các địa phương ngày càng lớn, tốc độ hoàn thiện hạ tầng dần trở thành lợi thế quan trọng.

Nhìn rộng hơn, những động thái mạnh tay của tỉnh Tây Ninh không chỉ nhằm thúc đẩy tiến độ các công trình trọng điểm mà còn phản ánh quyết tâm đổi mới quản trị công theo hướng minh bạch, hiệu quả và trách nhiệm hơn. Khi đầu tư công được vận hành bài bản, nguồn lực ngân sách sẽ phát huy hiệu quả cao hơn, góp phần tạo nền tảng phát triển kinh tế - xã hội bền vững cho địa phương trong giai đoạn mới.