Stefan Quandt: Người thừa kế giàu thứ tư nước Đức đang nắm giữ 26,8% cổ phần của một trong những thương hiệu xe hơi có giá trị nhất hành tinh

Sự im lặng đó không phải ngẫu nhiên mà là triết lý sống được thừa hưởng từ gia đình Quandt, một trong những gia tộc công nghiệp kín tiếng nhất và quyền lực nhất nước Đức.

Stefan Quandt, cổ đông cá nhân lớn nhất của BMW với khoảng 26,8% cổ phần, đồng thời là người giàu thứ tư nước Đức.

Stefan Quandt sinh ngày 9 tháng 5 năm 1966 tại Bad Homburg, là con trai út của Herbert Quandt và người vợ thứ ba Johanna Quandt. Cha ông, Herbert Quandt, là người đã thực hiện một trong những quyết định táo bạo nhất trong lịch sử kinh doanh Đức hậu chiến, đó là mua cổ phần kiểm soát BMW vào cuối những năm 1950 khi công ty đang đứng trước nguy cơ phá sản hoặc bị Mercedes-Benz thâu tóm, và biến BMW từ một nhà sản xuất xe máy nhỏ thành tập đoàn ô tô cao cấp hàng đầu thế giới.

Khi Herbert Quandt qua đời năm 1982, Stefan mới mười sáu tuổi và thừa kế một phần di sản cha để lại cùng chị gái Susanne, người sau này trở thành Susanne Klatten. Sau khi tốt nghiệp Đại học Kỹ thuật Karlsruhe năm 1993 với bằng kỹ sư kinh tế, Quandt làm việc ngắn hạn tại Boston Consulting Group ở Munich trước khi gia nhập Datacard Group tại Minneapolis và sau đó Hong Kong.

Năm 1996, Quandt gia nhập Hội đồng Giám sát BMW cùng chị gái Susanne Klatten, và hiện nắm giữ 26,8% cổ phần phổ thông BMW thông qua sở hữu trực tiếp và các công ty nắm giữ AQTON, trở thành cổ đông lớn nhất duy nhất của tập đoàn theo báo cáo thường niên BMW 2024. USP lớn nhất của Stefan Quandt trong vai trò nhà đầu tư không phải là sự sáng tạo trong chiến lược mà là sự kiên định không bao giờ lay chuyển trong sở hữu tập trung dài hạn.

Trụ sở BMW tại Munich, Đức, nơi điều hành một trong những tập đoàn ô tô cao cấp lớn nhất thế giới mà gia đình Quandt vẫn duy trì quyền kiểm soát trong nhiều thập kỷ.

Trong khi các quỹ đầu tư tổ chức liên tục mua vào bán ra cổ phiếu BMW theo từng chu kỳ kinh tế và từng báo cáo quý, gia đình Quandt cùng nhau nắm giữ gần 47% cổ phần BMW suốt nhiều thập kỷ, tạo ra một khối kiểm soát ổn định cho phép ban lãnh đạo BMW đưa ra những quyết định đầu tư dài hạn mà không bị áp lực bởi yêu cầu tối ưu hóa kết quả ngắn hạn từ cổ đông ngoại.

Đây chính là lý do BMW trong giai đoạn khó khăn nhất của quá trình chuyển đổi sang xe điện vẫn có thể duy trì đầu tư R&D ở mức cao nhất lịch sử mà không bị thị trường vốn gây áp lực thoái lui.

Dây chuyền sản xuất BMW tại Đức. BMW tiếp tục đầu tư mạnh vào xe điện và công nghệ mới trong khi vẫn duy trì lợi nhuận từ các dòng xe truyền thống.

Ngoài BMW, Quandt quản lý một danh mục đầu tư đa dạng thông qua Delton AG, công ty nắm giữ chiến lược mà ông điều hành từ năm 1989. Qua Delton, ông sở hữu khoảng 87% Logwin AG, công ty logistics niêm yết, 100% Biologische Heilmittel Heel GmbH chuyên về dược phẩm đồng loại, và 60% Entrust, công ty sản xuất thẻ tín dụng và hộ chiếu với doanh thu hơn 916 triệu USD mỗi năm. Danh mục này phản ánh tư duy đầu tư rất khác biệt so với phần lớn những người thừa kế tài sản công nghiệp lớn, không chạy theo những lĩnh vực hào nhoáng như fintech hay AI, mà tập trung vào những doanh nghiệp công nghiệp và dịch vụ có nhu cầu ổn định và ít bị gián đoạn bởi những chu kỳ công nghệ ngắn hạn.

Thông qua Aqton SE, ông còn đầu tư vào năng lượng tái tạo với các công ty như Heliatek, Solarwatt và Kiwigrid, phản ánh cam kết dài hạn với quá trình chuyển đổi năng lượng của Đức và châu Âu.

Điều thú vị là gia đình Quandt hiện đang cùng lúc đóng vai trò là cổ đông kiểm soát của BMW và đồng thời là nhà đầu tư tích cực vào hệ sinh thái xe điện và năng lượng sạch thông qua Aqton SE.

Dòng xe điện BMW Neue Klasse đại diện cho chiến lược chuyển đổi của BMW sang kỷ nguyên xe điện, lĩnh vực được gia đình Quandt kiên trì đầu tư trong nhiều năm.

Đây là vị thế rất hiếm thấy trong lịch sử đầu tư công nghiệp, vừa bảo vệ doanh nghiệp ô tô truyền thống đang chuyển đổi, vừa đặt cược vào các lớp công nghệ hỗ trợ cho quá trình chuyển đổi đó. Stefan Quandt không cần phải nói công khai về tầm nhìn dài hạn của mình vì danh mục đầu tư của ông đã nói thay.

Stefan Quandt kết hôn với Katharina Quandt, một kỹ sư phần mềm, năm 2005 và cặp đôi sinh sống tại Frankfurt với một người con. Ông là người hỗ trợ bền bỉ cho Aqtivator, tổ chức phi lợi nhuận của gia đình tập trung vào giáo dục, hội nhập và tạo cơ hội bình đẳng cho trẻ em và thanh niên tại Đức. Đây là phong cách từ thiện điển hình của những gia đình tư sản Đức lâu đời, không phô trương, không tạo quỹ mang tên cá nhân để PR, mà hỗ trợ những chương trình xã hội cụ thể và đo lường được.

Năm 2018, Quandt trở thành cổ đông lớn nhất của BMW khi thừa kế thêm cổ phần từ mẹ, nâng tỷ lệ sở hữu lên mức blocking stake hơn 25%, đủ để phủ quyết bất kỳ quyết định nào của đại hội cổ đông đòi hỏi đa số hai phần ba.

Stefan Quandt và chị gái Susanne Klatten cùng nắm gần 47% cổ phần BMW, tạo nên nhóm cổ đông kiểm soát có ảnh hưởng lớn nhất đối với định hướng dài hạn của tập đoàn.

Đây là một đặc quyền rất thực chất trong quản trị doanh nghiệp Đức, cho phép gia đình Quandt bảo vệ định hướng dài hạn của BMW khỏi những áp lực thay đổi đột ngột mà các cổ đông ngắn hạn có thể thúc đẩy. Trong bối cảnh BMW đang phải cân bằng giữa đầu tư vào xe điện và duy trì lợi nhuận từ mảng động cơ đốt trong còn đang sinh tiền mạnh, quyền phủ quyết ấy là công cụ quản trị quan trọng hơn bất kỳ chiến lược truyền thông nào.

Câu chuyện của Stefan Quandt mang đến bài học rất thực tế cho các nhà đầu tư và doanh nhân Việt Nam đang xây dựng tài sản dài hạn, đó là đôi khi sức mạnh thực sự không đến từ việc tạo ra thứ mới mà đến từ việc bảo vệ và phát triển di sản đã được tạo ra một cách xuất sắc trước đó.