Sơn La phát triển cà phê Arabica chất lượng cao, hướng đến thị trường quốc tế

Lãnh đạo Liên hiệp các Hội Khoa học kỹ thuật Việt Nam phát biểu tại Hội thảo “Giải pháp phát triển cây cà phê trên địa bàn tỉnh Sơn La”.

Ngày 31/10, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam phối hợp với Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Sơn La tổ chức Hội thảo “Giải pháp phát triển cây cà phê trên địa bàn tỉnh Sơn La”. Tham dự có đại diện các sở, ngành, hợp tác xã, doanh nghiệp sản xuất cà phê trong tỉnh.

Sơn La là địa phương có lợi thế nổi bật về địa hình và khí hậu để phát triển cây cà phê Arabica – loại cà phê có giá trị kinh tế cao và được ưa chuộng tại nhiều thị trường quốc tế. Từ cuối thập niên 1980, tỉnh đã triển khai “Chương trình phát triển cây cà phê chè - Arabica”, và từ năm 2017, hàng loạt chính sách mới được ban hành nhằm khuyến khích đầu tư, nâng cao chất lượng và xây dựng chuỗi giá trị cà phê bền vững.

Các chính sách này tập trung hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã ứng dụng quy trình sản xuất nông nghiệp tốt, đưa công nghệ cao vào sản xuất như tưới tiết kiệm kết hợp bón phân qua nước, ứng dụng GIS/GPS trong quản lý dinh dưỡng, sản xuất hữu cơ, và hình thành liên kết giữa vùng nguyên liệu – chế biến – tiêu thụ.

Tính đến cuối năm 2024, Sơn La có 23.312 ha cà phê, sản lượng gần 30.000 tấn cà phê nhân, chiếm 47,9% diện tích cà phê Arabica cả nước và hơn 73% diện tích khu vực miền Bắc. Tỉnh đã xây dựng 5 chuỗi liên kết sản xuất – chế biến – tiêu thụ, 2 vùng trồng ứng dụng công nghệ cao, 5 sản phẩm OCOP (trong đó có 1 sản phẩm đạt 5 sao quốc gia). Mỗi năm, Sơn La xuất khẩu khoảng 31.700 tấn cà phê nhân, trị giá 88,77 triệu USD, chiếm gần 50% tổng giá trị xuất khẩu toàn tỉnh, hướng đến các thị trường lớn như EU, Bắc Mỹ, Trung Đông và ASEAN.

Quang cảnh hội thảo.

Tuy nhiên, ngành cà phê Sơn La vẫn đối mặt nhiều thách thức như diện tích già cỗi, quy mô sản xuất nhỏ lẻ, năng lực chế biến còn hạn chế, và khâu bảo quản sau thu hoạch chưa đồng bộ, ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm.

Tại hội thảo, 13 tham luận đã tập trung phân tích, phản biện và đề xuất các giải pháp đồng bộ từ sản xuất, chế biến đến tiêu thụ. Các đại biểu thống nhất cho rằng, việc ứng dụng khoa học công nghệ, tăng cường liên kết chuỗi và phát triển thương hiệu là chìa khóa giúp cà phê Sơn La vươn xa hơn trên thị trường quốc tế.

Theo bà Phạm Thị Hà, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Sơn La, để phát triển bền vững, ngành cà phê cần một chiến lược toàn diện, lấy công nghệ – chuỗi liên kết – thương hiệu làm trọng tâm. Trong đó, ưu tiên hoàn thiện vùng nguyên liệu, mở rộng diện tích cà phê đặc sản, tái canh giống mới chất lượng cao, ứng dụng khoa học công nghệ và chuyển đổi số trong truy xuất nguồn gốc.

Cũng theo bà Hà, việc xây dựng, quản lý và quảng bá thương hiệu "Cà phê Sơn La" gắn với chỉ dẫn địa lý, kết hợp xúc tiến thương mại và mở rộng thị trường chất lượng cao sẽ giúp cà phê Sơn La củng cố vị thế, tạo lợi thế cạnh tranh và đạt được sự phát triển bền vững.