Nằm cách trung tâm xã Phong Dụ Hạ, tỉnh Lào Cai hơn 13 km, Làng Pèng là nơi sinh sống của 14 hộ dân người Dao đỏ. Bản nhỏ nép mình bên khe suối, bao đời gắn bó với nương quế, nương ngô và đàn gà vịt. Cuộc sống nơi đây dù vất vả, nhưng yên bình. Người dân chỉ quen với những mùa mưa dài, chưa từng nghĩ một ngày lũ dữ sẽ ập đến.
Ông Bàn Tiến Lý, một trong những người thiệt hại nặng nề nhất, giọng nghẹn lại: “Từ ngày cha ông lập bản, chưa bao giờ làng có lũ. Ai ngờ chỉ một đêm, mọi thứ tan hoang. Chúng tôi không thể tin nổi, tất cả biến mất nhanh đến thế”.
 |
| Từng khối đá lớn cùng những khúc gỗ, thân cây to đổ xuống theo lũ dữ (Ảnh: Thu Nhài). |
Vào lúc 18 giờ tối 29/9, mưa vẫn xối xả. Từ khe suối, người dân phát hiện nước dâng cao bất thường, dòng chảy cuồn cuộn, đục ngầu. Bản năng sinh tồn mách bảo, cả làng vội vàng gọi nhau chạy lên vùng cao.
“Chỉ chưa đầy mười phút sau, tiếng ầm ầm vang lên. Nước đổ ập xuống như thác, cuốn phăng mọi thứ. Nếu chậm chân, chắc chẳng còn ai sống sót,” ông Lý bàng hoàng nhớ lại.
 |
| Tất cả nhà cửa, tài sản bị vùi lấp và cuốn trôi (Ảnh: Thu Nhài) |
Dòng lũ hung hãn cướp đi ba ngôi nhà kiên cố, san phẳng tất cả. Hơn chục căn còn lại bị bùn đất, cây cối, đá tảng vùi lấp. Đàn trâu bò, lợn gà – “của để dành” của người dân – cũng trôi theo dòng nước. Bao năm tích cóp tan biến chỉ trong khoảnh khắc.
“Tiền bán quế được hơn 230 triệu đồng để dành lo cho con học, cũng bị cuốn sạch. Trong phút chốc, tôi và nhiều gia đình trắng tay”, ông Lý cay đắng.
 |
| Cảnh tan hoang sau lũ (Ảnh: Thu Nhài) |
Sau cơn lũ, cả bản chỉ còn lại sự im lặng tang thương. Trên nền đất lầy lội, những bức tường sập xiêu, mái tôn gãy nát. Vài mảnh gỗ, mảnh tre còn sót lại lẫn trong bùn đất.
Người dân thất thần đứng nhìn, không tin nơi từng có tiếng cười trẻ nhỏ, tiếng chó sủa, tiếng chày giã gạo giờ biến thành bãi hoang. Không còn chỗ ở, bà con phải xuống trung tâm thôn Khe Đóm, tá túc tạm trong nhà người thân.
“Chúng tôi chỉ kịp mang theo quần áo trên người. Của cải, lương thực, trâu bò, gà vịt đều mất sạch. Trắng tay rồi, nhưng còn giữ được mạng sống là may mắn nhất,” bà Triệu Mùi Nhì, mắt đỏ hoe, nói.
Ngay trong đêm, chính quyền xã Phong Dụ Hạ đã huy động công an, dân quân, đoàn thanh niên đến hiện trường. Lực lượng giúp bà con tìm kiếm, di chuyển tài sản còn sót lại, dựng lán tạm, đồng thời tiếp tế lương thực.
Ông Trần Đức Thịnh – Phó Chủ tịch UBND xã Phong Dụ Hạ – chia sẻ: “Đây là trận lũ quét đầu tiên và cũng nặng nề nhất ở Làng Pèng. May mắn là bà con kịp sơ tán, không có thiệt hại về người. Trước mắt, xã tập trung ổn định chỗ ở, lương thực, đảm bảo bà con không bị đói rét, đặc biệt khi mùa đông sắp đến.”
 |
| Các lực lượng cứu hộ, cứu nạn có mặt tại hiện trường (Ảnh: Thu Nhài) |
Chính quyền cũng phối hợp với tỉnh Lào Cai để thống kê thiệt hại, kiến nghị hỗ trợ khẩn cấp: lương thực, quần áo ấm, nhu yếu phẩm, cùng con giống để bà con gây dựng lại đàn gia súc, gia cầm.
Trước lũ, đời sống bà con Làng Pèng vốn đã khó khăn. Nay, sau thiên tai, gánh nặng càng lớn hơn. Những rẫy quế, nương ngô ven suối bị đất đá vùi lấp. Đàn gia súc, vốn là “của để dành” để trang trải cuộc sống, không còn.
“Giờ bà con cần nhất là mái nhà để ở, gạo để ăn và con giống để bắt đầu lại,” ông Thịnh nhấn mạnh. Những ngày tới, xã tiếp tục kêu gọi các tổ chức, nhà hảo tâm chung tay giúp người dân vượt qua hoạn nạn.
Mất mát là quá lớn, nhưng điều quý giá nhất là cả 14 hộ dân đều an toàn. Sự cảnh giác, đoàn kết của người dân và sự kịp thời vào cuộc của chính quyền đã giúp làng Pèng tránh được thảm kịch về sinh mạng.
Trong ánh mắt vẫn còn nhòe nước, người ta vẫn thấy ánh lên niềm tin. Bà Nhì khẽ nói: “Còn người là còn tất cả. Chúng tôi sẽ lại dựng nhà, lại làm nương. Rồi bản làng sẽ hồi sinh”.
| “Lũ dữ có thể cuốn trôi nhà cửa, của cải, nhưng không thể cuốn trôi tinh thần bền bỉ của đồng bào vùng cao. Với quyết tâm vươn lên và sự hỗ trợ kịp thời từ chính quyền, Làng Pèng sẽ đứng dậy sau mất mát, khởi dựng một cuộc sống mới từ chính nghị lực và niềm tin.” |
