Từ song hành hoạt động của 2 Hiệp hội doanh nghiệp cấp tỉnh, thực hiện Quyết định số 2582/QĐ-UBND ngày 23/11/2015 của UBND tỉnh Quảng Trị về việc cho phép hợp nhất Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Quảng Trị và Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Quảng Trị thành một Hiệp hội, lấy tên là Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Quảng Trị, nhằm xây dựng Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Quảng Trị thành một tổ chức thống nhất của cộng đồng doanh nghiệp với nhiệm vụ tập hợp, đoàn kết, hợp tác, liên kết, hỗ trợ giúp đỡ lẫn nhau trong phát triển sản xuất kinh doanh; đại diện bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của hội viên, góp phần đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Quảng Trị và của đất nước.
Theo đó, đến ngày 6 tháng 4 năm 2016, Hiệp hội doanh nghiệp tỉnh Quảng Trị tổ chức Đại hội thành lập, nhiệm kỳ 2016- 2021. Cho đến nay, Hiệp hội doanh nghiệp tỉnh Quảng Trị đã trải qua 2 kỳ Đại hội đải biểu. Tại Đại hội đại biểu Hiệp hội doanh nghiệp tỉnh lần thứ II, nhiệm kỳ 2021-2026, vào tháng 9 năm 2021, Đại hội đã bầu ra bản chấp hành Hiệp hội doanh nghiệp tỉnh gồm 46 đồng chí. Tại Hội nghị Ban chấp hành lần thứ nhất, nhiệm kì 2021-2026, đã bầu ra Ban thường vụ gồm 15 đồng chí, bầu Ban kiểm tra gồm 3 đồng chí; bầu Ban thường trực gồm 6 đồng chí, trong đó 1 đồng chí Chủ tịch và 5 đồng chí Phó chủ tịch.
Hiện nay Hiệp hội có 5 đơn vị trực thuộc, bao gồm các Hội doanh nghiệp địa phương cấp huyện, thành phố, thị xã và các Hội doanh nghiệp theo lĩnh vực ngành nghề, với 600 doanh nghiệp tham gia thành viên. Đồng thời Hiệp hội có Văn phòng thường trực, trụ sở chính tại 178 Lý Thường Kiệt, TP Đông Hà, tỉnh Quảng Trị. Bộ phận Văn phòng gồm có ban thường trực, Chánh Văn phòng và nhân viên Văn phòng làm việc chuyên trách và bán chuyên trách.
Tính đến thời điểm hiện tại (12/2022) trên địa bàn tỉnh Quảng Trị có gần 4000 doanh nghiệp đang hoạt động. Thời gian qua, cộng đồng doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh đã đoàn kết, không ngừng nỗ lực khắc phục khó khăn, mạnh dạn đầu tư mở rộng quy mô sản xuất- kinh doanh, cải tiến công nghệ, tích cực mở rộng thị trường, quan tâm chăm lo đời sống của người lao động và hoàn thành tốt nghĩa vụ thuế đối với nhà nước, tổng sản phẩm tạo ra bình quân hàng năm chiếm trên 70% giá trị tổng sản phẩm trên địa bàn tỉnh, tạo việc làm cho hàng chục ngàn lao động, góp phần quan trọng vào sự nghiệp phát triển và xây dựng tỉnh nhà ngày thêm phôn vinh.
Đồng thời, với truyền thống và đạo lý “Uống nước nhớ người”, “Ăn quả nhớ người trồng cây”, thời gian qua cộng đồng doanh nghiệp Quảng Trị đã tham gia tích cực vào các hoạt động từ thiện - xã hội, như ủng hộ Quỹ vì người nghèo, chung tay chăm lo cho biết bao gia đình có hoàn cảnh khó khăn, những mảnh đời éo le, học sinh nghèo hiếu học, nhường cơm xẻ áo cho bao hoàn cảnh gia đình gặp hoạn nạn, thiên tai địch họa… Đặc biệt, từ giữa năm 2021, Hiệp hội đã phát động Chương trình “Chung tay chăm sóc nghĩa trang cấp xã. Từ hai năm nay đã có hàng chục doanh nghiệp hưởng ứng tích cực, với tổng số tiền hỗ trợ mỗi năm trên 700 triệu đồng.
Bên cạnh đó, chương trình xây nhà tình nghĩa, nhà tình thương…thông qua sự vận động kêu gọi của Hiệp hội doanh nghiệp đã có hàng chục ngôi nhà được xây cất, sửa sang mới từ sự đóng góp của một số doanh nghiệp. Có thể nói, những việc làm này mang một ý nghĩa nhân văn sâu sắc, đã để lại hình ảnh đẹp và xúc động khó phai trong lòng người dân.
Cơ hội phát triển của cộng đồng doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Quảng Trị
Quảng Trị tuy còn nhiều khó khăn so với nhiều địa phương khác trong cả nước, song đây là một vùng quê với nhiều miền hình thái khác nhau, gồm: Đồng bằng, miền núi, vùng ven biển; Có 2 cửa khẩu Quốc tế, đó là Cửa khẩu Quốc tế Lao Bảo và Cửa khẩu Quốc tế La Lay. Quảng Trị có bờ biển dài trên 70km; Hiện nay đã có 2 khu kinh tế, đó là Khu kinh tế thương mại Lao Bảo, Khu kinh tế Đông Nam; Có 4 Khu công nghiệp…
Hiện tại có nhiều dự án lớn đã và đang được triển khai và khởi động, như dự án Cảng biển nước sâu Mỹ Thuỷ, Cảng hàng không đang được khởi động. Đặc biệt, với vùng miền núi về phía Tây Quảng Trị có nhiều sông suối, nhiều vùng núi có lượng gió lớn và thổi đều trong năm nên tạo nên cơ hội để phát triển các dự án thuỷ điện, điện gió tạo ra nguồn năng lượng sạch ít nơi nào có được...Đây là những yếu tố thuận lợi để thu hút doanh nghiệp ở Quảng Trị nói riêng và các nhà đầu tư ngoài tỉnh đến tìm kiếm cơ hội đầu tư ở Quảng Trị.
Một vài kiến nghị
Những vấn đền liên quan đến vốn vay ngân hàng, hay cơ chế chính sách về phát triển doanh nghiệp thì các tham luận của các Hiệp hội doanh nghiệp một số tỉnh đã đề cập cụ thể, nên tôi xin phép không nói thêm về những nội dung này. Mà tôi chỉ xin nêu ra một vấn đề hiện đang được nhiều doanh trên địa bàn Quảng Trị quan tâm, đó là việc cấp mỏ đất làm vật liệu san lắp công trình. Như chúng ta đã biết, thời gian gần đây, tình hình giá cả vật liệu trong cả nước có nhiều biến động hết sức phức tạp, giá các loại vật liệu gần như tăng đột biến. Chính yếu tố này làm cho tiến độ thi công nhiều công trình, dự án bị chậm rất nhiều so với kế hoạch, doanh nghiệp hoạt động trên lĩnh vực xây lắp gặp rất nhiều khó khăn, có không ít doanh nghiệp bị thua lỗ ngay trên công trình, và rơi vào tình cảnh “tiến thoái lưỡng nan”. Tình hình chung về giá cả vật liệu tăng độ biến là vậy, tại Quảng Trị có một phát sinh mới, đẩy doanh nghiệp xây lắp vào con đường khó khăn hơn. Đó là do thiếu mỏ đất làm vật liệu san lắp công trình, dẫn đến việc khan hiếm nguồn nguyên liệu đầu vào, nên càng đẩy giá loại vật liệu này tăng hơn nhiều lần so với các địa phương khác.
Hiện tại, trên địa bàn tỉnh Quảng Trị chỉ có 3 mỏ khai thác đất đã được cấp phép, với trữ lượng chưa đầy 1,6 triệu khối và 14 mỏ khai thác đất tận thu từ các hoạt động nạo vét lòng hồ thuỷ lợi, tổng khối lượng khai thác không đang bao nhiêêu. Trong khi đó, nhu cầu đất làm vật liệu san lắp từ đây đến năm 2025 ở địa bàn Quảng Trị dự báo cần lên đến hơn 8,3 triệu mét khối. Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Quảng Trị có 16 mỏ đã được UBND tỉnh Quảng Trị ban hành quyết định công nhận kết quả trúng đấu giá quyền khai thác, tuy nhiên hiện tại mới có 8/16 mỏ nộp hồ sơ để thực hiện thủ tục tiếp theo, mà dự kiến hoàn thành thủ tục có nhanh nhất phải đến tháng 10/2023, mất 11 tháng trời chờ đợi. Lý do thủ tục làm chậm là do các mỏ đất làm vật liệu san lắp công trình đưa vào nhóm tài nguyên khoáng sản, vì vậy khi làm thủ tục cấp mỏ quy trình phải đi qua nhiều tổ chức từ Trung ương đến địa phương.
Có thể nhận thấy rằng, đất làm vật liệu san lắp công trình chỉ thuộc nhóm tài nguyên thông thường, chứ không như những nhóm khoáng sản khác, vì vậy Cộng đồng doanh nghiệp Quảng Trị xin được kiến nghị, là nên đưa mỏ khai thác đất làm vật liệu san lắp công trình ra khỏi nhóm tài nguyên khoáng sản. Đồng thời giao cho chính quyền địa phương quản lý và có thẩm quền thẩm định, cấp phép tực tiếp cho doanh nghiệp. Có như vậy, mới hy vọng việc làm thủ tục cấp phép mỏ đất khai thác làm vật liệu san lắp luôn được chủ động và rút ngắn được thời gian cấp phép, nhằm cải thiện việc thiếu đất làm nguyên vật liệu san lắp công trình cho doanh nghiệp xây lắp, tháo gỡ khó khăn lớn mà hiện nay doanh nghiệp xây lắp Quảng Trị đang gặp phải.
Đối với với Hiệp hội Trung ương: Đó là về việc kết nối giữa Hiệp hội Trung ương với các Hội doanh nghiệp ở tỉnh, và giữa các thành viên với nhau thời gian qua rất hạn chế. Tình trạng các Hiệp hội doanh nghiệp tỉnh, thành tiếp cận sự hỗ trợ về các chương trình từ Hiệp hội Trung ương không được thường xuyên.
Nguyên nhân dẫn đến tình trạng này là do thời gian qua dịch bệnh Covid-19 diễn ra thời gian khá dài, bên cận đó cũng có nguyên nhân từ chủ quan. Để cải thiện tình hình như tôi đã nêu, thiết nghĩ Hiệp hội doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam, cũng như Hiệp hội doanh nghiệp tỉnh, thành phố… Hay nói cách khác là doanh nghiệp thành viên cần quan tâm, tăng cường hơn nữa công tác kết nối giữa Hiệp hội Trung ương và Hiệp hội địa phương, giữa các Hiệp hội thành viên bằng các hình thức hội thảo, tham quan, giao lưu… tạo sự kết nối cộng đồng doanh nghiệp giữa các tỉnh, thành, từ đó học hỏi kinh nghiệm lẩn nhau, đặc biệt là giao lưu, xúc tiến thương mại nhằm phát triển thị trường cho nhau.
Hiệp hội Trung ương cần quan tâm đến công tác hỗ trợ các chương trình đến với các Hiệp hội thành viên một cách thường xuyên và thiết thực, nhằm hỗ trợ để Hiệp hội doanh nghiệp các tỉnh, thành hoạt động có hiệu quả hơn trong nhiệm kỳ mới này.
Võ Thái Hiệp - Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Quảng Trị
