Hà Nội đánh thức tiềm năng đất bãi sông kỳ vọng phát triển kinh tế xanh

Ngày 12/6/2025, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội đã tổ chức hội nghị phản biện xã hội đối với hai dự thảo nghị quyết quan trọng: (1) Quy định hình thức sử dụng, khai thác quỹ đất nông nghiệp tại bãi sông, bãi nổi ở tuyến sông có đê và (2) Kế hoạch sử dụng đất 5 năm (2021-2025).

Hà Nội đánh thức tiềm năng đất bãi sông kỳ vọng phát triển kinh tế xanh .Ảnh: Internet

Tại hội nghị, phần lớn ý kiến đều ủng hộ việc ban hành các nghị quyết nhằm tạo hành lang pháp lý rõ ràng cho việc khai thác và sử dụng quỹ đất bãi. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng các quy định trong dự thảo hiện còn cứng nhắc, chưa thực sự phù hợp với thực tế triển khai.

TS. Lê Văn Hoạt - Ủy ban MTTQ TP Hà Nội - nhận định: Diện tích tối đa cho phép xây dựng các công trình phục vụ sản xuất nông nghiệp chỉ 10-30m² là quá nhỏ, không đáp ứng được yêu cầu lưu chứa, chế biến nông sản. “Phải tính đến mô hình sản xuất hiện đại, công nghệ cao, cần không gian quy mô hơn”, ông Hoạt đề xuất.

GS.TS Đỗ Kim Chung - Học viện Nông nghiệp Việt Nam - nêu quan điểm: Tên nghị quyết cần bao quát hơn để phản ánh đầy đủ thực tiễn, ngoài “bãi sông” và “bãi nổi”, cần bổ sung “bãi bồi” – những vùng đất có giá trị canh tác nhưng hiện không được quản lý đồng bộ.

TS . Đào Ngọc Nghiêm - Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam

TS. Đào Ngọc Nghiêm - Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam - nhấn mạnh: “Không nên chỉ coi đây là vấn đề kỹ thuật thi hành Luật Thủ đô mà cần đặt trong tầm nhìn dài hạn, gắn với mục tiêu phát triển xanh, phát huy giá trị sông ngòi trong chiến lược phát triển đô thị của Hà Nội”.

Một điểm quan trọng được nhiều đại biểu nhấn mạnh là việc đơn giản hóa thủ tục cấp phép xây dựng, sản xuất trên đất bãi. TS Nguyễn Trọng Hòa - Nguyên Giám đốc Sở Quy hoạch TP. Hồ Chí Minh - đề nghị: “Thay vì quy định chi tiết từng hạng mục, nghị quyết nên giao quyền cho các sở chuyên môn hướng dẫn linh hoạt, tránh cứng nhắc”.

Các nhà khoa học cũng thống nhất rằng, để đất bãi phát huy giá trị, cần có chính sách hỗ trợ kỹ thuật, vốn và đầu ra cho người dân. Nếu chỉ ban hành quy định mà không có chính sách đồng bộ, tiềm năng vẫn sẽ bị bỏ phí.

Dự thảo nghị quyết về kế hoạch sử dụng đất 5 năm cũng nhận được nhiều góp ý. Các đại biểu đề nghị cần đánh giá thực tế sát sao hơn: những diện tích đã quy hoạch có sử dụng đúng mục tiêu? Mức độ hiệu quả ra sao? Những sai lệch nếu có phải được nêu rõ và có biện pháp khắc phục.

Đồng thời, trong kế hoạch mới, cần dựa trên biến động dân cư, nhu cầu sản xuất và xu hướng phát triển đô thị sinh thái để cân đối hợp lý các loại đất – từ đất nông nghiệp, đất công cộng tới đất dự trữ phát triển.

Kết luận hội nghị, bà Nguyễn Lan Hương – Chủ tịch Ủy ban MTTQ TP Hà Nội – khẳng định: Việc ban hành hai nghị quyết này có ý nghĩa chiến lược. Tuy nhiên, cần tiếp tục tiếp thu các ý kiến phản biện, cập nhật thực tiễn và văn bản pháp lý mới, để khi ban hành có thể triển khai hiệu quả và tạo chuyển biến thực sự trong quản lý, khai thác quỹ đất. Bà nhấn mạnh: “Đất bãi không chỉ là đất nông nghiệp, mà là không gian kinh tế – sinh thái của tương lai. Nếu quy hoạch và khai thác đúng cách, đây sẽ là nơi phát triển nông nghiệp sạch, công nghiệp phụ trợ, không gian công cộng và thậm chí là các mô hình du lịch nông thôn – sinh thái”.