Đầu tháng này, chính phủ Cuba đã ban hành các quy định cải cách cho phép các doanh nghiệp vừa và nhỏ chính thức kết hợp với tư cách là doanh nghiệp và tiếp cận nguồn tài chính của nhà nước, chấm dứt hàng thập kỷ tình trạng phân nhóm này vào đối tượng “tự kinh doanh”.
Quyết định mới được nhiều nhà phân tích đánh giá là một trong những cải cách quan trọng nhất được thực hiện kể từ khi tất cả các doanh nghiệp được quốc hữu hóa vào năm 1968 dưới thời cựu lãnh đạo Fidel Castro. Omar Everleny, một trong những nhà kinh tế nổi tiếng nhất của Cuba, mô tả đây là một cải cách rất tích cực và là thứ người dân Cuba tìm kiếm bấy lây nay. Tuy nhiên, thay đổi mới đặt ra một số giới hạn, chẳng hạn như người kinh doanh không thể sở hữu nhiều hơn một doanh nghiệp, không thể ký hợp đồng với đối tác nước ngoài hoặc thực hiện ngoại thương trực tiếp. Everleny cảnh báo: “Với tình hình kinh tế và những hạn chế còn tồn tại, điều này sẽ không có nghĩa sẽ xuất hiện một sự cải thiện kinh tế lớn trong ngắn hạn”.
Thế nhưng, đối với Nayvis Diaz, người sáng lập Velo Cuba, một công ty chuyên sửa chữa và cho thuê xe đạp với 17 nhân viên ở Havana, cho biết, bối cảnh mới đánh dấu một sự thay đổi đáng kể. Diaz chia sẻ: “Điều quan trọng là giờ đây chúng tôi đã trở thành một phần tử hoàn toàn nằm trong nền kinh tế và không còn bị gạt ra ngoài lề xã hội”. Không chỉ chủ kinh doanh tại các thành phố lớn mà nhiều doanh nhân trong khu vực tư nhân cũng mong đợi động thái này từ lâu.
Biện pháp này là một phần của gói cải cách theo định hướng thị trường do Chủ tịch Cuba Miguel Diaz-Canel thực hiện trong năm ngoái, khi đại dịch Covid-19 và tình hình khắc nghiệt đã đẩy nền kinh tế nước này vào thế khó, dẫn đến tình trạng thiếu lương thực, thuốc men và hàng hóa cơ bản. Nền kinh tế Cuba giảm 10,9% vào năm 2020 và giảm thêm 2% trong năm nay cho đến tháng 6, so với cùng kỳ năm 2020. Nước này vẫn phụ thuộc vào du lịch và nhập khẩu. Anh em nhà Fernandez, sở hữu Deshidratados Habana, công ty chế biến và bán trái cây sấy khô duy nhất của Cuba bày tỏ sự lạc quan: “Nền kinh tế tồi tệ vẫn có thể mang đến những cơ hội”.
Trước đây, hàng trăm doanh nghiệp nhỏ tại Cuba tuy rằng đã tìm thấy các thị trường ngách trong nền kinh tế nhưng thiếu trí tưởng tượng và sáng kiến. Khu vực tư nhân đã mở rộng kể từ những năm 1990 với hơn 600.000 người có giấy phép kinh doanh tự do, bao gồm các chủ doanh nghiệp nhỏ, hợp tác xã phi nông nghiệp, nhân viên công nhân và lái xe taxi.
Theo Tiến sĩ kinh tế Oscar: “Chân trời mới đã mở. Sau khi hợp nhất, chúng tôi có thể thiết lập quan hệ với các chuỗi cung ứng nhà nước và tư nhân, tiếp thị sản phẩm của chúng tôi cho bất kỳ ai, từ các cửa hàng nhà nước đến khách sạn, cũng như xuất khẩu và tìm kiếm nguồn tài chính từ các ngân hàng trong hoặc ngoài nước”. Bên cạnh đó, Diaz cũng hy vọng vào triển vọng tăng trưởng: “Chúng tôi phải phân tích bối cảnh kinh tế chặt chẽ bởi vì trách nhiệm của chúng tôi với tất cả các nhân viên được thuê sẽ ngày càng tăng cao”. Anh em nhà Fernandez đã vạch ra kế hoạch cho một nhà máy nhỏ có thể chế biến hàng tấn trái cây mỗi ngày, bao gồm cả hoạt động xuất khẩu.
TL
