Dù vậy, đà bứt phá của thị trường vẫn đang vấp phải những rào cản lớn từ bức tranh nhu cầu ảm đạm tại Trung Quốc và các chính sách thuế nghiêm ngặt từ Liên minh châu Âu (EU).
 |
| Giá cao su thế giới tăng mạnh nhờ lo ngại nguồn cung Đông Nam Á bị thắt chặt, nhưng chịu áp lực từ nhu cầu yếu của Trung Quốc và thuế EU |
Cú hích từ nguồn cung và thị trường năng lượng
Trong các phiên giao dịch gần đây, giá cao su RSS3 ghi nhận mức tăng hơn 1%, neo ở mốc 2.657 USD/tấn, trong khi mặt hàng cao su TSR20 cũng duy trì sắc xanh khi tăng 0,55% lên mức 2.187 USD/tấn. Số liệu từ MXV chỉ rõ, nguyên nhân cốt lõi thúc đẩy đà tăng trưởng này đến từ sự suy giảm sản lượng nghiêm trọng tại các vùng trồng trọng điểm khu vực Đông Nam Á. Thông thường, thời điểm này là giai đoạn thu hoạch cao điểm của các nước sản xuất lớn. Tuy nhiên, những đợt mưa lớn kéo dài liên tục từ đầu mùa đã làm gián đoạn trực tiếp đến hoạt động khai thác mủ của người nông dân tại Thái Lan, Indonesia và Việt Nam. Việc cạo mủ bị trì hoãn khiến tiến độ chế biến và cung ứng nguồn nguyên liệu ra thị trường quốc tế bị chậm lại đáng kể.
 |
Hệ quả của thiên tai đã phản ánh trực tiếp vào số liệu xuất khẩu của các quốc gia. Tại Thái Lan - nước xuất khẩu cao su tự nhiên lớn nhất thế giới, khối lượng xuất khẩu trong tháng 5 vừa qua đã sụt giảm tới 12,4% so với cùng kỳ năm ngoái, chỉ đạt khoảng 169.050 tấn. Tương tự, hoạt động xuất khẩu cao su của Việt Nam trong tháng 6 cũng chứng kiến mức giảm sâu hơn 20% so với cùng kỳ năm trước. Sự thiếu hụt nguồn cung tạm thời này đã tạo ra một bệ đỡ vững chắc, đẩy giá cao su liên tục leo dốc.
 |
Bên cạnh yếu tố thời tiết, thị trường cao su tự nhiên còn nhận được lực đẩy gián tiếp từ thị trường năng lượng. Những căng thẳng địa chính trị dai dẳng tại khu vực Trung Đông chưa có dấu hiệu hạ nhiệt đã liên tục đẩy giá dầu thô thế giới duy trì ở mức cao. Điều này vô hình trung làm gia tăng áp lực chi phí lên các sản phẩm công nghiệp hạ nguồn. Do dầu thô là nguyên liệu đầu vào chính để tổng hợp nên cao su nhân tạo, việc giá dầu neo cao đã khiến chi phí sản xuất cao su tổng hợp tăng vọt. Để tối ưu hóa chi phí đầu vào, các tập đoàn sản xuất lốp xe và thiết bị công nghiệp lớn bắt đầu kích hoạt "hiệu ứng thay thế", chủ động chuyển hướng, ưu tiên sử dụng cao su tự nhiên có giá thành cạnh tranh hơn để thế chỗ một phần cao su tổng hợp. Lực cầu chuyển dịch này đã tiếp thêm động lực cho đà tăng của cao su tự nhiên trên các sàn giao dịch kỳ hạn.
Áp lực thuế quan và khoảng lặng thị trường nội địa
Mặc dù các yếu tố cung và chi phí đầu vào đang ủng hộ xu hướng tăng giá, song giới phân tích nhận định đà bứt phá của cao su khó có thể kéo dài nếu thiếu đi sự hậu thuẫn vững chắc từ phía nhu cầu. Hiện tại, mối lo ngại lớn nhất của thị trường là việc Ủy ban Châu Âu (EC) chính thức áp thuế chống bán phá giá từ 4,3% đến 45,3% đối với các dòng lốp xe nhập khẩu từ Trung Quốc dành cho xe du lịch, xe tải nhẹ và xe buýt. Quyết định này được dự báo sẽ giáng một đòn mạnh vào hoạt động xuất khẩu lốp xe của Trung Quốc sang thị trường châu Âu, từ đó gián tiếp kéo giảm nhu cầu tiêu thụ cao su tự nhiên của các nhà máy sản xuất tại quốc gia tỷ dân này.
 |
Thực tế, sức mua từ Trung Quốc - thị trường tiêu thụ cao su lớn nhất thế giới - vốn đã bộc lộ nhiều mảng tối. Lượng nhập khẩu cao su tự nhiên lẫn cao su tổng hợp của quốc gia này trong tháng 6 vừa qua chỉ đạt 592.000 tấn, giảm 3,4% so với cùng kỳ năm trước. Tính chung lũy kế 6 tháng đầu năm 2026, Trung Quốc nhập khẩu tổng cộng 3,9 triệu tấn cao su các loại, ghi nhận mức giảm 3,4% so với nửa đầu năm ngoái. Nhu cầu nguyên liệu đi xuống hoàn toàn trùng khớp với bức tranh ảm đạm của ngành công nghiệp ô tô nội địa, khi doanh số bán lẻ xe du lịch tại Trung Quốc tính đến tháng 6 đã ghi nhận tháng lao dốc thứ 9 liên tiếp.
Trái ngược với những biến động mạnh mẽ trên sàn thế giới, thị trường cao su nguyên liệu trong nước lại ghi nhận trạng thái giao dịch khá trầm lắng và đi ngang. Khảo sát tại các vùng nguyên liệu trọng điểm cho thấy giá thu mua mủ cao su không có nhiều biến động lớn. Tại Bình Phước, giá mủ nước thu mua ổn định quanh mức 520 - 530 đồng/độ, trong khi giá mủ chén giữ vững trong khoảng 23.000 - 25.000 đồng/kg. Biểu giá thu mua từ các doanh nghiệp lớn thuộc Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam cũng neo ở mức cũ nhằm nghe ngóng thêm tín hiệu từ thị trường quốc tế. Cụ thể, Công ty Cao su Bình Long tiếp tục neo giá thu mua mủ nước ở mức 530 - 540 đồng/độ, và Công ty Cao su Bà Rịa duy trì mức thu mua mủ chén ở ngưỡng ổn định 18.100 đồng/kg. Xu hướng đi ngang này cho thấy các doanh nghiệp nội địa đang duy trì tâm thế thận trọng, chờ đợi những tín hiệu rõ ràng hơn về cán cân cung - cầu toàn cầu trong giai đoạn tới.
