Chính phủ sửa đổi quy định kiểm tra, xử lý kỷ luật trong thi hành pháp luật về xử lý vi phạm hành chính

Ngày 26/4/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 93/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 19/2020/NĐ-CP về kiểm tra và xử lý kỷ luật trong thi hành pháp luật xử lý vi phạm hành chính.

Sửa đổi quy định về thẩm quyền kiểm tra

Theo Nghị định số 93/2025/NĐ-CP, thẩm quyền kiểm tra được điều chỉnh như sau:

Bộ trưởng Bộ Tư pháp có quyền kiểm tra công tác thi hành pháp luật về xử lý vi phạm hành chính tại các bộ, cơ quan ngang bộ, UBND các cấp và cơ quan quản lý người có thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính.

Bộ trưởng các bộ, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam thực hiện kiểm tra trong phạm vi ngành, lĩnh vực mình quản lý.

Chủ tịch UBND các cấp kiểm tra trong phạm vi địa bàn quản lý, ngoại trừ các cơ quan tổ chức theo hệ thống dọc đặt tạácđịa phương.

Trưởng ban Ban Cơ yếu Chính phủ kiểm tra cơ quan, đơn vị cấp dưới của mình.

Thủ trưởng cơ quan, đơn vị trung ương tổ chức theo hệ thống dọc (như Công an nhân dân, Bộ đội Biên phòng, Cảnh sát biển, Hải quan, Thuế, Kho bạc Nhà nước, Ngân hàng Nhà nước, hệ thống thống kê tập trung, Bảo hiểm xã hội Việt Nam...) kiểm tra công tác thi hành pháp luật tại đơn vị cấp dưới.

Với các vụ việc phức tạp, mang tính liên ngành trên phạm vi toàn quốc, Bộ trưởng Bộ Tư pháp sẽ báo cáo Thủ tướng Chnhs phủ để quyết định cơ quan chủ trì kiểm tra.

Quy định mới về các hành vi vi phạm

Nghị định số 93/2025/NĐ-CP quy định 20 hành vi vi phạm trong thi hành pháp luật về xử lý vi phạm hành chính (trước đây là 19 hành vi). Một số hành vi đáng chú ý gồm:

Giữ lại vụ việc có dấu hiệu tội phạm để xử lý hành chính. Giả mạo, làm sai lệch hồ sơ xử phạt hoặc hồ sơ áp dụng biện pháp xử lý hành chính. Lạm dụng chức vụ, quyền hạn để sách nhiễu, nhận tiền hoặc tài sản từ đối tượng vi phạm. Can thiệp trái pháp luật vào việc xử lý vi phạm hành chính. Lập biên bản không đúng thẩm quyền, sai hành vi, sai đối tượng vi phạm. Vi phạm thời hạn lập biên bản hoặc ra quyết định xử phạt. Không áp dụng biện pháp xử phạt, không tịch thu tang vật, hoặc không thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả theo quy định. Xử phạt sai thẩm quyền, thủ tục, không đúng đối tượng hoặc không đầy đủ biện pháp xử lý theo quy định.

Ngoài các hình thức kỷ luật đã quy định như khiển trách, cảnh cáo, hạ bậc lương, giáng chức, cách chức, buộc thôi việc, Nghị định số 93/2025/NĐ-CP bổ sung thêm hình thức kỷ luật bãi nhiệm.

Hình thức bãi nhiệm được áp dụng đối với cán bộ rơi vào trường hợp: Đã bị cách chức nhưng tái phạm. Vi phạm lần đầu nhưng gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng.

Các trường hợp cụ thể được quy định tại khoản 2 Điều 29 và khoản 1 Điều 24 Nghị định số 19/2020/NĐ-CP (đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 93/2025/NĐ-CP).

Nghị định số 93/2025/NĐ-CP sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 15/6/2025.