 |
| Cấm thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng từ năm 2025 vì sức khỏe cộng đồng |
Ngày 30/11, tại kỳ họp thứ 8, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, chứa chấp, vận chuyển và sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng từ năm 2025. Đây là một quyết định mang tính lịch sử nhằm bảo vệ sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là các thế hệ trẻ Việt Nam.
Trước đó, Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan nhấn mạnh quan điểm cần cấm thuốc lá điện tử do những ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe. Các đại biểu Quốc hội cũng nhất trí rằng việc bổ sung quy định cấm và kiểm soát chặt chẽ các hoạt động buôn bán trái phép là cần thiết.
Thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng là sản phẩm thế hệ mới, hoạt động bằng cách làm nóng dung dịch chứa nicotine hoặc các hương liệu hòa tan trong propylene glycol hoặc glycerine. Ít nhất 60 hợp chất hóa học được tìm thấy trong dung dịch thuốc lá điện tử và nhiều chất độc hại khác xuất hiện trong khí/khói mà sản phẩm này tạo ra.
Theo Bộ Y tế, mặc dù không chứa nguyên liệu thuốc lá truyền thống, chúng vẫn gây nghiện do hàm lượng nicotine cao, đồng thời gây ra nhiều bệnh lý nghiêm trọng như ung thư, tim mạch, hô hấp, tổn thương phổi cấp và ảnh hưởng sức khỏe tâm thần.
Theo TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai, các loại thuốc lá, từ truyền thống đến hiện đại, đều chứa nhiều hóa chất độc hại như nicotine và các hợp chất chưa được kiểm soát chặt chẽ. Ông cảnh báo rằng việc sử dụng các sản phẩm này không chỉ gây tổn hại sức khỏe cá nhân mà còn hủy hoại môi trường.
Thống kê cho thấy, mỗi năm, Việt Nam ghi nhận ít nhất 80.000 ca tử vong do các bệnh liên quan đến thuốc lá, vượt xa lợi nhuận thu được từ ngành công nghiệp này. Đặc biệt, thuốc lá điện tử gây ra những hậu quả nghiêm trọng như tổn thương phổi, suy đa tạng, các bệnh lý tim mạch, và thậm chí đột quỵ ở người trẻ tuổi. TS.BS Nguyên còn nhấn mạnh, nhiều bệnh nhân trẻ đã phải sống chung với những di chứng nặng nề như liệt tứ chi, suy giảm trí nhớ và các rối loạn tâm thần sau khi sử dụng thuốc lá điện tử.
Quốc hội yêu cầu Chính phủ triển khai mạnh mẽ các biện pháp thực hiện lệnh cấm, đặc biệt chú trọng vào việc nâng cao nhận thức về tác hại của thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng. TS.BS Nguyên khuyến nghị giới trẻ không sử dụng bất kỳ loại thuốc lá nào, đồng thời nhắn nhủ: “Thay vì chạy theo thú vui nhất thời, hãy tập trung vào học tập, làm việc và giải trí lành mạnh”.
PGS.TS.BS Lê Thượng Vũ, Trưởng khoa Hô hấp, Bệnh viện ĐH Y Dược TP.HCM, cũng khẳng định rằng cả thuốc lá truyền thống lẫn hiện đại đều gây nghiện và tiềm ẩn nguy cơ sức khỏe nghiêm trọng. Ông chỉ ra rằng, dù thuốc lá nung nóng được quảng cáo là “ít độc hại hơn” và thuốc lá điện tử được tiếp thị như công cụ hỗ trợ cai nghiện, nhưng thực tế phần lớn người dùng lại nghiện chính các sản phẩm này.
Lệnh cấm này đặt ra thách thức lớn cho ngành công nghiệp thuốc lá. Tuy nhiên, đây cũng là cơ hội để các doanh nghiệp chuyển đổi sang những lĩnh vực sản xuất an toàn và bền vững hơn, phù hợp với xu hướng phát triển của một xã hội văn minh.
PGS.TS.BS Lê Thượng Vũ nhấn mạnh vai trò của gia đình trong việc giáo dục thế hệ trẻ. Ông khuyến cáo các bậc phụ huynh nên làm gương bằng cách tránh hút thuốc lá, đồng thời cùng thanh thiếu niên nhận thức rõ ràng về tác hại của thuốc lá để chủ động nói không với thói quen này.
Lệnh cấm sản xuất và sử dụng thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng từ năm 2025 thể hiện cam kết mạnh mẽ của Việt Nam trong việc bảo vệ sức khỏe cộng đồng, giảm thiểu gánh nặng y tế và xây dựng một xã hội khỏe mạnh hơn.
