Trent Alexander-Arnold: Nâng tầm đẳng cấp cho hậu vệ cánh

Chuyên gia chuyền bóng, kiến tạo

Jamie Carragher từng nói đến cảm giác bị đánh giá thấp của một hậu vệ cánh, về việc anh ta thường không dám lao lên quá nửa sân trong mỗi trận đấu trên chương trình Monday Night Football cách đây vài năm. “Không ai muốn trở thành Gary Neville”, cựu trung vệ của Liverpool đã nói thế về đồng nghiệp ở Sky Sports.

Tuy nhiên, trong hơn 18 tháng qua, một cuộc cách mạng đã diễn ra. Kể từ đầu mùa giải 2018-19, không có cầu thủ nào ở Premier League có nhiều pha kiến tạo hơn so với Trent Alexander-Arnold. Trên thực tế, một trong số ít những cầu thủ đứng gần nhất với anh - trừ Kevin De Bruyne - là đồng đội của anh ở cánh đối diện tại Liverpool: Andy Robertson. Thế nhưng, những gì Alexander-Arnold đang làm thì khác.

Anh là một cầu thủ tấn công của các trận đấu và được xem có lối chơi sáng tạo nhất của The Reds, khi 1 bàn thắng, 2 pha kiến tạo của anh trong trận thắng Leicester 4-0 dịp Boxing Day đã nói lên tất cả. Điều đáng nói là lối chơi gegenpress của Liverpool và Alexander-Arnold đã giúp định hình nên một hậu vệ cánh toàn diện, xuất sắc rất ít thấy ngày nay.

“Điều này không có gì là mới, mọi người biết đấy”, Mark Lawrenson cho biết. Cựu trung vệ của Liverpool nêu ra của một loạt các hậu vệ tấn công: Cafu, huyền thoại của Hamburg là Manfred Kaltz vào những năm 1970 và những năm 80, xa hơn là Giacinto Facchetti trong những năm 1960 của Inter, Djalma Santos của Brazil hay bóng đá Anh từng có Jimmy Armfield vào những năm 1950.

“Những gì Trent làm được đã nâng hậu vệ cánh lên một tầm cao mới”, Lawrenson nói tiếp. “Đó là sự cơ động của anh ấy, khả năng chuyền bóng của anh ấy, tốc độ của anh ấy. Vai trò của anh ấy ở khu vực cánh là tuyệt vời…”

Phải thừa nhận là trong thời đại mà các cầu thủ thích nghi với các yêu cầu cụ thể được quy định bởi từng vị trí, sự hồi sinh của tiền vệ phòng ngự - trước sự gần như tuyệt chủng của tiền vệ box-to-box - đã tạo ra một xương sống giúp cả hai hậu vệ cánh có cơ hội tấn công hiệu quả hơn.

Alexander-Arnold chụp ảnh cùng với bức tranh tường về mình do cổ động viên Liverpool vẽ gần sân Anfield

Trong hệ thống 4-3-3 của Jurgen Klopp, Mohamed Salah và Sadio Mane chơi như những tiền vệ chạy cánh xâm nhập và chiếm một nửa không gian ở giữa khu vực trung tâm và cánh, cho phép Alexander-Arnold và Robertson tự do dâng cao. Sơ đồ 4-3-3 trong phòng ngự về cơ bản trở thành 3-2-5 trong tấn công, khi tiền vệ phòng ngự Fabinho lùi xuống hàng phòng ngự 3 người và các hậu vệ cánh hỗ trợ cho hàng tấn công 5 người cơ động, linh hoạt.

Nhờ đó, hậu vệ trẻ người Anh đóng góp không dưới 22 pha kiến ​​tạo ở Premier League từ đầu mùa giải 2018-19 đến cuối tháng 1/2020. Sự đa dạng trong phân phối bóng của anh là rất đáng kinh ngạc, từ những đường tạt bóng từ dưới sâu đến các đường căng ngang khung thành cho Roberto Firmino ở mùa giải năm nay. Nói như Joan Capdevila, hậu vệ trái của đội tuyển Tây Ban Nha vô địch World Cup 2010 thì “anh ấy có yếu tố bất ngờ trong các cuộc tấn công của mình. Anh ấy chọn thời điểm hoàn hảo. Không phải cầu thủ nào cũng có được cảm giác đó”.

“Nếu anh có một đội bóng chơi tấn công liên tục, như Liverpool, thì có vẻ như Alexander-Arnold cũng vậy - nhưng anh ấy thông minh hơn thế nhiều. Anh ấy chấp nhận rủi ro và mất bóng khá nhiều nhưng điều đó không quan trọng bởi việc gây náo loạn cũng tạo ra tạo ra sự rối loạn của đối phương”.

Ở đây, quan điểm của Capdevila về rủi ro và phần thưởng được chứng minh bằng những số liệu thống kê. Mùa giải này, không có cầu thủ nào trên sân để mất bóng nhiều hơn Alexander-Arnold, và cũng không có ai tạt bóng không thành công nhiều như anh. Thống kê sau rất đáng để nói bởi phần lớn các đường chuyền dài không thành công của Alexander-Arnold là các đường chuyền chéo từ hậu vệ cánh đến hậu vệ cánh nhằm thay đổi hướng tấn công.

Hãy nhìn lại chiến thắng 3-1 trên sân nhà của Liverpool trước Man City vào tháng 11/2019, chúng ta thấy rõ là cầu thủ 21 tuổi này có đường chuyền 60m cho Robertson trước lúc hậu vệ trái người Scotland chuyền cho Salah đánh đầu ghi bàn thắng thứ hai của The Reds. Nếu Alexander-Arnold không mạo hiểm và giải tỏa sức ép mà Man City tạo ra bằng một đường chuyền, bàn thắng đó sẽ là không thể.

Tất cả muốn trở thành Alexander-Arnold

Màn trình diễn xuất sắc nhất của Alexander-Arnold là ở trận gặp Leicester trong dịp lễ Giáng sinh: 1 bàn thắng, 2 pha kiến ​​tạo, 105 lần chạm bóng (nhiều hơn bất kỳ ai khác trong trận đấu) và 60 đường chuyền, phần lớn trong số đó được thực hiện trong phần sân của Leicester. Nói ngắn gọn, Alexander-Arnold điều chỉnh trận đấu với vai trò một tiền vệ trong phòng thủ.

Alexander-Arnold được coi như một vũ khí tấn công quan trọng của Liverpool, đóng góp vào rất nhiều chiến thắng của đội trong 2 năm qua

“Trận đấu đó là không bình thường cho một hậu vệ cánh”, Capdevila bình luận. Thế nhưng, một lý do khiến Alexander-Arnold tiến bộ chóng mặt - anh bỏ qua đội U23 và nhảy thẳng từ U18 Liverpool lên đội 1 - là khả năng lắng nghe và học hỏi. Klopp gọi anh là “một trong những cầu thủ chăm chỉ nhất mà tôi từng gặp khi nói đến việc tập trung cải thiện mỗi ngày và khả năng sút phạt của anh là minh chứng rõ nét nhất.

Nhờ chỉnh sửa kĩ thuật sút phạt, Alexander-Arnold ghi nhiều bàn thắng nhất từ ​​những tình huống cố định trong 5 giải đấu hàng đầu châu Âu mùa này.

Vậy mà trong 3 tháng năm 2014, Alexander-Arnold ghét bóng đá. Cầu thủ trẻ sắp tròn 17 tuổi vào tháng 10 năm đó, và trong mùa giải, anh có cuộc gặp với giám đốc học viện Liverpool là Alex Inglethorpe và HLV của U18 là Neil Critchley. Họ quyết định rằng, con đường rõ ràng nhất của anh lên đội 1 là trở thành một hậu vệ cánh đầy bùng nổ.

Gắn bó với Liverpool từ khi 6 tuổi, Alexander-Arnold chơi ở học viện như một tiền vệ cánh, một tiền vệ phòng ngự và đôi khi thậm chí là một trung vệ. Anh nhanh nhẹn, chuyền bóng tuyệt vời và có động lực vươn lên nhưng Inglethorpe và Critchley hiểu rằng, anh cần nỗ lực để thay đổi tính khí nóng nảy của mình.

Và Alexander-Arnold thay đổi để tiến bộ đến mức thần tượng của anh, Steven Gerrard, thậm chí đã nhắc đến cái tên “Trent Arnold” trong cuốn tự truyện năm 2015 của mình. Và giờ, nhiều cậu bé xem sự nổi lên của Trent Alexander-Arnold và rất muốn giống như anh, thay vì không ai muốn lớn lên trở thành một Gary Neville như trước đây.

Vấn đề là liệu họ cách mạng hóa vị trí của mình và trở nên nổi tiếng với vị trí đó hay không như Alexander-Arnold.

Mạnh Hào