Zhang Lei – Tỷ phú Forbes 2025 đi xuyên khủng hoảng và tái cấu trúc tương lai

Zhang Lei là nhà sáng lập và CEO của Hillhouse Capital Management, một công ty đầu tư toàn cầu có trụ sở tại Singapore.

Khi khủng hoảng là phép thử cấu trúc

Quỹ Hillhouse từng nổi tiếng với các khoản đầu tư sớm vào những tên tuổi như Tencent hay JD.com (nền tảng thương mại điện tử hàng đầu Trung Quốc và top 10 toàn cầu). Tuy nhiên, khi chính sách siết chặt công nghệ và lãi suất toàn cầu tăng cao, mô hình “vốn tăng trưởng” chịu áp lực nặng nề.

Thay vì cố bảo vệ định giá hay chạy theo thương vụ ngắn hạn, Zhang Lei tái cơ cấu danh mục sang những lĩnh vực có nền tảng dài hạn: sản xuất tiên tiến ứng dụng tự động hóa và dữ liệu thông minh, công nghệ sinh học, y tế và chuỗi cung ứng. Ông ưu tiên doanh nghiệp có dòng tiền thực, năng lực vận hành và lợi thế cạnh tranh bền vững.

Khi nhiều quỹ co cụm, Hillhouse vẫn mở quỹ mới và mở rộng sang Nhật Bản, Singapore. Đó không phải sự liều lĩnh, mà là kết quả của một hệ thống đã được thiết kế để thích ứng chu kỳ.

Từ quản lý vốn đến định hình dòng vốn và thiết kế tổ chức

Điểm khác biệt của Zhang Lei nằm ở kiến trúc vận hành. Hillhouse xây dựng đội ngũ chuyên gia ngành nội bộ, tham gia trực tiếp vào tái cấu trúc doanh nghiệp trong danh mục. Khi thị trường khó khăn, quỹ không chờ đợi sự phục hồi; họ tối ưu chi phí, củng cố chuỗi cung ứng, nâng chuẩn quản trị.

Zhang Lei không lập Hillhouse Capital Group chỉ để rót vốn và chờ thoái vốn. Ông xây dựng Hillhouse như một tổ chức kết hợp nghiên cứu sâu, năng lực vận hành và hỗ trợ chiến lược dài hạn.

Quỹ phát triển đội ngũ chuyên gia ngành nội bộ (operating partners) – những người trực tiếp tham gia tái cấu trúc doanh nghiệp, tối ưu chuỗi cung ứng, nâng chuẩn quản trị và thậm chí đồng hành trong chiến lược sản phẩm.

Khác với nhiều quỹ tư nhân dựa chủ yếu vào đòn bẩy tài chính, Hillhouse tạo giá trị bằng năng lực tổ chức và tri thức tích lũy. Đây là sự chuyển dịch từ “quản lý tiền” sang “xây dựng thể chế đầu tư”.

Một tổ chức mạnh không phụ thuộc hoàn toàn vào điều kiện bên ngoài. Đó là khả năng tự điều chỉnh. Chính tư duy này khiến giới tài chính quốc tế gọi ông là “Chinese Buffett” không phải vì biểu tượng, mà vì kỷ luật dài hạn.

Zhang Lei không chỉ là nhà đầu tư. Ông tham gia Bloomberg New Economy Forum, nơi các nhà lãnh đạo thảo luận về chuỗi cung ứng, công nghệ lõi và chuyển dịch năng lượng. Điều đó cho thấy ông không đơn thuần tìm kiếm lợi nhuận, mà quan tâm đến cấu trúc kinh tế mới.

Trong thế giới hậu đại dịch và cạnh tranh địa chính trị, vốn không còn chảy tự do, mà dịch chuyển theo an ninh chuỗi cung ứng, công nghệ nền tảng và mục tiêu phát triển bền vững. Những nhà đầu tư hiểu được cấu trúc vĩ mô mới có thể tồn tại lâu dài.

Tỷ phú Trung Quốc Zhang Lei cùng quỹ Hillhouse Capital Group đã mua thêm cổ phần của Amazon, qua đó củng cố danh mục đầu tư sinh lợi cao vốn đã bao gồm cổ phần tại dịch vụ phát trực tuyến của Tencent, nền tảng thương mại điện tử JD.com và hãng sản phẩm tiêu dùng Blue Moon.

Bài học cho doanh nhân Việt Nam

Khủng hoảng không phải điều cần tránh, mà là điều phải chuẩn bị kịch bản trước đó. Một tổ chức sống lâu hơn chu kỳ cần ba yếu tố: kỷ luật tài chính, năng lực vận hành nội tại và tầm nhìn dài hạn.

Zhang Lei được Forbes ghi nhận không phải vì luôn thắng ở mọi thời điểm, mà vì ông giữ được tổ chức đứng vững trong thời điểm khó nhất. Ông “đọc” được chu kỳ, tái cấu trúc đúng lúc và chiến lược tập trung vào các ngành sẽ định hình tương lai: công nghệ lõi, sản xuất thông minh, năng lượng sạch, y tế.

Trong một thế giới biến động, thành công bền vững không còn được đo bằng tốc độ tăng trưởng ngắn hạn, mà bằng khả năng đi xuyên qua khủng hoảng và bước ra mạnh hơn. Câu chuyện của Zhang Lei là minh chứng rằng: giá trị lớn nhất của một nhà đầu tư không nằm ở thương vụ, mà ở cấu trúc họ xây dựng để tồn tại qua thời gian.