Theo đó, một trong những nguyên nhân chính dẫn đến tăng cao giá nhà ở xã hội là sự khan hiếm nguồn đất. Với tốc độ đô thị hóa gia tăng, việc tìm kiếm đất để xây dựng nhà ở xã hội trở nên khó khăn. Các khu vực trung tâm đã sử dụng hết diện tích đất sẵn có, buộc chính phủ phải tìm kiếm các khu vực ngoại ô hoặc từ bỏ những khu đất đang được sử dụng cho mục đích khác để dành cho nhà ở xã hội. Sự khan hiếm nguồn đất này đã tạo ra áp lực lớn và ảnh hưởng đến giá nhà ở xã hội.
Một yếu tố quan trọng khác là sự tăng giá nguyên vật liệu xây dựng. Trong những năm gần đây, giá các nguyên vật liệu xây dựng như xi măng, thép, gỗ và sắt thép đã tăng mạnh. Việc tăng giá này đã làm tăng chi phí xây dựng nhà ở xã hội, từ đó ảnh hưởng đến giá bán cuối cùng của căn hộ.
Ngoài việc tăng giá nguyên vật liệu xây dựng, chi phí xây dựng và quản lý cũng đóng vai trò quan trọng trong việc tăng cao giá nhà ở xã hội. Việc tuân thủ các quy định về an toàn xây dựng, tiêu chuẩn chất lượng và các yêu cầu pháp lý cũng làm tăng chi phí xây dựng. Hơn nữa, việc duy trì và quản lý các dự án nhà ở xã hội cũng đòi hỏi nguồn lực và chi phí lớn, từ đó tác động đến giá bán căn hộ.
Vậy nên, hệ quả của tình trạng này là sự suy giảm khả năng tiếp cận nhà ở xã hội của những người thu nhập thấp. Những gia đình có thu nhập thấp đang gặp khó khăn trong việc tìm kiếm nhà ở phù hợp và phải chịu áp lực tài chính lớn khi mua một căn hộ xã hội. Điều này cũng góp phần gia tăng bất bình đẳng xã hội và chênh lệch thu nhập. Ngoài ra, tăng cao giá nhà ở xã hội cũng ảnh hưởng đến sự ổn định xã hội, khiến cho một phần của xã hội càng ngày càng khó khăn trong việc có một nơi ổn định để sinh sống.
Để giải quyết vấn đề này, cần có sự can thiệp quyết liệt từ phía Chính phủ và các đơn vị liên quan. Dưới đây là một số giải pháp có thể được áp dụng. Trước tiên, Chính phủ cần tìm kiếm các khu vực phù hợp để phát triển nhà ở xã hội và đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng đất. Điều này có thể bao gồm tái sử dụng các khu đất đang không được sử dụng hiệu quả hoặc xây dựng nhà ở xã hội tại các khu vực ngoại ô.
Thứ hai, Nhà nước cần cung cấp các chương trình hỗ trợ tài chính như vay vốn với lãi suất ưu đãi cho những người có thu nhập thấp. Đồng thời, khuyến khích các ngân hàng và tổ chức tài chính khác cung cấp các gói tài chính linh hoạt và hợp lý cho nhà ở xã hội.
Thứ ba, để giảm chi phí xây dựng nhà ở xã hội, chính phủ và các nhà thầu cần tìm kiếm các phương pháp xây dựng tiết kiệm chi phí như sử dụng vật liệu xây dựng thân thiện môi trường và công nghệ xây dựng hiệu quả. 
Đơn cử, dự án Ecohome 1 tại Phường Đông Ngạc, Bắc Từ Liêm, Hà Nội được bàn giao vào năm 2014. Đến nay, sau hơn 10 năm sử dụng, giá bán các căn hộ chung cư dành cho người thu nhập thấp tại đây đã tăng lên nhiều lần so với giá ban đầu. Hiện nay, trung bình giá bán căn hộ tại dự án này dao động từ trên 30 triệu đồng đến dưới 40 triệu đồng/m2.
Theo khảo sát của phóng viên, căn hộ chung cư tại nhà ở xã hội NHS Trung Văn (quận Nam Từ Liêm) hiện đang có giá khoảng từ 35 đến 40 triệu đồng/m2, tăng khoảng 50% so với khi mở bán ban đầu. Ví dụ, một căn hộ hai phòng ngủ, diện tích 70m2, 6 tháng trước có giá khoảng 1,4 đến 1,5 tỷ đồng, trong khi hiện tại một căn như vậy có giá trên 2,2 tỷ đồng.
Dự án Rice City Linh Đàm (quận Hoàng Mai) khi mở bán ban đầu có giá khoảng 15 triệu đồng/m2. Tuy nhiên, giá bán chuyển nhượng hiện tại dao động từ 33 đến 40 triệu đồng/m2, gần gấp ba lần so với giá khởi điểm, tương đương với giá của các căn hộ chung cư trung cấp.
Dự án Đồng Mô Đại Kim (quận Hoàng Mai) được mở bán từ năm 2016 với giá khoảng 14 triệu đồng/m2. Hiện nay, giá đã tăng lên từ 36,7 đến 43,9 triệu đồng/m2. Ví dụ, một căn hộ diện tích 70m2 đang được rao bán với giá 3 tỷ đồng, tương đương hơn 42 triệu đồng/m2.
Dự án IEC Residences Tứ Hiệp (huyện Thanh Trì) vào năm 2021 có giá khoảng 16 đến 17 triệu đồng/m2, hiện nay giá đã tăng lên hơn 30 triệu đồng/m2. Ví dụ, một căn hộ 70m2 đang được rao bán với giá 2,25 tỷ đồng, tương đương 32,14 triệu đồng/m2.
Dự án nhà ở xã hội 987 Tam Trinh khi mở bán có giá dao động từ 21 đến 22 triệu đồng/m2, hiện nay đang được chuyển nhượng với giá từ 30 đến 35 triệu đồng/m2 (tùy căn, tầng và nội thất được để lại).
Nhân Hà
