Thứ sáu 29/05/2026 21:40
Hotline: 024.355.63.010
Pháp luật

Tăng cường thực hiện phòng, chống gian lận, trục lợi quỹ BHXH, BHTN, BHYT

19/09/2023 12:55
BHXH Việt Nam vừa ban hành Công văn số 2853/BHXH-TTKT gửi Bộ LĐTB & XH, Bộ Y tế và UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương về tăng cường lãnh đạo thực hiện pháp luật và phòng, chống gian lận, trục lợi quỹ bảo hiểm xã hội.

Nội dung của công văn này nhằm tăng cường lãnh đạo thực hiện pháp luật và phòng, chống gian lận, trục lợi quỹ bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm thất nghiệp (BHTN), bảo hiểm y tế (BHYT).

Theo đó, thời gian qua, nhằm hạn chế các hành vi gian lận, trục lợi quỹ BHXH, BHTN, BHYT, BHXH Việt Nam đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo, hướng dẫn BHXH các tỉnh, thành phố chủ động, quyết liệt triển khai các giải pháp phòng ngừa, phát hiện và ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật về BHXH, BHTN, BHYT. Nhiều hành vi vi phạm đã được phát hiện và xử lý kịp thời; nhiều nội dung vướng mắc đã được BHXH Việt Nam giải quyết hoặc tổng hợp, báo cáo, đề xuất các cơ quan có thẩm quyền xem xét, giải quyết.

Muôn ngàn phương thức gian lận, trục lợi từ quỹ BHXH

Gần đây, cơ quan BHXH và cơ quan chức năng có liên quan đã phát hiện, xử lý một số vụ việc vi phạm trong lĩnh vực BHXH, BHTN, BHYT ở một số địa phương, cụ thể như người lao động (NLĐ) trục lợi quỹ BHXH thông qua việc sử dụng Giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng BHXH giả hoặc được các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh (KCB) cấp không đúng quy định để thanh toán chế độ BHXH. Qua đó, cơ sở KCB cũng trục lợi quỹ BHYT bằng việc quyết toán công khám, tiền thuốc, dịch vụ kỹ thuật... từ thẻ BHYT của người mua Giấy chứng nhận nghỉ việc hưởng BHXH. Điển hình như vụ việc tại các Phòng khám đa khoa tư nhân ở Đồng Nai (đã khởi tố); tại Trạm Y tế phường Đồng Văn, thị xã Duy Tiên, tỉnh Hà Nam (Công an tỉnh Hà Nam đang xác minh)… Ngoài ra, nhằm trục lợi quỹ BHXH, người sử dụng lao động đề nghị giải quyết hưởng chế độ ốm đau, thai sản, dưỡng sức phục hồi sức khỏe đối với NLĐ đang trong thời gian đi làm hưởng lương, nghỉ phép, nghỉ không lương, nghỉ việc riêng, điều trị tai nạn lao động… Hoặc, người sử dụng lao động và NLĐ thỏa thuận với nhau chỉ đóng 06 tháng BHXH hoặc tăng mức đóng BHXH cao bất thường trong thời gian 06 tháng trước khi sinh con để hưởng trợ cấp thai sản…

Hưởng BHXH một lần là nhu cầu cấp thiết của NLĐ muốn nhận tiền BHXH một lần sớm để trang trải khó khăn trước mắt
Hưởng BHXH một lần là nhu cầu cấp thiết của NLĐ muốn nhận tiền BHXH một lần sớm để trang trải khó khăn trước mắt.

Trục lợi hưởng BHXH một lần dưới hình thức ủy quyền bằng cách lợi dụng nhu cầu cấp thiết của NLĐ muốn nhận tiền BHXH một lần sớm để trang trải khó khăn trước mắt, mặt khác, quy định hiện hành về thủ tục hồ sơ hưởng BHXH một lần rất đơn giản nên một số đối tượng đã tổ chức thu gom sổ BHXH của NLĐ thông qua hình thức cầm cố, ủy quyền (NLĐ sở hữu sổ BHXH lập văn bản ủy quyền cho người khác làm thủ tục hưởng BHXH một lần). Đây là hành vi mua, bán sổ BHXH, không chỉ gây thiệt thòi lớn cho NLĐ khi chỉ nhận được 1/3 đến 1/2 giá trị thực của cuốn sổ BHXH mà về lâu dài còn tạo sức ép lên hệ thống an sinh xã hội.

Về lạm dụng, trục lợi quỹ BHTN, NLĐ trong thời gian đang hưởng trợ cấp thất nghiệp, khi có việc làm (NLĐ đã ký Hợp đồng lao động chính thức với đơn vị sử dụng lao động) nhưng lại không khai báo với Trung tâm giới thiệu việc làm. Sau khi hết thời gian hưởng trợ cấp thất nghiệp, NLĐ lập hồ sơ đề nghị cơ quan BHXH truy đóng BHXH bắt buộc cho khoảng thời gian này.

Trong một số trường hợp khác đối với việc lạm dụng, trục lợi quỹ BHYT thì nhân viên cơ sở y tế sử dụng thẻ BHYT của người nhà hoặc lấy mã thẻ của người bệnh BHYT đã đến khám trước đó để lập hồ sơ chứng từ đề nghị thanh toán chi phí; móc nối với đối tượng “cò” lập hồ sơ bệnh án khống cho người tham gia bảo hiểm nhân thọ để vừa trục lợi bảo hiểm nhân thọ, vừa trục lợi BHYT (như vụ việc xảy ra tại Bệnh viện đa khoa Thái An, Bệnh viện Trường đại học y khoa Vinh, Nghệ An).

Bên cạnh đó, một số hình thức lạm dụng, trục lợi quỹ BHYT khác như: Cơ sở KCB thống kê, thanh toán dịch vụ kỹ thuật không đúng quy định; thống kê đề nghị thanh toán nhiều hơn số lượng thuốc thực tế sử dụng; sử dụng thuốc không phù hợp với chẩn đoán bệnh; tổ chức thu gom người có thẻ BHYT để cung ứng dịch vụ y tế không cần thiết, gây lãng phí quỹ BHYT… Về phía người bệnh, người bệnh mượn thẻ BHYT của người khác để đi KCB hoặc sử dụng thẻ BHYT đi KCB nhiều lần để lấy thuốc sử dụng không vì mục đích điều trị cho bản thân…

Giải pháp và hướng xử lý?

Trước thực trạng trên, nhằm đẩy mạnh việc phòng, chống, ngăn chặn lạm dụng, trục lợi quỹ BHXH, BHTN, BHYT, BHXH Việt Nam đã thường xuyên, chủ động nắm bắt tình hình và có các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn BHXH địa phương tăng cường phối hợp với các Sở, ban, ngành, đặc biệt là cơ quan điều tra để kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm. Tuy nhiên, khi phát hiện các hành vi nói trên, ngành BHXH Việt Nam mới chỉ dừng lại ở hướng xử lý là thu hồi hoặc kiến nghị các cơ quan chức năng có thẩm quyền giải quyết. Các giải pháp ngành triển khai mới chỉ mang tính tình thế, chưa thực sự có công cụ đủ mạnh để chủ động phòng ngừa, ngăn chặn và răn đe các tổ chức, cá nhân có hành vi lạm dụng, trục lợi.

Để góp phần giải quyết tình trạng này, bên cạnh sự nỗ lực của ngành BHXH Việt Nam, rất cần có sự quan tâm chỉ đạo của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bộ Y tế và UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương trong việc phòng, chống, ngăn chặn lạm dụng, trục lợi quỹ BHXH, BHTN, BHYT. Theo đó, BHXH Việt Nam đề nghị Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội tiếp tục quan tâm, tăng cường công tác thanh tra đối với các đơn vị chậm đóng BHXH, BHTN, BHYT…; phối hợp với cơ quan BHXH đẩy mạnh rà soát, chia sẻ dữ liệu nhằm ngăn chặn tình trạng NLĐ hưởng BHTN không đúng quy định và thu hồi số tiền hưởng về quỹ BHTN…

Với Bộ Y tế, tăng cường chỉ đạo trong công tác phối hợp thanh tra, kiểm tra việc tổ chức thực hiện công tác KCB BHYT và thanh toán chi phí KCB BHYT; xử lý kịp thời các hành vi vi phạm do gian lận BHYT của cơ sở KCB và người bệnh…

Với UBND các tỉnh, thành phố, chỉ đạo các cơ quan quản lý Nhà nước có liên quan tăng cường kiểm tra, giám sát các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp trên địa bàn trong việc chấp hành pháp luật về BHXH, BHTN, BHYT; nắm bắt tình hình “sức khỏe” của doanh nghiệp để có cảnh báo kịp thời. Đồng thời, chỉ đạo các sở, ban, ngành liên quan tích cực vào cuộc, phối hợp chặt chẽ với cơ quan BHXH tỉnh đẩy mạnh: tuyên truyền, phổ biến pháp luật về BHXH, BHTN, BHYT; thanh tra, kiểm tra các đơn vị sử dụng lao động trên địa bàn, trong đó chú trọng thanh tra, kiểm tra những đơn vị có dấu hiệu vi phạm trong việc thu đóng, giải quyết hưởng các chế độ BHXH, BHTN; nâng cao hiệu quả, hiệu lực công tác thanh tra, kiểm tra liên ngành; theo dõi, phát hiện, xử lý kịp thời, nghiêm minh các hành vi vi phạm pháp luật về thực hiện BHXH, BHTN, BHYT để đảm bảo kịp thời quyền và lợi ích hợp pháp của người tham gia.

Uyển Nhi

Bài liên quan
Tin bài khác
Cục Quản lý Dược xử phạt loạt doanh nghiệp: Báo động lỗ hổng tuân thủ trong lưu hành thuốc

Cục Quản lý Dược xử phạt loạt doanh nghiệp: Báo động lỗ hổng tuân thủ trong lưu hành thuốc

Cục Quản lý Dược, Bộ Y tế vừa ban hành loạt quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với nhiều doanh nghiệp dược trên cả nước. Các vi phạm chủ yếu liên quan đến việc không thực hiện thủ tục đăng ký thay đổi, bổ sung giấy đăng ký lưu hành thuốc, nguyên liệu làm thuốc trước khi đưa ra lưu hành; không thông báo thay đổi theo quy định; chưa cập nhật thông tin kê khai giá thuốc hoặc mua bán thuốc, nguyên liệu không đúng điều kiện pháp lý.
Tự ý thay đổi thủ tục lưu hành thuốc, Dược phẩm Vidipha bị phạt vì vi phạm nhiều lần

Tự ý thay đổi thủ tục lưu hành thuốc, Dược phẩm Vidipha bị phạt vì vi phạm nhiều lần

Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) vừa ban hành Quyết định số 379/QĐ-XPHC xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty Cổ phần Dược phẩm Trung ương Vidipha với tổng số tiền 125 triệu đồng. Đáng chú ý, cơ quan quản lý đã áp dụng tình tiết tăng nặng "vi phạm nhiều lần" khi doanh nghiệp này tự ý thay đổi thủ tục đăng ký, thông báo lưu hành đối với hàng loạt lô thuốc trên thị trường, trong đó có cả các biệt dược thuộc nhóm kiểm soát đặc biệt.
Đồng Nai: Sonadezi công bố thông tin bất thường về Trưởng Ban Kiểm soát

Đồng Nai: Sonadezi công bố thông tin bất thường về Trưởng Ban Kiểm soát

Tổng công ty cổ phần Phát triển Khu công nghiệp – Sonadezi vừa công bố thông tin bất thường liên quan đến bà Đặng Lê Bích Phượng, Trưởng Ban Kiểm soát của doanh nghiệp.
Lâm Đồng triển khai thu hồi lô sữa rửa mặt Nhật Việt Cosmetics không đạt chất lượng theo thông báo của Bộ Y tế

Lâm Đồng triển khai thu hồi lô sữa rửa mặt Nhật Việt Cosmetics không đạt chất lượng theo thông báo của Bộ Y tế

Sở Y tế Lâm Đồng vừa có văn bản thông báo đình chỉ lưu hành, thu hồi lô sữa rửa mặt Nhật Việt Cosmetics trà xanh tinh chất serum, tuýp 100 ml vì không đạt chất lượng.
Bluemarq Development chủ động rà soát chênh lệch dữ liệu với Thuế TP. Hồ Chí Minh

Bluemarq Development chủ động rà soát chênh lệch dữ liệu với Thuế TP. Hồ Chí Minh

Ngay sau khi xuất hiện trong danh sách công khai nghĩa vụ tài chính tồn đọng, Công ty Cổ phần Bluemarq Development - mắt xích cốt lõi trong hệ sinh thái Bluemarq Group (tiền thân là Đất Xanh Group) - đã có buổi đối thoại trực tiếp với Thuế TP. Hồ Chí Minh.
Phú Thọ nhân rộng mô hình “Doanh nghiệp an toàn về an ninh trật tự”

Phú Thọ nhân rộng mô hình “Doanh nghiệp an toàn về an ninh trật tự”

Sự phối hợp chặt chẽ giữa lực lượng công an và cộng đồng doanh nghiệp đang góp phần xây dựng môi trường đầu tư an toàn, ổn định, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội tại Phú Thọ.
Thanh Hóa: Khởi tố 2 vụ “Xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp” các nhãn hàng nổi tiếng, trị giá trên 30 tỷ đồng

Thanh Hóa: Khởi tố 2 vụ “Xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp” các nhãn hàng nổi tiếng, trị giá trên 30 tỷ đồng

Ngày 27/5, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh Thanh Hóa cho biết, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh đã khởi tố 2 vụ án, khởi tố bị can đối với Nguyễn Thị Hiền (SN 1993, trú phường Đông Quang) và Trịnh Đình Nam (SN 1994, trú phường Hạc Thành) để điều tra về tội “Xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp”. Theo cơ quan công an, các đối tượng bị cáo buộc buôn bán hàng giả với tổng giá trị hàng hóa đã tiêu thụ hơn 30 tỷ đồng.
Cục Thuế TP. Hồ Chí Minh công bố Công ty Cổ phần CT UAV nợ thuế gần 1 tỷ đồng

Cục Thuế TP. Hồ Chí Minh công bố Công ty Cổ phần CT UAV nợ thuế gần 1 tỷ đồng

Trong đợt rà soát và công khai dữ liệu định kỳ, Cục Thuế TP. Hồ Chí Minh đã ghi nhận hàng ngàn trường hợp nộp thuế còn tồn đọng nghĩa vụ ngân sách nhà nước. Đáng chú ý, sự xuất hiện của Công ty Cổ phần CT UAV — thành viên thuộc khối công nghệ cao của Tập đoàn CT Group — đang thu hút nhiều sự quan tâm từ cộng đồng doanh nghiệp và giới đầu tư.
Lương hơn 1 tỷ đồng của Trưởng Ban kiểm soát Sonadezi trước khi bị bắt tạm giam

Lương hơn 1 tỷ đồng của Trưởng Ban kiểm soát Sonadezi trước khi bị bắt tạm giam

Bên cạnh diễn biến tố tụng rúng động tại Tổng CTCP Phát triển Khu công nghiệp Sonadezi (mã: SNZ), báo cáo quản trị của doanh nghiệp cũng hé lộ mức lương, thưởng thuộc hàng phân khúc cao cấp cùng hành trình hơn 20 năm công tác trong ngành kế toán - kiểm soát của bà Đặng Lê Bích Phượng.
Vừa đổi tên sang chảnh, "con cưng" của Bluemarq Group đã bị nêu tên nợ thuế chục tỷ

Vừa đổi tên sang chảnh, "con cưng" của Bluemarq Group đã bị nêu tên nợ thuế chục tỷ

Chiến dịch thay tên đổi họ rầm rộ nhằm xóa đi mác cũ của hệ sinh thái Đất Xanh (nay là Bluemarq Group) đã vấp phải một gáo nước lạnh, khi pháp nhân chủ lực Công ty CP Bluemarq Development bị cơ quan thuế công khai chây trì hàng chục tỷ đồng nghĩa vụ ngân sách Nhà nước.
Nghệ An: Xử phạt và tiêu huỷ 165kg sản phẩm động vật không rõ nguồn gốc xuất xứ

Nghệ An: Xử phạt và tiêu huỷ 165kg sản phẩm động vật không rõ nguồn gốc xuất xứ

Lực lượng chức năng Nghệ An vừa xử phạt và tiêu huỷ 165kg sản phẩm động vật không rõ nguồn gốc xuất xứ.
Bắt tạm giam Trưởng Ban kiểm soát Sonadezi vì gây thất thoát tài sản Nhà nước

Bắt tạm giam Trưởng Ban kiểm soát Sonadezi vì gây thất thoát tài sản Nhà nước

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Đồng Nai vừa chính thức khởi tố bị can, bắt tạm giam đối với bà Đặng Lê Bích Phượng, Trưởng Ban Kiểm soát Tổng công ty Cổ phần Phát triển Khu công nghiệp (Sonadezi). Sai phạm này diễn ra trong bối cảnh ông lớn hạ tầng khu công nghiệp phía Nam đang đối mặt với một năm kinh doanh 2026 đầy áp lực và biến động.
Thuế TP. Hồ Chí Minh công khai danh sách nợ thuế, nhiều doanh nghiệp địa ốc nợ nghìn tỷ

Thuế TP. Hồ Chí Minh công khai danh sách nợ thuế, nhiều doanh nghiệp địa ốc nợ nghìn tỷ

Nhằm tăng cường công tác quản lý nợ và thu hồi nợ đọng thuế, Cục Thuế TP. Hồ Chí mới đã công khai danh sách hàng loạt doanh nghiệp chây trì nghĩa vụ với ngân sách nhà nước tính đến tháng 4/2026, phản ánh áp lực dòng tiền lớn đối với các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực bất động sản và xây dựng.
Mua nguyên liệu "chui", Dược phẩm SaVi bị Bộ Y tế xử phạt 175 triệu đồng

Mua nguyên liệu "chui", Dược phẩm SaVi bị Bộ Y tế xử phạt 175 triệu đồng

Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) vừa ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty Cổ phần Dược phẩm SaVi với tổng số tiền 175 triệu đồng. Doanh nghiệp này bị phát hiện có hàng loạt sai phạm nghiêm trọng trong quy trình đăng ký lưu hành thuốc và kiểm soát nguồn gốc nguyên liệu đầu vào.
Bị phạt vì kém minh bạch, cổ phiếu CMC rơi sâu sau thời kỳ "bốc hơi" vì ảo vọng AI

Bị phạt vì kém minh bạch, cổ phiếu CMC rơi sâu sau thời kỳ "bốc hơi" vì ảo vọng AI

Thanh tra Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) vừa chính thức ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Công ty Cổ phần Tập đoàn Công nghệ CMC.