Muôn vàn thách thức
Được chấp nhận đầu tư từ năm 2007 nhưng tháng 10/2019 Nhà máy nhiệt điện (NMNĐ) BOT Vân Phong 1 mới động thổ và dự kiến sẽ đi vào hoạt động năm 2023. Khi đi vào hoạt động, NM sẽ cung cấp cho hệ thống lưới điện quốc gia khoảng 9 tỷ kWh.
Khi chủ trương đầu tư được phê duyệt, Tập đoàn điện lực Việt Nam (EVN) Tổng Công ty Truyền tải điện Quốc gia (EVNNPT) và Ban Quản lý dự án các công trình điện miền Trung (CPMB) đã nhanh chóng triển khai các bước: Tháng 11/2019, thiết kế cơ sở của dự án (DA) được Bộ Công Thương thẩm định và kết luận “phù hợp với quy hoạch được duyệt, có giải pháp thiết kế hợp lý, đáp ứng cơ bản các yêu cầu kỹ thuật hiện hành”. Tháng 2/2020, Báo cáo nghiên cứu khả thi (FS) của DA được EVN trình lên Ủy ban Quản lý vốn nhà nước tại doanh nghiệp. Tháng 7/2020, Ủy ban Quản lý vốn nhà nước có văn bản gửi EVN để thực hiện quyền, trách nhiệm của người phê duyệt, quyết định đầu tư. Tháng 8/2020, Hội đồng thành viên EVN đã phê duyệt DA đầu tư xây dựng công trình. Tháng 12/2020, EVNNPT phê duyệt thiết kế kỹ thuật, dự toán công trình với mục tiêu là hoàn thành DA trước ngày 26/12/2022.
Bắt tay vào triển khai thực hiện DA, chủ đầu tư tổ chức đền bù giải tỏa di dời tái định cư ổn định đời sống cho hàng trăm hộ dân xã Ninh Phước và hàng trăm hộ dân khác dọc tuyến đường dây 500 kV và đường dây 220 kV Vân Phong đi các nơi; huy động hàng nghìn công nhân, một khối lượng phương tiện xe máy, vật tư khổng lồ, làm liên ca trong suốt nhiều tháng.
Những tưởng sau khi tháo gỡ những khó khăn ban đầu, DA sẽ nhanh chóng được triển khai thực hiện, nào ngờ dịch COVID-19 ập đến, bùng phát rộng khắp cả nước và hết sức nặng nề trong năm 2021. Theo đó, giá nhiên vật liệu như sắt thép, xăng dầu, nhân công tăng mạnh gây nhiều áp lực cho chủ đầu tư và nhà thầu. Có gói thầu đến tận cuối tháng 12/2021 mới được ký kết để triển khai. Bên cạnh đó, mặt bằng DA còn rất nhiều vướng mắc; đến tháng 9/2021, tỉnh Khánh Hòa và Ninh Thuận mới bàn giao được 56/304 vị trí móng cột điện cao thế (đạt 18%) và chưa bàn giao được bất kỳ khoảng cột hành lang tuyến nào.
Trong thế bị dồn vào “chân tường” nói trên, EVN/EVNNPT đã hành động quyết đoán. Tổng Giám đốc EVN Trần Đình Nhân đã tổ chức họp trực tuyến với lãnh đạo tỉnh Khánh Hòa và Ninh Thuận, đề nghị các địa phương vào cuộc quyết liệt trong giải phóng mặt bằng. Nhận thức rõ tầm quan trọng của DA, lãnh đạo tỉnh Khánh Hòa và Ninh Thuận đã huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, quyết tâm cùng EVN/EVNNPT thực hiện DA. Giữa mùa cao điểm của dịch COVID-19 (tháng 9/2021), Tổng Giám đốc EVNNPT Phạm Lê Phú, Giám đốc CPMB Nguyễn Đức Tuyển và các ban chuyên môn của EVNNPT đã “1 tháng ăn nằm ở công trường” điều hành trực tiếp, giải quyết ngay bất cứ khó khăn vướng mắc gì để toàn công trường đi vào nền nếp. EVN cam kết tạo mọi điều kiện để các nhà thầu thực hiện DA.
Với vai trò trách nhiệm của mình, EVNNPT đã thành lập Ban Chỉ đạo các DA đồng bộ với NMNĐ BOT Vân Phong 1 do Tổng Giám đốc trực tiếp làm Trưởng ban Chỉ đạo, Phó Tổng Giám đốc làm Phó trưởng Ban, các thành viên là Trưởng các Ban và Giám đốc đơn vị có liên quan là thành viên. Ban Chỉ đạo sẽ giúp lãnh đạo EVNNPT chỉ đạo sát sao, quyết liệt, đề ra và áp dụng các giải pháp đồng bộ để đảm bảo chất lượng, tiến độ các DA có liên quan đến NMNĐ BOT Vân Phong 1. Giám đốc CPMB trực tiếp điều hành thường xuyên tại công trường, huy động tối đa và điều phối nguồn lực các đơn vị tham gia công trường. CPMB thành lập 4 Ban Tiền phương tại tỉnh Khánh Hòa và Ninh Thuận để điều hành DA. Lãnh đạo CPMB, Ban Tiền phương chịu trách nhiệm điều hành chi tiết công tác thi công, thường trực trên công trình để kịp thời phối hợp với các đơn vị và địa phương giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thi công; thường xuyên kiểm tra, đôn đốc tiến độ của các nhà thầu, chủ động theo dõi, chỉ đạo, hỗ trợ cho các nhà thầu trong bồi thường hỗ trợ, cấp đất tái định cư phục vụ thi công và đề xuất biện pháp xử lý phù hợp với tình hình thực tế phát sinh trên công trường.
Chung sức vượt khó
Có thể nói, với sự vào cuộc quyết liệt của Chính phủ, các bộ ngành, địa phương và sự nỗ lực của EVN/EVNNPT và CPMB, tính đến hết tháng 9/2022, công tác GPMB trạm biến áp 500 kV Vân Phong và đường dây 220 kV đấu nối đã cơ bản hoàn thành.
Đối với DA đường dây 500kV Vân Phong - Vĩnh Tân, tính đến nay đã bàn giao mặt bằng 304/304 vị trí móng. Phần hành lang tuyến, tỉnh Khánh Hòa đã bàn giao 172/172 khoảng cột; tỉnh Ninh Thuận bàn giao 126/132 khoảng cột (đạt 95,5%). Đến nay CPMB đang tích cực làm việc với UBND các địa phương của tỉnh Khánh Hòa để giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thi công kéo dây. Tích cực làm việc với các địa phương tỉnh Ninh Thuận đẩy nhanh tiến độ bồi thường giải phóng mặt bằng những khoảng néo còn lại theo kế hoạch. Về khối lượng thi công, trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa đã đào móng xong toàn bộ 304/304 vị trí móng, đúc xong 301/304 vị trí và đang đúc 3 vị trí còn lại. Lắp dựng xong 270/304 vị trí cột, đang dựng 19 vị trí cột; kéo dây xong 23/79 khoảng néo, đang kéo dây 16 khoảng néo khác. Tiến độ đường dây 500kV đấu nối trạm biến áp 500kV Thuận Nam vào đường dây 500kV Vân Phong - Vĩnh Tân được đơn vị thi công hoàn thành đào, đúc 3/3 vị trí móng, lắp dựng cột 2/3 vị trí, kéo dây 0,841/1,27km. Lãnh đạo EVNNPT nhấn mạnh: “Chỉ khi nào máy biến áp được lắp đặt, thí nghiệm hiệu chỉnh xong thì mới có thể yên tâm được. Chính vì vậy toàn công trường không được phép chủ quan, các nhà thầu tranh thủ những ngày thời tiết thuận lợi cần tăng tốc thi công phấn đấu hoàn thành DA sớm nhất có thể”. Phó Tổng Giám đốc EVNNPT Trương Hữu Thành yêu cầu Công ty truyền tải điện 3 (PTC3) sẵn sàng nguồn nhân lực để tiếp nhận vận hành sau khi dự án hoàn thành và bàn giao.
Được giao trọng trách tiếp nhận, quản lý, điều hành, khai thác NMNĐ BOT Vân Phong 1, lãnh đạo PTC3 cho biết: Ngay từ khi DA được phê duyệt, báo cáo nghiên cứu khả thi đến quá trình khởi công thực hiện, PTC3 đã theo dõi, giám sát, nghiệm thu từ công tác thí nghiệm, thử nghiệm, kiểm định thiết bị… đến việc tuyển dụng, đào tạo đội ngũ có trình độ cao để sẵn sàng tiếp nhận và vận hành hệ thống. Ngoài ra, PTC3 huy động mọi nguồn lực hỗ trợ để hoàn tất các thủ tục theo quy định khi đóng điện và vận hành thử nghiệm công trình 24 giờ, 48 giờ, 72 giờ; chuẩn bị đầy đủ các quy trình vận hành thiết bị, phương án phòng cháy chữa cháy, làm việc với đơn vị phòng cháy chữa cháy để sẵn sàng hỗ trợ trong quá trình đưa DA vào vận hành. Do tính cấp bách của DA, thời gian thi công ngắn nhưng khối lượng thi công lớn nên việc hoàn thiện DA phải có sự chỉ đạo sát sao của các bộ, ngành, UBND tỉnh Khánh Hòa, Ninh Thuận, Bình Thuận để hỗ trợ rút ngắn thời gian thực hiện các thủ tục pháp lý. Tuy nhiên, các nhà thầu không thể hoàn thiện sớm để nghiệm thu hàng loạt, buộc PTC3 phải có kế hoạch, phương án nghiệm thu cuốn chiếu. Chính vì vậy, khó khăn lớn nhất đó là công tác triển khai lực lượng phối hợp nghiệm thu trong thời gian kéo dài. PTC3 đã điều động lực lượng từ các truyền tải trực thuộc như Truyền tải điện Đắk Nông, Gia Lai, Lâm Đồng để hỗ trợ Truyền tải điện Ninh Thuận, Khánh Hòa trong công tác nghiệm thu.
Đóng điện Trạm biến áp 500kV thành công, vượt tiến độ 27 ngày
Sáng 28/11/2022, Tổng Công ty Truyền tải điện Quốc gia (EVNNPT), Ban Quản lý dự án các công trình điện miền Trung (CPMB) đã phối hợp với các đơn vị liên quan đóng điện DA Trạm biến áp 500kV Vân Phong và đấu nối vượt tiến độ 27 ngày so với kế hoạch, sẵn sàng phục vụ phát điện thử nghiệm NMNĐ BOT Vân Phong 1.
DA Trạm biến áp 500kV Vân Phong và đấu nối có quy mô chính gồm lắp đặt mới 2 máy biến áp 900 MVA; 6 ngăn xuất tuyến 500kV; 13 ngăn xuất tuyến 220kV; xây dựng tuyến đường dây 220kV đấu nối dài 26,1 km từ trạm biến áp 500kV Vân Phong đến trạm 220kV Vân Phong và đấu nối vào 1 mạch của đường dây 220kV Vân Phong - Tuy Hòa. Theo tiến độ cam kết với chủ đầu tư NMNĐ BOT Vân Phong 1, DA phải hoàn thành trước ngày 26/12/2022. Do vậy, thời gian thi công DA rất ngắn so với các DA có quy mô và tính chất tương tự.
Ông Nguyễn Đức Tuyển, Giám đốc CPMB cho biết, trong quá trình thi công, DA gặp rất nhiều thách thức nhưng EVNNPT/CPMB đã lập tiến độ chi tiết các hạng mục công việc, bám sát công trường, kịp thời giải quyết những vướng mắc để đẩy nhanh tiến độ cũng như đảm bảo chất lượng. Ban Điều hành, Ban Tiền phương thường trực trên công trường để kịp thời phối hợp với các đơn vị và địa phương giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thi công nhằm đẩy nhanh tiến độ.
Nỗ lực hoàn thành cụm công trình
DA Trạm biến áp 500kV Vân Phong và đấu nối được nghiệm thu đưa vào sử dụng, sẵn sàng tiếp đón nguồn điện từ NMNĐ BOT Vân Phong 1 hòa vào lưới điện Quốc gia.
Ban Điều hành yêu cầu các đơn vị liên quan cần phát huy nhân lực, vật lực, nêu cao tinh thần tự giác trách nhiệm, phối hợp chặt chẽ chính quyền địa phương, các đơn vị trong và ngoài ngành điện thực hiện các nhiệm vụ được giao. Nhà thầu tư vấn thiết kế cử cán bộ giám sát tác giả có mặt thường xuyên tại hiện trường để xử lý kịp thời các vướng mắc phát sinh, đảm bảo tiến độ thi công của nhà thầu. Việc đóng điện DA đảm bảo cung cấp điện an toàn, liên tục cho phụ tải khu vực tỉnh Khánh Hòa và các tỉnh lân cận; đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế, xã hội của khu vực kinh tế trọng điểm vùng Duyên hải Nam Trung bộ.
Ông Trương Hữu Thành, Phó Tổng Giám đốc EVNNPT bày tỏ: Dự án thường xuyên nhận được sự quan tâm của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành, Ban chỉ đạo Quốc gia về phát triển Điện lực, Tập đoàn Điện lực Việt Nam; sự vào cuộc quyết liệt của chính quyền địa phương từ cấp tỉnh/huyện/xã có đường dây đi qua đã tạo mặt bằng để đơn vị triển khai thi công hoàn thành DA.
Tuy nhiên, để chuyển tải hết công suất của NM thì cần phải hoàn thành đường dây 500kV Vân Phong - Vĩnh Tân. Hiện nay, EVNNPT và các vị tham gia DA đang nỗ lực phấn đấu để hoàn thành trong tháng 12/2022 theo chỉ đạo của Chính phủ và EVN. Lãnh đạo EVNNPT yêu cầu CPMB đôn đốc nhà thầu cung cấp vật tư thiết bị đúng tiến độ, đôn đốc nhà thầu thi công kéo dây đảm bảo tiến độ đề ra. PTC3 cần phối hợp chặt chẽ với nhà thầu để giám sát chất lượng DA phù hợp thiết kế, đồng thời sẵn sàng nguồn nhân lực để tiếp nhận vận hành sau khi DA hoàn thành, bàn giao cho PTC3 đưa vào sử dụng.
Nguyễn Xuân
