Mẫu Po Inư Nưgar trong tâm thức người Chăm
Thờ Mẫu là tín ngưỡng dân gian của cư dân nông nghiệp, có giá trị văn hóa tinh thần cao đẹp của các dân tộc Việt Nam. Đối với người Chăm, Nữ thần Po Inư Nưgar là biểu tượng linh thiêng nhất về Mẹ. Ngày nay các huyền thoại, truyền thuyết, kiến trúc, lễ hội về Nữ thần vẫn còn tồn tại và in đậm trong đời sống nhân dân.
Nữ thần Po Inư Nưgar được coi là người Mẹ xứ sở của người Chăm, là người sáng lập ra vương quốc Champa. Từ thời cổ đại đến thời cận đại đã có rất nhiều thần thoại viết về nguồn gốc của Nữ thần việc tôn thờ vị thần Mẹ xứ sở ở vị trí tối thượng của người Chăm là nét độc đáo trong tín ngưỡng thờ Mẫu của người Chăm.
Sáng ngày 09/10, lễ rước y trang Nữ thần Pô Inư Nưgar ở tỉnh Khánh Hòa đã diễn ra trang trọng, chính thức mở màn cho chuỗi hoạt động Lễ hội Katê năm 2026.
![]() |
| Lãnh đạo tỉnh và địa phương, chức sắc người Chăm dự lễ rước y trang. Ảnh: Ngọc Vân |
Đại diện các gia đình Raglai lưu giữ y trang trao y trang nữ thần Pô Inư Nưgar cho Ban Phong tục để thực hiện nghi lễ rước theo truyền thống.
Không chỉ là nghi thức tín ngưỡng thiêng liêng nhất mở đầu mùa Katê, lễ rước y trang còn là minh chứng sống động cho mối quan hệ gắn bó máu thịt lâu đời giữa đồng bào Chăm và Raglai trong việc gìn giữ, trao truyền các giá trị văn hóa qua nhiều thế hệ.
Truyền thống lưu giữ qua nhiều thế hệ người Chăm
Từ sáng sớm, đông đảo nghệ nhân, Người có uy tín cùng đồng bào Chăm và Raglai đã tề tựu tại các gia đình đồng bào Raglai ở thôn Giá (xã Phước Hà) - nơi lưu giữ y trang Nữ thần Pô Inư Nưgar.
Ban Phong tục cùng các gia đình Raglai lưu giữ y trang thực hiện các nghi lễ cúng và đưa rước y trang nữ thần Pô Inư Nưgar về xã Phước Hữu để thực hiện các nghi lễ Katê truyền thống. Chương trình chính thức mở màn bằng những tiết mục múa mã la mang đậm bản sắc văn hóa Raglai. Dưới sự điều hành của Ban Phong tục, đại diện các gia đình Raglai đã thành kính thực hiện nghi thức cúng kính, trao và tiếp nhận y trang theo đúng truyền thống. Nhằm chuẩn bị chu đáo cho sự kiện này, xã Phước Hà đã huy động 28 nghệ nhân, diễn viên, bảo đảm nghi lễ diễn ra trang nghiêm và đậm đà bản sắc.
Rời Phước Hà, đoàn rước tiến về xã Phước Hữu trong niềm hân hoan của cộng đồng. Chiều cùng ngày, đoàn đi qua lễ đài tại Sân vận động Hữu Đức (xã Phước Hữu), không khí ngày hội thêm sắc màu rộn ràng của nghi lễ.
![]() |
| Không khí Lễ hội Katê càng thêm náo nhiệt khi đoàn rước y trang về đến xã Phước Hữu. Ảnh: Ngọc Vân |
![]() |
| Không khí Lễ hội Katê càng thêm náo nhiệt khi đoàn rước y trang về đến xã Phước Hữu. Ảnh: Ngọc Vân |
Hàng ngàn người dân cùng các chức sắc, đồng bào Chăm theo đạo Bà-la-môn trong trang phục truyền thống rực rỡ đã tập trung chật kín hai bên đường nô nức đón đoàn rước. Từ các nghi thức trang nghiêm đến những điệu múa đồng diễn nhịp nhàng, niềm vui Katê lan tỏa khắp các nẻo đường làng Chăm. Cuối buổi chiều, y trang được đưa về Đền, khép lại ngày rước đầu tiên trong sự thành kính trọn vẹn.
![]() |
| Đông đảo người dân Thiếu nữ Chăm, đón đoàn rước y trang. Ảnh: Ngọc Vân |