Thực hiện Chỉ thị số 28/CT-TTg ngày 26 tháng 10 năm 2021 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường thực hiện Cuộc vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” trong tình hình mới. Đồng thời thực hiện nhiệm vụ Đề án “Hỗ trợ Hệ sinh thái Khởi nghiệp Đổi mới sáng tạo quốc gia đến năm 2025”.

Theo đó, Thứ trưởng Bộ Công Thương Đỗ Thắng Hải cho rằng, hội thảo là hoạt động thiết thực nhằm tăng cường xúc tiến thương mại, truyền thông và tạo điều kiện cho các doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới sáng tạo Việt Nam tìm hiểu, phát triển thị trường tại các kênh phân phối, bán lẻ trong và ngoài nước, qua đó có những điều chỉnh kịp thời về cơ cấu và năng lực sản xuất đáp ứng nhu cầu thị trường, chuỗi cung ứng trong và ngoài nước.

Bên cạnh đó, chia sẻ thông tin và yêu cầu đặt ra về quy chuẩn sản phẩm khi đưa vào hệ thống siêu thị và kênh phân phối bán lẻ. Đồng thời, đưa ra biện pháp bảo vệ quyền lời chính đáng của người tiêu dùng khi sản xuất và sử dụng những hàng hóa sản xuất tại Việt Nam.

Tạo điều kiện cho các startup phát triển thị trường

Thứ trưởng Bộ Công Thương Đỗ Thắng Hải nhận định, Cuộc vận động "Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam" được Bộ Chính trị phát động từ năm 2009 đã đạt kết quả ấn tượng sau 12 năm triển khai thực hiện. Là một trong những đơn vị nòng cốt trong việc triển khai Cuộc vận động, trong hơn 10 năm qua, Bộ Công Thương đã luôn đồng hành với Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam để vận động mọi tầng lớp nhân dân trong xã hội ưu tiên dùng hàng Việt Nam và tích cực đầu tư, sản xuất, cung ứng sản phẩm, hàng hóa có chất lượng cao thông qua các kênh phân phối bán lẻ trong và ngoài nước. Trong đó, kết nối cung cầu hàng hóa là một trong các giải pháp quan trọng, góp phần không nhỏ vào những thành công của Cuộc vận động.

Thông qua các chương trình kết nối cung cầu hàng hóa từ Trung ương đến địa phương, từ cấp vùng miền, quốc gia đến cơ sở, đến nay, tỷ lệ hàng Việt Nam tại các hệ thống phân phối bán lẻ luôn chiếm tỷ trọng cao, lên đến 90% tại các siêu thị sở hữu của các doanh nghiệp trong nước và trên 70% tại các siêu thị có vốn đầu tư nước ngoài.

Theo Thứ trưởng Đỗ Thắng Hải, giai đoạn 2016 - 2020 có thể xem là giai đoạn đầu phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo quốc gia, với sự ra đời của Đề án “Hỗ trợ hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo quốc gia đến năm 2025” (Đề án 844). Trong giai đoạn này, với sự tham gia tích cực của các bộ, ngành, địa phương, các tổ chức, hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo đã cơ bản được hình thành, các chủ thể trong hệ sinh thái đã tham gia một cách tương đối đầy đủ, toàn diện.

Cũng trong giai đoạn này, làn sóng khởi nghiệp tại nước ta đang ngày một lớn mạnh. Trong đó, ý tưởng khởi nghiệp trong lĩnh vực thực phẩm, tuy còn mới mẻ, nhưng không ít tiềm năng bởi đây là vấn đề được cả xã hội quan tâm. Những dự án trong lĩnh vực thực phẩm đã góp phần đáp ứng nhu cầu cấp thiết của cộng đồng. Đồng thời, góp phần cung cấp nguồn cung dồi dào cho các kênh phân phối.

Đã có nhiều startup thành công, đưa ra thị trường sản phẩm thực phẩm an toàn, có chất lượng, bước đầu nhận được sự ủng hộ của người tiêu dùng và thâm nhập được vào hệ thống phân phối hiện đại như MM Mega Market, Lotte, Vinmart, Coopmart. Song thực tế, việc tham gia vào chuỗi phân phối bán lẻ hiện đại là việc không dễ dàng do các doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới sáng tạo quy mô còn nhỏ lẻ, chưa đáp ứng được những tiêu chí cơ bản như giấy tờ pháp lý, chứng nhận chất lượng, bao bì mẫu mã…

Xây dựng chuỗi liên kết sản xuất và tiêu thụ bền vững

Cũng tại hội thảo, Thứ trưởng Bộ KH&CN Trần Văn Tùng thông tin, lĩnh vực bán lẻ tại Việt Nam đang tăng trưởng rất nhanh với quy mô thị trường có thể đạt tới 180 tỷ USD trong vòng 3 năm tới. Các doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới sáng tạo hiện nay có thể đưa hàng hóa vào siêu thị và các kênh phân phối chủ yếu ở doanh nghiệp sản xuất hàng tiêu dùng nhanh và thực phẩm.

Tuy nhiên, để có được thị phần là chuyện không dễ dàng, nhất là với các doanh nghiệp khởi nghiệp ngành hàng tiêu dùng và thực phẩm muốn tìm một chỗ đứng trong kênh bán lẻ hiện đại – siêu thị.

Thứ trưởng Trần Văn Tùng bày tỏ kỳ vọng, các doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới sáng tạo Việt Nam tham dư hội thảo sẽ có cơ hội giao lưu, học hỏi, tiếp cận và kết nối, phát triển thị trường tại các kênh phân phối, bán lẻ trong và ngoài nước, qua đó có những điều chỉnh kịp thời về cơ cấu và năng lực sản xuất đáp ứng nhu cầu thị trường.

Thông tin về hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và quản lý chất lượng ngành Công Thương, ông Đào Trọng Cường – Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học và Công nghệ - Bộ Công Thương cho biết, trong những năm qua, Bộ Công Thương đã chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành và các bên liên quan triển khai rất nhiều hoạt động trong phạm vi trách nhiệm quản lý nhà nước được phân công tại Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa; Luật An toàn thực phẩm và Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật. Ở góc độ tuân thủ, doanh nghiệp, kể cả doanh nghiệp khởi nghiệp đổi mới sáng tạo khi sản xuất, sáng tạo ra sản phẩm, hàng hóa cần chủ động nắm bắt các thông tin về tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, kết nối với cơ quan quản lý nhà nước khi cần thiết để đảm bảo hàng hóa được lưu thông trên thị trường, bao gồm tại các hệ thống siêu thị, kênh phân phối, bán lẻ được thuận lợi, ông Cường nhấn mạnh.

Chia sẻ về sự cấp thiết của xây dựng chuỗi liên kết sản xuất và tiêu thụ bền vững tại doanh nghiệp, bà Trần Kim Nga - Giám đốc đối ngoại MM Mega Market cho biết, đây sẽ là giải pháp ổn định đối với người nông dân giúp hàng hoá được tiêu thụ sản phẩm với giá cả ổn định, an toàn, ít rủi ro; được doanh nghiệp đầu tư giống, vật tư nông nghiệp, tư vấn về mặt kỹ thuật để yên tâm sản xuất. Đối với doanh nghiệp, có thể chủ động được nguồn cung sản phẩm, chất lượng được quản lý. Cùng với đó, có thể giải quyết bài toán về chất lượng nông sản, đảm bảo nhu cầu tiêu dùng nông sản trong nước, nâng cao được giá trị gia tăng và phát triển nông nghiệp một cách bền vững trước những biến động của thị trường.

Theo đó, bà Nga nhấn mạnh, MM Mega Market luôn nỗ lực và chủ động liên kết với các hợp tác xã, doanh nghiệp khởi nghiệp để tìm và phát triển nguồn hàng; Tổ chức hội chợ OCOP, hội chợ nông sản, ký kết Biên bản ghi nhớ với Bộ Công Thương, các tỉnh, cam kết tiêu thụ sản phẩm chủ động; Xây dựng hệ thống các trạm trung chuyển khắp cả nước; Xây dựng chuỗi liên kết với nông dân từ những bước đầu tiên và phát triển quy trình quản lý chất lượng đạt chuẩn vì người tiêu dùng.

Còn đưới góc độ doanh nghiệp thương mại điện tử, ông Nguyễn Huy Hoàng – Giám đốc Phát triển Đối tác Kinh doanh của Lazada Việt Nam chia sẻ, trong bối cảnh người dùng các sản phẩm kỹ thuật số tăng mạnh như hiện nay, thương mại điện tử cũng là hướng đi bền vững cho chuỗi cung ứng trong bối cảnh mới. Đây là hoạt động mà các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo cũng nên tập trung phát triển để khai mở tiềm năng, tăng trưởng doanh thu, mở rộng thị trường.

Bà Lê Việt Nga - Phó Vụ trưởng Vụ Thị trường trong nước, Bộ Công Thương cho hay, việc kết nối để hỗ trợ doanh nghiệp đưa hàng vào các hệ thống phân phối đã được Bộ Công Thương phối hợp với các bộ ngành liên quan thực hiện từ năm 2009 tới nay, khi Cuộc Vận động “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam” được Bộ Chính trị phát động. Trong thời gian tới, Bộ Công Thương sẽ tiếp tục đẩy mạnh các chương trình kết nối, tăng cường xúc tiến thương mại, truyền thông và tạo điều kiện cho các doanh nghiệp Việt Nam giao lưu, phát triển thị trường tại các kênh phân phối, bán lẻ để đưa đến tay người tiêu dùng những sản phẩm tuân thủ quy chuẩn, chất lượng tốt nhất.

Linh Tô