Thứ tư 18/11/2026 20:41
Hotline: 024.355.63.010
Email: banbientap.dnhn@gmail.com
Kinh tế số

Facebook không phải vấn đề duy nhất của giới công nghệ Mỹ

15/10/2021 09:44
Các vấn đề trong Big Tech mang tính hệ thống, không chỉ là lỗi của một công ty duy nhất.
Big Tech nhiều lần làm mất lòng tin của công
Big Tech nhiều lần làm mất lòng tin của công. (Ảnh: Reuters)

Trong cuộc họp Quốc hội gữa các nhà làm luật và lãnh đạo đất nước vào tuần trước, Frances Haugen đã đưa ra các bằng chứng cho thấy chủ sở hữu Facebook mặc dù biết rằng nền tảng này có nguy cơ gây hại cho các trẻ em gái vị thành niên và tiềm ẩn những phát ngôn nguy hiểm dẫn đến bạo lực và cái chết nhưng những vấn đề trên đều bị ngó lơ. Trước những cáo buộc, CEO Facebook Mark Zuckerberg cho rằng những lời nói trên đã vẽ ra một “bức tranh sai lệch về công ty”, nhưng phía Haugen tiếp tục tung ra bằng chứng về cách Facebook đặt các thỏa thuận lên đầu thay vì tính anh toàn cũng như coi trọng lợi nhuận hơn. Tiết lộ của Haugens đã làm dấy lên so sánh với công ty sản xuất thuốc lá bị điều tra về liều lượng chất gây nghiện có trong dòng sản phẩm Big Tobacco.

Không khó để liên tưởng những tuyên bố của Haugen khẳng định “sự sụp đổ” đạo đức của Facebook và nhãn hàng thuốc lá nói trên cũng như các tổ chức thiếu tính minh bạch. Nói cách khác, Facebook không khác gì công ty thuốc lá, kiếm lợi dựa trên các sản phẩm độc hại, có tính gây nghiện, không lành mạnh và có tác động tiêu cực tới nhiều chủ thể khác nhau. Nhìn nhận khái quát hơn, có lẽ bản thân Facebook có lẽ không phải nguồn cội của vấn đề, hay cả Mark Zuckerberg cũng vậy. Hiện hữu rõ ở đây là tình trạng các vấn đề về thuật toán ưu tiên tương tác hơn là an toàn, phổ biến trên phương tiện truyền thông xã hội. Những động lực cơ bản tương tự được tìm thấy ở các nền tảng khác như YouTube, Twitter, Snapchat và TikTok hay các ứng dụng nhắn tin điển hình là, Signal and iMessage. Mặc dù các ứng dụng đều có tính năng quyền riêng tư người dùng nhưng các dịch vụ thường bị lạm dụng bởi những kẻ khiêu dâm, nạn buôn người và các tổ chức khủng bố bất chấp các công ty tuyên bố họ đã cố gắng loại bỏ những nội dung như vậy và khuyến khích người dùng báo cáo.

Các vấn đề trong Big Tech có tính hệ thống, không chỉ là lỗi của một công ty duy nhất. Các công nghệ mới tiếp tục biến đổi cách chúng ta sống, làm việc và gắn kết với nhau, mang lại những lợi ích to lớn. Nhưng việc thúc đẩy mở rộng quy mô công nghệ mới một cách nhanh chóng và đạt được sự thống trị trên thị trường khiến nhiều khả năng những tác hại xã hội không được xem xét đầy đủ cho đến khi những hậu quả tiêu cực trở nên rõ ràng và không thể tránh khỏi. Chẳng hạn, có những công cụ nhận dạng khuôn mặt mang lại tính an toàn cao hơn cho người dùng, được sử dụng tại nhiều cơ quan kiểm soát, ứng dụng đi xe chung, các giải pháp giao thông,... những công ty kinh doanh loại hình này cam kết chỉ thu lợi ít và hứa hẹn về lợi ích sức khỏe người dùng nhưng đội ngũ tài xế chạy app thường xuyên phàn nàn rằng công ty liên tục thất hứa.

Trong một ghi chú của Zuckerberg gửi nhân viên Facebook chỉ ra anh thừa nhận rằng các công ty công nghệ đã đánh mất tiền tin và tính hợp pháp của công chúng trong quản lý hậu quả tiêu cực. Tuy nhiên, triển vọng tự điều chỉnh của các công ty là một mới hỗn độn và cần sự can thiệp của nhà nước. Người dùng đã dành rất nhiều thời gian để xây dựng mạng lưới bạn bè và gắn bó với một mạng xã hội lớn như Facebook nhưng nếu muốn tiếp tục đồng hành, ta cần có các tiêu chuẩn bắt buộc về khả năng tương tác giữa các nền tảng mạng xã hội, cho phép các đối thủ cạnh tranh mới có thể cung cấp các lựa chọn thay thế hữu ích cho những người chơi lâu năm. Điều đó có nghĩa là các ứng dụng mạng xã hội mới sẽ có thể truy cập mạng bạn bè của bạn trên Facebook, Twitter hoặc bất kỳ nơi nào khác nếu được người dùng cho phép. Điều này sẽ giúp người dùng chuyển sang một nền tảng mới dễ dàng hơn, chẳng hạn như cung cấp các đảm bảo quyền riêng tư tốt hơn hoặc quảng bá nội dung ít độc hại , đồng thời có thể tận dụng tất cả các mối quan hệ bạn bè hoặc người theo dõi mà bạn đã xây dựng trên Facebook hoặc Twitter.

Quốc hội Mỹ nên thông qua luật bảo mật liên bang yêu cầu tính minh bạch về dữ liệu cá nhân mà các công ty truyền thông xã hội thu thập, yêu cầu họ thông báo đầy đủ cho người dùng. Đối với các thuật toán phải kiểm tra độ sai lệch và đánh giá các tác hại tiềm ẩn, sau đó báo cáo công khai... Đây là một bước ngoặt cho Big Tech, không chỉ cho riêng Facebook. Sự tiến bộ là điều khả thi và được bắt đầu bằng cách phân tán quyền lực tập trung trong tay các gã khổng lồ thu lợi khủng thâu tóm thị trường.

TL (theo CNN)

Tin bài khác
Công nghiệp bán dẫn Việt Nam phải chuyển từ thu hút vốn sang làm chủ công nghệ

Công nghiệp bán dẫn Việt Nam phải chuyển từ thu hút vốn sang làm chủ công nghệ

Thu hút FDI đang giúp công nghiệp bán dẫn Việt Nam mở rộng vị trí trong chuỗi cung ứng, nhưng để tiến vào các công đoạn có giá trị cao, Việt Nam phải hình thành năng lực R&D, sản xuất thử nghiệm và làm chủ các công nghệ phù hợp.
Có nên mua iPhone 18 Pro Max nếu ưu tiên pin khi đi xa?

Có nên mua iPhone 18 Pro Max nếu ưu tiên pin khi đi xa?

iPhone 18 Pro Max phù hợp để cân nhắc khi thời lượng pin và màn hình rộng cùng phục vụ lịch trình đi xa. Số giờ xem video công bố không đại diện cho mọi ngày sử dụng. Người ưu tiên thiết bị nhẹ nên tính cả cách mang máy và phụ kiện trước khi chọn.
Alibaba ra mắt AI Qwen4-Max, tăng hiệu suất và tiết kiệm chi phí vận hành

Alibaba ra mắt AI Qwen4-Max, tăng hiệu suất và tiết kiệm chi phí vận hành

Alibaba công bố mô hình AI Qwen4-Max với khả năng xử lý các tác vụ chuyên môn phức tạp, cải thiện hiệu suất, giảm chi phí và tăng cường các biện pháp bảo mật.
iPhone 20 Pro lộ thiết kế kính cong bốn cạnh, màn hình lớn hơn

iPhone 20 Pro lộ thiết kế kính cong bốn cạnh, màn hình lớn hơn

Video rò rỉ mới hé lộ iPhone 20 Pro có thể sở hữu thiết kế kính cong bốn cạnh, viền màn hình siêu mỏng và kích thước hiển thị lớn hơn thế hệ tiền nhiệm.
Bốn giờ dừng bay làm xáo trộn hàng không Mỹ nhiều ngày

Bốn giờ dừng bay làm xáo trộn hàng không Mỹ nhiều ngày

Chỉ hơn 4 giờ dừng cất cánh trên toàn quốc nhưng hậu quả mà Hàng không quốc gia Mỹ phải gánh chịu kéo dài nhiều ngày, khi phải xử lý hệ lụy của hàng nghìn chuyến hủy, máy bay lệch vị trí, tổ bay hết giờ và lượng lớn hành khách bị dồn lại tại các sân bay.
Trung Quốc đưa AI vào trường học: Cuộc thử nghiệm giáo dục quy mô lớn và những thách thức đối với tư duy trẻ em

Trung Quốc đưa AI vào trường học: Cuộc thử nghiệm giáo dục quy mô lớn và những thách thức đối với tư duy trẻ em

Với gần 200 triệu học sinh phổ thông, Trung Quốc đang đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong giáo dục, từ xây dựng bài giảng, hỗ trợ học tập đến phân tích hành vi và theo dõi sức khỏe học sinh. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả bước đầu, các nghiên cứu cũng cảnh báo nguy cơ trẻ em phụ thuộc vào công nghệ, suy giảm khả năng tư duy độc lập và tiếp thu kiến thức một cách thụ động.
Thủ khoa kỳ thi kế toán thuế Hàn Quốc thừa nhận dùng AI để gian lận

Thủ khoa kỳ thi kế toán thuế Hàn Quốc thừa nhận dùng AI để gian lận

Điểm số gần như tuyệt đối trong hai kỳ thi từng khiến dư luận nghi ngờ. Nay, chính thủ khoa kỳ thi quốc gia dành cho những người muốn trở thành kế toán thuế Hàn Quốc đã thừa nhận dùng camera siêu nhỏ và công cụ trí tuệ nhân tạo để gian lận, trong bối cảnh nước này sắp bước vào kỳ thi tuyển sinh đại học đầy áp lực.
Microsoft 365 hoạt động trở lại sau sự cố ảnh hưởng hơn 70 quốc gia

Microsoft 365 hoạt động trở lại sau sự cố ảnh hưởng hơn 70 quốc gia

Microsoft xác nhận khôi phục hoàn toàn các dịch vụ Microsoft 365 sau sự cố gián đoạn diện rộng, ảnh hưởng đến người dùng tại hơn 70 quốc gia.
iPhone 18 lộ cấu hình mới: Dùng chip A20, RAM 9GB nhưng có thể tăng giá 100 USD

iPhone 18 lộ cấu hình mới: Dùng chip A20, RAM 9GB nhưng có thể tăng giá 100 USD

iPhone 18 được dự đoán sử dụng chip A20, RAM 9GB và cắt giảm một số linh kiện để kiểm soát chi phí, nhưng giá bán vẫn có thể tăng thêm 100 USD.
Sự cố dừng cất cánh tại Mỹ phơi bày rủi ro của hạ tầng kiểm soát không lưu

Sự cố dừng cất cánh tại Mỹ phơi bày rủi ro của hạ tầng kiểm soát không lưu

Sự cố khiến hàng ngàn báy bay trên nước Mỹ phải dừng cất cánh toàn quốc trong hơn 4 giờ cho thấy một nghịch lý của hạ tầng kiểm soát không lưu: công nghệ càng kết nối sâu, hậu quả càng lớn nếu các lớp dự phòng cùng phụ thuộc vào một mắt xích. Việt Nam đang rà soát bài học này trong quá trình hiện đại hóa hệ thống quản lý bay.
Sự cố không lưu nước Mỹ làm gián đoạn hàng nghìn chuyến bay

Sự cố không lưu nước Mỹ làm gián đoạn hàng nghìn chuyến bay

Một trục trặc viễn thông tại hệ thống kiểm soát không lưu đã khiến FAA phải dừng toàn bộ chuyến bay khởi hành trên nước Mỹ hơn 4 giờ. Sự cố không lưu xảy ra mới đây tại Mỹ không gây tai nạn nhưng tạo hiệu ứng dây chuyền lớn đối với hãng bay, sân bay, hành khách và hoạt động kinh tế liên quan.
Samsung Galaxy S27 lộ 5 màu sắc mới, nổi bật với đỏ burgundy và xanh navy

Samsung Galaxy S27 lộ 5 màu sắc mới, nổi bật với đỏ burgundy và xanh navy

Loạt hình nền rò rỉ từ phần mềm Galaxy S27 hé lộ 5 tùy chọn màu sắc mới, trong đó đỏ burgundy và xanh navy được dự đoán sẽ tạo điểm nhấn cho dòng điện thoại cao cấp tiếp theo của Samsung.
SpaceX của Elon Musk gây chú ý với kế hoạch rót hơn 74 tỷ USD vào siêu máy tính AI

SpaceX của Elon Musk gây chú ý với kế hoạch rót hơn 74 tỷ USD vào siêu máy tính AI

SpaceX công bố kế hoạch đầu tư hơn 74 tỷ USD để xây dựng hai tổ hợp siêu máy tính tại Mỹ, đánh dấu bước mở rộng mạnh mẽ sang lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI). Đáng chú ý, mảng kinh doanh AI hiện đóng góp hơn một nửa doanh thu của công ty, vượt ra ngoài các hoạt động truyền thống về tên lửa và internet vệ tinh.
Sự cố của Microsoft ảnh hưởng cụ thể đến doanh nghiệp, cơ quan nhà nước ra sao?

Sự cố của Microsoft ảnh hưởng cụ thể đến doanh nghiệp, cơ quan nhà nước ra sao?

Vào ngày hôm nay (13/11) theo giờ Việt Nam, tính theo múi giờ sự kiện bắt đầu từ khoảng chiều tối 12/11 UTC), hệ sinh thái công nghệ khổng lồ của Microsoft đã đối mặt với một đợt gián đoạn dịch vụ diện rộng trên phạm vi toàn cầu.
Google Search nâng cấp AI Gemini 4 Hydrogen, tìm kiếm thông minh và nhanh hơn

Google Search nâng cấp AI Gemini 4 Hydrogen, tìm kiếm thông minh và nhanh hơn

Google bắt đầu triển khai Gemini 4 Hydrogen trên Google Search toàn cầu, giúp công cụ tìm kiếm hiểu câu hỏi phức tạp, xử lý lỗi chính tả và đưa ra câu trả lời trực quan hơn.