Đà Nẵng siết chống thất thu thuế trước áp lực tăng trưởng thu ngân sách

Trong bối cảnh áp lực tăng thu ngân sách ngày càng lớn, UBND Tp. Đà Nẵng vừa quyết định thành lập Ban Chỉ đạo chống thất thu ngân sách nhà nước, thu hồi nợ đọng thuế trên địa bàn thành phố. Động thái này được xem là bước đi mạnh tay của chính quyền thành phố nhằm bảo đảm nguồn lực tài chính cho đầu tư phát triển, an sinh xã hội và duy trì đà tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn mới.

Đà Nẵng tuyên truyền, hướng dẫn việc kê khai thuế cho các hộ kinh doanh

Việc thành lập Ban Chỉ đạo cho thấy quyết tâm của Đà Nẵng trong việc tăng cường kỷ cương tài chính, chống thất thoát nguồn thu ngân sách trong bối cảnh nền kinh tế vẫn đối mặt nhiều thách thức. Đây không chỉ là câu chuyện xử lý nợ đọng thuế đơn thuần mà còn phản ánh yêu cầu cấp thiết về nâng cao hiệu quả quản trị ngân sách địa phương.

Thực tế cho thấy, áp lực đối với nhiệm vụ thu ngân sách năm 2026 của Đà Nẵng là rất lớn. Theo dự toán được Trung ương giao, tổng thu nội địa của thành phố năm nay đạt 59.025 tỷ đồng, trong khi chỉ tiêu phấn đấu được nâng lên 64.500 tỷ đồng, tăng hơn 15% so với thực hiện năm 2025. Mức tăng này cao hơn đáng kể so với tốc độ tăng thu bình quân chung của cả nước là khoảng 12,5%.

Trong khi đó, nền tảng tăng trưởng kinh tế lại chưa thực sự đạt kỳ vọng. Kịch bản thu ngân sách được xây dựng trên cơ sở GRDP tăng từ 11-11,5%, song thực tế quý I/2026 chỉ tăng khoảng 8,45%. Khoảng cách giữa mục tiêu và thực tiễn đang tạo áp lực lớn lên cơ quan thuế cũng như công tác điều hành ngân sách của thành phố.

Ở góc độ quản lý tài chính công, khi nguồn thu chưa theo kịp nhu cầu chi đầu tư và phát triển đô thị, chống thất thu và thu hồi nợ thuế trở thành “dư địa” quan trọng để bù đắp ngân sách. Đó cũng là lý do Đà Nẵng lựa chọn giải pháp phối hợp liên ngành thay vì chỉ giao riêng cho cơ quan thuế.

Điểm đáng chú ý là Ban Chỉ đạo không chỉ tập trung xử lý nợ đọng mà còn có nhiệm vụ tham mưu các giải pháp chống thất thu ngân sách nhà nước trên diện rộng. Điều này đồng nghĩa với việc nhiều lĩnh vực có nguy cơ thất thu như thương mại điện tử, kinh doanh nền tảng số, chuyển nhượng bất động sản, dịch vụ du lịch hay hoạt động xây dựng sẽ tiếp tục được siết chặt quản lý.

Trong bối cảnh kinh tế số phát triển nhanh, bài toán quản lý thuế cũng ngày càng phức tạp hơn. Nhiều giao dịch diễn ra trên môi trường trực tuyến khiến việc kiểm soát doanh thu thực tế không còn dễ dàng như trước. Việc Đà Nẵng đưa lực lượng công an, hải quan và các cơ quan liên quan tham gia Ban Chỉ đạo cho thấy xu hướng tăng cường phối hợp dữ liệu để quản lý nguồn thu hiệu quả hơn.

Nhìn lại kết quả năm 2025, ngành Thuế Đà Nẵng đã ghi nhận nhiều con số tích cực. Tổng thu nội địa đạt hơn 56.000 tỷ đồng, vượt 30% dự toán HĐND giao và tăng hơn 20% so với cùng kỳ. Trong đó, nguồn thu từ thuế, phí và lệ phí tiếp tục đóng vai trò chủ lực với hơn 50.500 tỷ đồng.

Đặc biệt, toàn ngành đã thu hồi gần 20.000 tỷ đồng tiền thuế nợ và thực hiện hơn 2.400 cuộc kiểm tra tại doanh nghiệp, qua đó truy thu và xử phạt hơn 523 tỷ đồng. Những con số này cho thấy dư địa chống thất thu vẫn còn rất lớn nếu công tác quản lý được thực hiện quyết liệt và đồng bộ.

Tuy nhiên, bên cạnh yếu tố tăng cường kỷ cương thu ngân sách, giới chuyên gia cho rằng điều quan trọng là phải tạo được sự cân bằng giữa quản lý thuế và hỗ trợ doanh nghiệp phục hồi sản xuất kinh doanh. Trong năm qua, Đà Nẵng cũng đã thực hiện hoàn thuế gần 2.000 tỷ đồng, giảm thuế hơn 2.500 tỷ đồng và gia hạn thuế gần 6.900 tỷ đồng cho doanh nghiệp và người dân.

Điều này cho thấy chính sách tài khóa của thành phố đang theo hướng “hai tay”: một mặt siết chống thất thu, mặt khác vẫn duy trì các giải pháp hỗ trợ khu vực sản xuất kinh doanh để nuôi dưỡng nguồn thu lâu dài.

Ở góc độ vĩ mô, việc Đà Nẵng xếp thứ 9 cả nước về tăng trưởng GRDP năm 2025 được xem là tín hiệu phục hồi tích cực sau giai đoạn khó khăn. Tổng thu nội địa giai đoạn 2021-2025 đạt hơn 225.000 tỷ đồng, tăng mạnh so với giai đoạn trước, góp phần tạo nguồn lực cho đầu tư hạ tầng, chỉnh trang đô thị và các chính sách an sinh xã hội.

Song phía trước vẫn còn không ít thách thức. Sức cầu thị trường chưa phục hồi hoàn toàn, hoạt động xuất nhập khẩu còn biến động, trong khi bất động sản và du lịch - hai lĩnh vực đóng góp lớn cho ngân sách Đà Nẵng - vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro.

Trong bối cảnh đó, việc thành lập Ban Chỉ đạo chống thất thu và thu hồi nợ đọng thuế không chỉ mang ý nghĩa tài chính mà còn là thông điệp về quyết tâm điều hành của chính quyền thành phố. Bởi trong giai đoạn hiện nay, quản trị nguồn thu hiệu quả không đơn thuần là “thu đúng, thu đủ”, mà còn là điều kiện để địa phương duy trì dư địa phát triển và bảo đảm ổn định kinh tế - xã hội trong dài hạn.