Thứ năm 11/06/2026 16:21
Hotline: 024.355.63.010
Doanh nghiệp - Doanh nhân

Cuộc chiến kinh doanh giữa hai huyền thoại ngành sữa Trung Quốc

26/04/2021 21:31
Đằng sau hai thương hiệu sữa nổi tiếng nội địa là cuộc chiến chưa có hồi kết giữa hai nhà sáng lập Niu Gensheng của Mengniu và Zheng Junhuai của Yili. Mối quan hệ “yêu-ghét” đan xen này bắt đầu từ nhà máy sữa Hui Min ở Nội Mông từ nhiều năm về trước.

Năm 1983, Zheng Junhuai đảm nhiệm vị trí giám đốc nhà máy thực phẩm sữa Hohhot Huimin với hy vọng kéo doanh nghiệp đang chết dần chết mòn ra khỏi vũng bùn lầy. Trên con đường phát triển công ty Huimin, Zheng Junhuai đã sớm gặp được “người anh em tốt” là Niu Gensheng. Kể từ khi nhậm chức, Zheng Junhuai bắt đầu chiến dịch chiêu mộ nhân tài có nền tảng văn hóa xã hội để bổ sung nguồn lực cho nhà máy sữa đã đổi tên thành Yili. Niu Gensheng được tuyển vào nhà máy và nhận được sự chú ý của Zheng, ông được cất nhắc trở thành trưởng nhóm đánh giá sản phẩm. Sau nhiều thương vụ thành công, Zheng Junhuai tiếp tục bổ nhiệm Niu Gensheng làm giám đốc kinh doanh của công ty. Mối quan hệ của hai người lúc này đã không chỉ đơn thuần là cấp trên - cấp dưới mà còn là anh em tri kỷ. Không ai có thể ngờ rằng, chỉ vài năm sau, cả hai đã trở mặt thành đối thủ.

Zheng Junhuai (trái) và Niu Gensheng (Phải)
Zheng Junhuai (trái) và Niu Gensheng (Phải). (Ảnh: zhihu)

Trận chiến thứ nhất

Quay trở lại thời điểm công ty Yili niêm yết trên thị trường cổ phiếu A đã đưa Zheng Junhuai đến với ngôi vị chủ tịch tập đoàn. Là cấp dưới được Zheng nâng đỡ, Niu Gensheng giữ chức vụ phó chủ tịch phụ trách sản xuất và kinh doanh. Không phụ sự kỳ vọng, doanh nhân trẻ đã lãnh đạo bộ phận kinh doanh với tất cả năng lực với hơn 80% doanh thu của công ty đến từ bộ phận do Niu đảm nhiệm. Trở thành giám đốc điều hành, ông không chỉ thông thạo kinh doanh mà còn được lòng nhân viên cả công ty nhờ tính tình bộc trực, không xa hoa và thường giúp đỡ cấp dưới. Sự hiện diện của Niu Gensheng quá nổi bật và dường như trong mắt mọi người ông mới là chủ quản lý thực sự của Yili, điều này khiến Chủ tịch Zheng Junhuai rơi vào khủng hoảng và âm thầm cắt giảm quyền hạn của Niu tại công ty.

Năm 1998, Niu Gensheng với cương vị phó chủ tịch tập đoàn phát hiện ra nhiều bộ phận không tuân thủ yêu cầu, thậm chí ông muốn mua một số đồ dùng văn phòng cũng phải báo cáo và đợi phê duyệt. Báo cáo vấn đề lên cấp trên, Niu chỉ nhận lại câu trả lời thờ ơ của Zheng và từ khoảnh khắc ấy ông nhận ra không phải cứ dốc lòng dốc sức là có kết quả. Niu Gensheng thất vọng đã nộp đơn từ chức tận hai lần nhưng đều bị bác bỏ còn Zheng muốn “đày ải” phó chủ tịch đến Bắc Kinh dưới danh nghĩa học nghiệp vụ. Thế nhưng, điều vị chủ tịch không ngờ tới là ông đang “thả hổ về rừng”.

Năm 1999, Niu Gensheng rời Yili đến Đại học Bắc Kinh trong im lặng. Trong tình cảnh khó khăn nhất, may mắn đã mỉm cười với Niu khi để anh gặp gỡ một nhóm nhân viên khác cũng của Yili và họ đã cùng nhau viết nên câu chuyện của chính mình. Niu Gensheng và cấp dưới đã quyên góp được 1 triệu NDT và thành lập Mengniu Dairy tại một tòa nhà văn phòng hẻo lánh. Sẵn có nguồn nhân lực cốt lõi từ Yili, công ty Mengniu mới thành lập hầu như không cần tuyển thêm chuyên môn và nhanh chóng hình thành nên một doanh nghiệp sữa hoàn chỉnh về cấu trúc, sẵn sàng quay trở lại Hohhot đối đầu trực tiếp với chủ cũ Yili.

Tuy nhiên, Mengniu và Yili lúc này chẳng khác gì châu chấu đá voi. Đối mặt với Yili có tài sản hàng trăm triệu và các nhà phân phối khắp cả nước, quy mô của Mengniu không thể cạnh tranh. Năm 2000, chiến thuật của Mengniu đã làm xáo động cả giới kinh doanh sữa. Hàng không đề cao sản phẩm do công ty sản xuất cũng không coi thường đối thủ mà công khai quảng cáo “học hỏi từ Yili và tạo ra thương hiệu thứ hai của ngành công nghiệp sữa Nội Mông”. Bằng cách này, Mengniu đã nhanh chóng tạo ra một cú hit lớn trên thị trường sữa.

Về phần Zheng Junhuai, ông đang rơi vào vòng xoáy cải tổ doanh nghiệp và lo sợ sự trỗi dậy của Niu Gensheng. Vào tháng 5 năm 2005, Zheng Junhuai bị bắt và kết án 6 năm tù. Trong khi đó, năm 2000, Mengniu đưa ra khái niệm mới về “Thủ đô sữa của Trung Quốc” và lần nữa gây ấn tượng khắp trên ca nước. Mengniu đặt hơn 300 biển quảng cáo ở nhiều nơi với khẩu hiệu quảng cáo “Mengniu và các ngành công nghiệp sữa địa phương khác, hãy cổ vũ cho 'Thủ đô sữa Trung Quốc', Nội Mông!”.

Năm 2002, khi Yili phát hành thêm cổ phiếu, Niu Gensheng bằng cách chuyển nhượng 32% vốn cổ phần nhận về 26 triệu USD từ các tổ chức như Morgan Stanley, Yinglian và CDH. Vào ngày 15 tháng 10 năm 2003, Mengniu trở thành nhà tài trợ duy nhất cho “Sữa cho các phi hành gia Trung Quốc” cho đến ngày nay. Nối tiếp thành công, Mengniu giành được vị trí quảng cáo chính của “News Network”, “Focus Interview” và phim truyền hình nổi tiếng với số tiền trúng thầu 310 triệu nhân dân tệ một năm sau đó, trở thành vua thầu quảng cáo CCTV vào năm 2004. Tháng 6 cùng năm, Mengniu được niêm yết trên sàn chứng khoán Hồng Kông và phát hành 350 triệu cổ phiếu, trở thành công ty niêm yết đầu tiên của Hồng Kông trong ngành sữa của Trung Quốc. Với giá trị tài sản 135 triệu USD, Niu Gensheng lọt vào danh sách Người giàu Trung Quốc của Forbes. Thị trường chính của sữa chua Mengniu ngày càng phát triển với doanh thu tăng vọt từ 800 triệu lên 3 tỷ trong vòng một năm.

Sữa Mengniu (trái) và sữa Yili (phải)
Sữa Mengniu (trái) và sữa Yili (phải). (Ảnh: internet)

Trận chiến thứ hai

Những tưởng một người ngoài sáng, một người trong tối sẽ kết thúc câu chuyện tại đây. Nhưng sau thế vận hội Olympic, làn sóng tiêu dùng chứa melamin khiến các công ty điêu đứng trong đó có Mengniu. Thời điểm Niu Gensheng gặp nạn, Zheng Junhuai mãn hạn tù và trở thành chủ tịch của Công ty TNHH Thực phẩm Red Star Group. Năm 58 tuổi, ông bắt đầu công việc kinh doanh thứ hai.

Bằng mọi giá vượt qua cơn khủng hoảng, cuối cùng Mengniu nắm giữ 51% cổ phần của Junlebao Dairy với giá 460 triệu NDT trở thành cổ đông lớn nhất và giành được thị trường Hoa Bắc. Một năm sau, Niu Gensheng giao công ty cho Ning Gaoning còn mình chuyên tâm làm từ thiện. Không ngờ rằng thiếu vắng Niu Gensheng, Mengniu như rắn mất đầu bị Yili tước mất danh hiệu "số 1 ngành sữa Trung Quốc" trong vòng một năm. Rất nhanh, Mengniu bị Yili vượt mặt với 60,36 tỷ NDT lớn hơn rất nhiều doanh thu 49,03 tỷ của Mengniu. Khoảng cách giữa hai công ty ngày càng lớn. Đến năm 2017, giá trị thị trường của một Yili tương đương gấp hai lần Mengniu.

Năm 2016, Niu Gensheng một lần nữa đứng ra làm “nhà tư vấn chiến lược”, hy vọng giúp Mengniu lấy lại ánh hào quang nhưng chẳng thể lấy lại vị thể như ban đầu. Bên kia chiến tuyến, Zheng Junhuai dốc sức đòi lại quyền hạn cũng như tài sản ở Yili nhưng không thành. Vào tháng 11 năm 2019, Zheng Junhuai một lần nữa bị rơi vào vòng lao lý sau tranh chấp bất thành với sản nghiệp cũ.

Cuối cùng, cho dù đã từng là tri kỉ trên cùng một chiến tuyến, chính sự đố kị đã làm tan vỡ một tình bạn, hủy hoại hai con người để rồi đến cuối cùng không bên nào giành được thắng lợi. Mengniu và Yili cũng như Niu Gensheng cùng Zheng Junhuai không bao giờ có thể trở lại như trước được nữa.

TL

Tin bài khác
Tập đoàn Hòa Phát vươn lên dẫn đầu thị trường chứng khoán về quy mô vốn điều lệ

Tập đoàn Hòa Phát vươn lên dẫn đầu thị trường chứng khoán về quy mô vốn điều lệ

Sau khi hoàn tất phát hành hơn 767 triệu cổ phiếu để trả cổ tức, vốn điều lệ của Tập đoàn Hòa Phát tăng lên 84.430 tỷ đồng, vượt nhiều doanh nghiệp và ngân hàng lớn để trở thành doanh nghiệp có vốn điều lệ cao nhất trên thị trường chứng khoán Việt Nam.
Đà Nẵng tăng cường hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh

Đà Nẵng tăng cường hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh

Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật TP. Đà Nẵng vừa tổ chức tọa đàm nâng cao hiệu quả công tác hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh trên địa bàn thành phố.
Hóa chất Đức Giang lên kế hoạch chuyển nhượng Nhà máy Cồn Đức Giang tại Đắk Nông

Hóa chất Đức Giang lên kế hoạch chuyển nhượng Nhà máy Cồn Đức Giang tại Đắk Nông

Trong bối cảnh tái cơ cấu hoạt động và củng cố bộ máy quản trị, CTCP Tập đoàn Hóa chất Đức Giang (HoSE: DGC) vừa thông qua chủ trương chuyển nhượng Nhà máy Cồn Đức Giang tại Đắk Nông. Thương vụ dự kiến được triển khai trong năm 2026, đánh dấu bước đi mới trong chiến lược sắp xếp danh mục đầu tư của doanh nghiệp.
Xếp dỡ Hải An duy trì lợi thế nhờ giá thuê tàu cao, chuẩn bị cho chu kỳ cạnh tranh mới

Xếp dỡ Hải An duy trì lợi thế nhờ giá thuê tàu cao, chuẩn bị cho chu kỳ cạnh tranh mới

Giá cho thuê tàu hiện cao gấp khoảng hai lần mức hòa vốn đang tạo nền tảng tích cực cho hoạt động kinh doanh của Công ty CP Vận tải và Xếp dỡ Hải An (HOSE: HAH). Tuy nhiên, trước áp lực dư cung tàu container toàn cầu dự kiến kéo dài nhiều năm tới, doanh nghiệp đang đẩy mạnh mở rộng đội tàu và tập trung vào phân khúc trung chuyển để củng cố vị thế trên thị trường.
BAF Việt Nam chia cổ tức, thưởng cổ phiếu 20%, tăng vốn lên 3.648 tỷ

BAF Việt Nam chia cổ tức, thưởng cổ phiếu 20%, tăng vốn lên 3.648 tỷ

BAF Việt Nam dự kiến phát hành hơn 60,8 triệu cổ phiếu để trả cổ tức và thưởng cổ phiếu cho cổ đông với tổng tỷ lệ 20%. Sau các đợt phát hành, vốn điều lệ doanh nghiệp sẽ tăng thêm hơn 608 tỷ đồng, lên 3.648 tỷ đồng.
Nguồn cung ngoài Trung Quốc trở thành “tài sản chiến lược” mới của ngành vonfram toàn cầu

Nguồn cung ngoài Trung Quốc trở thành “tài sản chiến lược” mới của ngành vonfram toàn cầu

Khi Mỹ và châu Âu đẩy mạnh tái cấu trúc chuỗi cung ứng khoáng sản chiến lược, các nguồn cung vonfram ngoài Trung Quốc đang được thị trường định vị lại vai trò. Trong bối cảnh nhu cầu từ quốc phòng, bán dẫn và công nghệ cao gia tăng, những doanh nghiệp sở hữu tài sản quy mô lớn cùng năng lực chế biến sâu như Masan High-Tech Materials (UPCOM: MSR) có thể hưởng lợi từ xu hướng dịch chuyển mới của ngành vật liệu chiến lược toàn cầu.
Quyết tâm tháo gỡ vướng mắc, bảo đảm AeonMall Thanh Hóa vận hành trong quý IV/2026

Quyết tâm tháo gỡ vướng mắc, bảo đảm AeonMall Thanh Hóa vận hành trong quý IV/2026

Sáng 9/6, Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa Lê Đức Thái đã có buổi làm việc với ông Isobe Daisuke, Tổng Giám đốc Công ty TNHH AeonMall Việt Nam, nhằm đánh giá tiến độ triển khai Dự án Trung tâm thương mại AeonMall Thanh Hóa và bàn giải pháp tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện.
Ngành điện tiếp tục

Ngành điện tiếp tục 'nóng' lên: Chủ tịch, Tổng Giám đốc và Kế toán trưởng của công ty tư vấn điện cùng bị bắt

Sau TV1 và TV2, Chủ tịch, Tổng Giám đốc và Kế toán trưởng của công ty tư vấn điện TV3 cũng vừa bị Cơ quan chức năng khởi tố bắt tạm giam.
Cao su Tây Ninh đặt mục tiêu lãi tối thiểu 491 tỷ đồng trong năm 2026

Cao su Tây Ninh đặt mục tiêu lãi tối thiểu 491 tỷ đồng trong năm 2026

Công ty Cổ phần Cao su Tây Ninh (TRC) trình cổ đông kế hoạch lợi nhuận sau thuế tối thiểu 491,27 tỷ đồng trong năm 2026, tăng gần gấp đôi so với năm trước. Doanh nghiệp cũng dự kiến chi 90 tỷ đồng để trả cổ tức tỷ lệ 30%.
Doanh thu bán máy lạnh tại Điện Máy Xanh tăng gấp rưỡi trong 5 tháng đầu năm

Doanh thu bán máy lạnh tại Điện Máy Xanh tăng gấp rưỡi trong 5 tháng đầu năm

Các ngành hàng chính của chuỗi Điện Máy Xanh đều ghi nhận mức tăng trưởng từ 15-55% so với cùng kỳ năm 2025, trong đó các sản phẩm Máy lạnh đang tăng tốc nhờ yếu tố mùa vụ hè.
Vingroup được trao quyền nâng sở hữu tại GSM và VinEnergo

Vingroup được trao quyền nâng sở hữu tại GSM và VinEnergo

Vingroup vừa được cấp quyền nhận chuyển nhượng cổ phần, phần vốn góp từ Chủ tịch HĐQT Phạm Nhật Vượng và các bên liên quan tại các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực vận tải xanh và năng lượng. Động thái này giúp tập đoàn chủ động mở rộng hiện diện trong các hệ sinh thái chiến lược, đồng thời nâng tỷ lệ lợi ích lên khoảng 35% khi điều kiện phù hợp.
15 ngân hàng quốc tế đăng ký cấp vốn vượt nhu cầu của Masan

15 ngân hàng quốc tế đăng ký cấp vốn vượt nhu cầu của Masan

Công ty Cổ phần Tập đoàn Masan (HOSE: MSN) vừa công bố triển khai thành công khoản vay hợp vốn quốc tế tín chấp được bảo lãnh thu xếp trị giá 750 triệu USD. Đây là khoản vay doanh nghiệp quốc tế có quy mô lớn nhất và mức chi phí vốn cạnh tranh nhất trong cùng kỳ hạn dành cho một doanh nghiệp tư nhân Việt Nam. Đây là cột mốc quan trọng không chỉ đối với Masan mà còn đối với sự phát triển của thị trường vốn Việt Nam.
EVN lên tiếng về khoản lợi nhuận khổng lồ năm 2025

EVN lên tiếng về khoản lợi nhuận khổng lồ năm 2025

Theo EVN, để đánh giá chính xác hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, cần ưu tiên sử dụng số liệu tại báo cáo tài chính riêng của công ty mẹ đã được kiểm toán nhằm bảo đảm tính nhất quán với các số liệu công bố trong các năm trước.
Trường Thành bị HoSE nhắc nhở, gánh nợ hơn 1.720 tỷ đồng

Trường Thành bị HoSE nhắc nhở, gánh nợ hơn 1.720 tỷ đồng

CTCP Đầu tư Xây dựng và Phát triển Trường Thành (TTA) vừa bị HoSE nhắc nhở do chậm công bố thông tin miễn nhiệm thành viên HĐQT. Trong khi đó, doanh nghiệp đang ghi nhận tổng nợ phải trả hơn 1.726 tỷ đồng, phần lớn là nợ vay tài chính.
EVN báo lãi kỷ lục gần 52.000 tỷ đồng, chính thức xóa hết lỗ lũy kế

EVN báo lãi kỷ lục gần 52.000 tỷ đồng, chính thức xóa hết lỗ lũy kế

Năm 2025, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) ghi nhận lợi nhuận sau thuế gần 52.000 tỷ đồng, mức cao nhất trong nhiều năm qua. Kết quả này không chỉ giúp doanh nghiệp xóa sạch khoản lỗ lũy kế kéo dài từ giai đoạn khó khăn trước đó mà còn tạo dư địa tài chính để triển khai các dự án năng lượng trọng điểm quốc gia.