Các nhà nghiên cứu tại Đại học Tulane, Louisiana, Hoa Kỳ, đã tiết lộ những khác biệt đáng kể về tác động môi trường và mật độ dinh dưỡng của các chế độ ăn phổ biến. Chế độ ăn kiêng pescetarian là bổ dưỡng nhất, tiếp theo là chế độ ăn chay và thuần chay. Chế độ ăn tạp xuất hiện ở giữa, trong khi chế độ ăn ít dinh dưỡng nhất là chế độ ăn ketogen và chế độ ăn nhạt, cũng là nguyên nhân gây ra lượng khí thải carbon cao nhất.
“Chúng tôi nghi ngờ tác động tiêu cực đến khí hậu (của chế độ ăn bình thường) vì chúng lấy thịt làm trung tâm, nhưng chưa ai thực sự so sánh tất cả các chế độ ăn này khi chúng được lựa chọn bởi các cá nhân – thay vì do các chuyên gia quy định – với nhau bằng cách sử dụng một khuôn khổ chung, ” Diego Rose, tác giả chính của nghiên cứu, đồng thời là giáo sư và giám đốc chương trình dinh dưỡng tại Trường Y tế Công cộng và Y học Nhiệt đới thuộc Đại học Tulane.
Được công bố trên Tạp chí Dinh dưỡng lâm sàng Hoa Kỳ, nghiên cứu bao gồm 16.000 người trưởng thành, sử dụng dữ liệu từ Khảo sát kiểm tra sức khỏe và dinh dưỡng quốc gia.
Sự khác biệt về dinh dưỡng
Dữ liệu được đo lường bằng cách chỉ định các giá trị điểm dựa trên chỉ số ăn uống lành mạnh của liên bang – đo lường mức độ phù hợp của chế độ ăn uống với các khuyến nghị từ Hướng dẫn chế độ ăn uống cho người Mỹ .
Chế độ ăn nhạt (tránh ngũ cốc và đậu trong khi ưu tiên thịt, các loại hạt và rau) đứng thứ hai về mật độ dinh dưỡng ít nhất sau chế độ ăn ketogen (ăn nhiều chất béo và protein trong khi tránh tinh bột).
Chế độ ăn phổ biến nhất – chế độ ăn tạp – được 86% người tham gia khảo sát tuân theo và “ngồi chính giữa” về cả chất lượng dinh dưỡng và tính bền vững với môi trường.
Chế độ ăn thuần chay được chứng minh là tốt nhất hành tinh, với 0,7 kg carbon dioxide được tạo ra trên 1.000 calo.
Các phát hiện cũng cho thấy rằng, trung bình, nếu một phần ba số người tham gia bắt đầu ăn chay vào bất kỳ ngày nào, điều đó sẽ tương đương với việc “loại bỏ 340 triệu dặm xe chở khách”.
Các nhà nghiên cứu cũng nói rằng cả chất lượng dinh dưỡng và lượng khí thải carbon đều được cải thiện khi chế độ ăn tạp được đổi sang chế độ ăn Địa Trung Hải và khi giảm lượng thịt béo. 
Tác động vào môi trường
Chế độ ăn keto tạo ra 3 kg carbon dioxide trên 1.000 calo tiêu thụ. Chế độ ăn kiêng paleo chỉ chậm hơn một chút với 2,6 kg trên 1.000 calo.
Chế độ ăn thuần chay được chứng minh là tốt nhất hành tinh, cứ mỗi 1.000 calo tiêu thụ, nó tạo ra 0,7 kg carbon dioxide, tiếp theo là chế độ ăn chay và ăn kiêng.
Rose nói: “Biến đổi khí hậu được cho là một trong những vấn đề cấp bách nhất của thời đại chúng ta và nhiều người quan tâm đến việc chuyển sang chế độ ăn uống dựa trên thực vật.
“Dựa trên kết quả của chúng tôi, điều đó sẽ làm giảm tác động vào môi trường của bạn và nói chung là tốt cho sức khỏe. Nghiên cứu của chúng tôi cũng chỉ ra một cách để cải thiện sức khỏe và những tác động đến môi trường của bạn mà không cần từ bỏ thịt hoàn toàn,” ông nói.
Một nghiên cứu do Liên Hợp Quốc hỗ trợ vào năm 2021 cho thấy 34% lượng khí thải nhà kính đến từ hệ thống thực phẩm hiện tại và phần lớn từ việc sản xuất thực phẩm. Nó cho thấy rằng sản xuất thịt bò gây ra lượng khí thải cao gấp 8 đến 10 lần so với sản xuất thịt gà và cao hơn 20 lần so với sản xuất các loại đậu và hạt.
Gần đây, các nhà nghiên cứu tại Đại học California, Hoa Kỳ, đã chỉ ra rằng chế độ ăn uống lành mạnh hơn cũng tác động tích cực đến môi trường và việc thay thế đơn giản trong bất kỳ chế độ ăn uống nào cũng có thể giúp con người và hành tinh cải thiện sức khỏe.
Trước đó, Rose nói rằng nghiên cứu sẽ xem xét các chính sách khác nhau ảnh hưởng đến kết quả như thế nào và cách chúng có thể giúp xã hội chuyển sang chế độ ăn uống lành mạnh hơn và thân thiện với môi trường hơn.
Phương Oanh
