Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng: Gỡ nút thắt đất đai, thúc đẩy tăng trưởng

Tái cơ cấu nông nghiệp theo hướng xanh, hiện đại, bền vững

Tại phiên thảo luận của Quốc hội Việt Nam về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026–2030, Trịnh Việt Hùng đã làm rõ hàng loạt vấn đề lớn của ngành nông nghiệp và môi trường, nhấn mạnh yêu cầu chuyển đổi mạnh mẽ để thích ứng với bối cảnh mới.

Theo Bộ trưởng, giai đoạn 2021–2025 đã đánh dấu bước chuyển quan trọng khi ngành nông nghiệp cơ bản hoàn thành các mục tiêu đề ra, từng bước chuyển từ phát triển theo chiều rộng sang chiều sâu. Tuy nhiên, trong bối cảnh biến đổi khí hậu, cạnh tranh toàn cầu và yêu cầu tăng trưởng xanh, ngành cần tiếp tục tái cơ cấu mạnh mẽ hơn nữa.

Trọng tâm của giai đoạn tới là xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, thông minh, bền vững và thân thiện với môi trường. Điều này không chỉ dừng ở việc nâng cao năng suất mà còn phải tối ưu hóa chuỗi giá trị, giảm phát thải và gia tăng giá trị gia tăng cho sản phẩm nông nghiệp.

Một trong những điểm nhấn đáng chú ý là nỗ lực cải cách thể chế và thủ tục hành chính. Theo Bộ trưởng, tỷ lệ thủ tục hành chính trong lĩnh vực quản lý của Bộ đã được cắt giảm đáng kể, từ 44% xuống còn 25%. Đây được xem là bước tiến quan trọng nhằm tạo môi trường thuận lợi hơn cho doanh nghiệp và người dân tham gia vào chuỗi sản xuất nông nghiệp.

Song song với đó, ngành cũng đặt mục tiêu đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo. Việc ứng dụng công nghệ không chỉ giúp nâng cao năng suất mà còn tăng khả năng truy xuất nguồn gốc, đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường quốc tế.

Bộ trưởng cũng đặc biệt nhấn mạnh vai trò của đào tạo nguồn nhân lực nông thôn, coi đây là yếu tố then chốt để chuyển đổi mô hình sản xuất. Khi lao động nông thôn được trang bị kỹ năng và kiến thức, quá trình hiện đại hóa nông nghiệp sẽ diễn ra nhanh và hiệu quả hơn.

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng.

Mở rộng thị trường, bảo đảm an ninh lương thực quốc gia

Bên cạnh tái cơ cấu sản xuất, phát triển thị trường được xác định là trụ cột quan trọng để nâng cao giá trị nông sản Việt Nam. Theo Trịnh Việt Hùng, ngành sẽ tập trung mở rộng cả thị trường trong nước và quốc tế, đặc biệt là các thị trường lớn, tiềm năng.

Một bước tiến đáng chú ý là việc mở cửa thêm thị trường cho nhiều loại trái cây Việt Nam thông qua các nghị định thư hợp tác quốc tế. Điều này không chỉ giúp gia tăng kim ngạch xuất khẩu mà còn khẳng định vị thế của nông sản Việt trên bản đồ thương mại toàn cầu.

Đối với những mặt hàng chủ lực như sầu riêng, việc áp dụng hệ thống truy xuất nguồn gốc từ vùng trồng đến cửa khẩu đã giúp rút ngắn đáng kể thời gian thông quan. Đây là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của việc ứng dụng công nghệ trong nâng cao năng lực cạnh tranh.

Không chỉ tập trung vào xuất khẩu, ngành nông nghiệp còn hướng tới phát triển thị trường nội địa bền vững, coi đây là “bệ đỡ” quan trọng trong bối cảnh thị trường quốc tế có nhiều biến động.

Liên quan đến hạ tầng, Bộ trưởng khẳng định đây là một trong những đột phá chiến lược. Việc đầu tư đồng bộ hệ thống kết cấu hạ tầng nông nghiệp, nông thôn sẽ giúp giảm chi phí sản xuất, nâng cao hiệu quả logistics và tăng khả năng kết nối thị trường.

Trong lĩnh vực đất đai, ngành đang tiến hành rà soát, điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất đến năm 2030, tầm nhìn 2050. Tuy nhiên, Bộ trưởng cũng lưu ý các địa phương cần cân nhắc kỹ lưỡng khi đề xuất chuyển đổi mục đích sử dụng đất, tránh tình trạng đăng ký vượt quá khả năng thực hiện, dẫn đến lãng phí nguồn lực.

Một trong những nội dung được quan tâm đặc biệt là bảo đảm an ninh lương thực quốc gia. Với diện tích đất trồng lúa dự kiến hơn 3,5 triệu ha đến năm 2030, Việt Nam hoàn toàn có thể duy trì vị thế là một trong những quốc gia xuất khẩu gạo hàng đầu thế giới, đồng thời bảo đảm nguồn cung trong nước.

Hiện năng suất lúa của Việt Nam đã đạt khoảng 6,2 tấn/ha, thuộc nhóm cao trên thế giới. Dù dư địa tăng năng suất không còn nhiều, việc nâng cao chất lượng và giá trị sản phẩm sẽ là hướng đi chủ đạo trong thời gian tới.

Bên cạnh đó, công tác sắp xếp, đổi mới các công ty nông, lâm nghiệp cũng đang được đẩy mạnh. Việc hoàn thiện mô hình quản lý, gắn với sử dụng hiệu quả đất đai sẽ góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của khu vực này.

Về an toàn thực phẩm, ngành nông nghiệp tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan để hoàn thiện khung pháp lý, bảo đảm chất lượng sản phẩm từ sản xuất đến tiêu dùng.

Khép lại phần phát biểu, Trịnh Việt Hùng khẳng định sẽ tiếp thu đầy đủ các ý kiến của đại biểu Quốc hội, tiếp tục hoàn thiện chính sách và nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước. Trong bối cảnh nhiều thách thức đan xen, ngành nông nghiệp được kỳ vọng sẽ tiếp tục đóng vai trò trụ đỡ của nền kinh tế, đồng thời là động lực quan trọng cho tăng trưởng xanh và phát triển bền vững trong giai đoạn tới.