Khoảng một tuần nay, theo phản ánh của một số doanh nghiệp, do không có nhân viên kiểm dịch thực vật nên việc xuất khẩu trái cây tươi như nhãn, xoài, thanh long, chôm chôm… của Việt Nam sang thị trường Mỹ bị ngừng trệ. Nếu tình hình này kéo dài, nhiều doanh nghiệp sẽ chịu thiệt hại lớn. Kéo theo đó là các nhà vườn, trang trại cũng chịu ảnh hưởng theo.
Cụ thể, hiện nay để trái cây tươi Việt Nam có thể vào Mỹ thì sau khi đóng gói, sản phẩm này được chuyển đến Nhà máy chiếu xạ ở TP.HCM. Đây là cơ sở chiếu xạ đã được Cơ quan kiểm dịch động thực vật Mỹ (APHIS) thuộc Bộ Nông nghiệp Mỹ công nhận để nhân viên kiểm dịch của Mỹ kiểm tra, kiểm dịch thực vật. Sau khi kiểm tra, nếu lô hàng đạt yêu cầu, được đưa vào chiếu xạ để xuất sang Mỹ.
Tuy nhiên, theo Cục Bảo vệ Thực vật do dịch COVID-19 diễn biến phức tạp nên từ ngày 7/8, Mỹ yêu cầu nhân viên bản xứ phải quay về nước, trong đó có nhân viên của APHIS. Cũng chính vì vậy, từ khoảng một tuần trở lại đây, việc xuất khẩu trái cây tươi đi Mỹ bị chững lại.
Nhiều doanh nghiệp tại Mỹ sẽ chịu thiệt hại lớn nếu việc xuất khẩu trái cây sang Mỹ đình trệ dài ngày. Ảnh minh họa.
Đề xuất mở thêm máy chiếu xạ
Hiện nay ngoài Mỹ, một số thị trường khác cũng yêu cầu chiếu xạ trước khi xuất khẩu như Australia, New Zealand. Đáng chú ý, việc chiếu xạ trái cây xuất khẩu sang Mỹ hiện nay chỉ do một công ty tại TP.HCM đảm nhận.
Vì chỉ có một nhà máy chiếu xạ duy nhất nên giá cả chưa cạnh tranh. Ví dụ, các mặt hàng như nhãn, xoài… ở tận Sơn La muốn xuất đi Mỹ cũng phải vận chuyển vào TP.HCM chiếu xạ mới xuất khẩu được. Trong khi đó, như Thái Lan có 3 - 4 nhà máy nên giá cả rất cạnh tranh.
“Hiện chỉ có một nhà máy chiếu xạ duy nhất nên giá cả chưa cạnh tranh. Mỹ là thị trường lớn và là một trong những thị trường chính của xuất khẩu trái cây Việt Nam. Do vậy, chúng tôi kiến nghị Bộ NN-PTNT cố gắng sắp xếp làm sao để có 2-3 nhà máy chiếu xạ trái cây sang Mỹ", ông Đặng Phúc Nguyên, Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam đề xuất.
Thùy Linh.
