Chủ nhật 19/04/2026 17:36
Hotline: 024.355.63.010
Doanh nghiệp - Doanh nhân

Thương hiệu Kodak biến mất: Kiên trì là chìa khóa thành công nhưng cũng có thể dẫn đến sụp đổ

12/10/2020 00:00
Kodak từng thống lĩnh thị trường film máy ảnh trên thế giới nay không còn, họ cũng từng từ chối phát minh công nghệ ảnh số, bởi cho rằng "nếu không có film làm sao bán" và "film là cơm, máy ảnh là mồi thôi".

Thương hiệu Kodak biến mất: Kiên trì là chìa khóa thành công nhưng cũng có thể dẫn đến sụp đổ

Giáo sư Trương Nguyện Thành

Nếu bạn đặt câu hỏi tới những người đã thành công cho dù ở bất kỳ lĩnh vực nào “Yếu tố nào giúp bạn thành công?’, thì đa số sẽ nhận được câu trả lời "Một trong những yếu tố quan trọng nhất giúp tôi thành công đó là tính kiên trì".

Kiên trì giúp bạn tập trung năng lượng và nguồn lực của cá nhân cũng như tổ chức vào mục tiêu đã đặt ra, cố gắng vượt qua mọi thử thách trong quá trình cũng như trên hành trình đến đích.

Những thử thách dọc đường ấy như con rối làm tiêu hao năng lượng, ý chí và dễ đánh lạc hướng người đi giống như các cô yêu tinh xinh đẹp dụ dỗ Đường Tam Tạng vậy! Do đó Kiên trì là chìa khóa của thành công thì không có gì phải tranh cãi.

Nhưng khi đã thành công thì tính kiên trì cũng có thể là nguyên nhân cho sụp đổ. Kiên trì lúc này trở thành “thành trì” ngăn cản tính thích nghi với sự thay đổi của thế giới xung quanh.

Tập trung quá vào một quy trình sẽ trở nên "mù" trước những biến đổi

Sau một thời gian phấn đấu, cá nhân hay tổ chức (khởi nghiệp hay công ty) xây dựng chiến lược, quy trình, phương pháp và hệ thống giúp tổ chức thành công. Những điều này hình thành văn hóa của tổ chức và tư duy mặc định cho cấp lãnh đạo được thể hiện qua những nhận định "Đó là cách/điều giúp chúng ta thành công…." để bác bỏ những ý tưởng thay đổi hay gạt bỏ những nguy cơ. Nói một cách khác ‘ngủ quên trên chiến thắng’.

Khi chúng ta tập trung quá vào một quy trình thì sẽ không còn khả năng thấy các thay đổi xung quanh. Thí nghiệm khoa học cho người tham gia coi đoạn phim một số người chơi dồi banh (đập bóng) trước một thang máy.

Trò chơi này yêu cầu người xem phải đếm người chơi dồi banh mấy lần. Trong khi dồi banh thì thang máy mở ra và có người bận bộ đồ như con gấu đen bước ra đi một vòng rồi vào thang máy.

Kết quả sau cuộc chơi, người làm thí nghiệm hỏi người xem có thấy gì khác lạ không. Đa số không thấy gì khác lạ! Đây là một điểm mù mà não bộ con người không có khả năng nhận thức và cũng là nguyên tắc cho các màn ảo thuật.

Thêm vào đó tâm lý thiên vị xác định (confirmation bias) nghe điều ta muốn nghe, thấy điều ta muốn thấy và tin điều ta muốn tin cộng với tâm lý thiên vị tự phụ (ta lúc nào cũng giỏi hơn trung bình, tổ chức ta lúc nào cũng làm tốt hơn đối thủ cạnh tranh, thành công thì phần lớn nhờ tôi, thất bại thì tại với bị!…) sẽ làm cho cấp lãnh đạo trở nên ‘mù’ trước những biến đổi trong môi trường hoạt động hay kinh doanh có nguy cơ đến sự tồn tại của tổ chức.

Chính những cái ‘mù’ này đã làm sụp đổ biết bao nhiêu công ty lớn trên thế giới tuy nhiên bài học này sẽ còn lặp lại thường xuyên và sẽ không chấp dứt!

Những bài học mà ai cũng biết nhưng chỉ ngộ ra ở những hơi thở cuối cùng

Kodak là một bài học tiêu biểu nhất. Kodak thống lĩnh thị trường film máy ảnh trên thế giới. Khi một nhóm kỹ sư của công ty phát minh ra công nghệ ảnh số thì giới lãnh đạo bảo ‘nếu không có film thì làm sao bán’ vì đối với họ film là cơm, máy ảnh là mồi thôi.

Thế là họ gạt bỏ phát minh này và tiếp tục phát triển film. Kodak chết bởi chính phát minh của mình! Đau không? Trong khi đó Fujifilm là công ty lớn thứ hai trên thị trường film cho máy ảnh nhìn thấy được nguy cơ đã dũng cảm thay đổi mô hình kinh doanh và nhờ vậy Fujifilm vẫn còn tồn tại.

Blockbuster là bài học gần đây nhất. Blockbuster thường tự hào ở mỗi góc phố trên nước Mỹ có một tiệm cho mướn phim DVD. Khách hàng chính của Blockbuster là những Soccer Moms (những bà mẹ có con trẻ). Thay vì chở con và bạn con đi coi phim thì mua vài cái Pizza lớn rồi ghé Blockbuster mướn 1-2 phim mới ra thế là các con có một buổi tiệc cuối tuần vui vẻ.

Khi Netflix ra đời thì Blockbuster cho rằng không có gì phải lo vì khách hàng của Netflix là số nhỏ sinh viên trẻ tuổi thích những phim xưa nên không đụng hàng, mặc dù họ biết công nghệ stream video đã có nhưng nó đi ngược lại với mô hình kinh doanh của họ và do đó họ gạt bỏ tất cả những nguy cơ.

Đến khi họ nhận thức được có nguy cơ thì nó đã quá trễ. Ít ra họ biết vì sao họ chết. Thật ra công ty Redbox cho mướn DVD ở những kiosk đặt ở các siêu thị như ‘put a nail in the coffin’ cho Blockbuster (viên đạn kết liễu cho người sắp chết).

Đây là hai bài học tại sao kiên trì lại là nguyên nhân cho sụp đổ. Bài học này sẽ còn lặp lại thường xuyên. Bạn có thể hỏi ‘Tại sao các lãnh đạo tổ chức không học bài học của những người đi trước?’ Thật sự họ biết cả và ai làm kinh doanh cũng biết cả. Hầu như tất cả các sinh viên học business đều phải học những case-study này. Chỉ có điều là họ không thấy nó áp dụng trong trường hợp của mình đến khi họ (tổ chức) ngáp hơi thở cuối cùng!

GS.Trương Nguyện Thành

Bài liên quan
Tin bài khác
Vận hành nhà máy tại Tây Ninh, Hòa Phát cung cấp thêm 400.000 tấn ống thép ra thị trường mỗi năm

Vận hành nhà máy tại Tây Ninh, Hòa Phát cung cấp thêm 400.000 tấn ống thép ra thị trường mỗi năm

Nhà máy sản xuất các dòng sản phẩm chủ lực như: ống thép đen, ống thép mạ kẽm, tôn mạ kẽm và thép cuộn, phục vụ nhu cầu xây dựng và công nghiệp.
Mùa báo cáo tài chính quý I: Doanh nghiệp lãi đậm, doanh nghiệp hụt hơi

Mùa báo cáo tài chính quý I: Doanh nghiệp lãi đậm, doanh nghiệp hụt hơi

Mùa báo cáo tài chính quý I/2026 đang cho thấy bức tranh kinh doanh phân hóa rõ nét giữa các doanh nghiệp niêm yết. Trong khi một số đơn vị ở nhóm ngân hàng, logistics, dầu khí và nông nghiệp duy trì tăng trưởng lợi nhuận tích cực, không ít doanh nghiệp khác lại ghi nhận kết quả đi lùi, phản ánh chênh lệch lớn về sức chống chịu và khả năng khai thác cơ hội trong cùng một giai đoạn.
Mộc Châu Milk lãi hơn 80 tỷ đồng quý I, cao nhất 9 quý

Mộc Châu Milk lãi hơn 80 tỷ đồng quý I, cao nhất 9 quý

Mộc Châu Milk ghi nhận lợi nhuận sau thuế hơn 80 tỷ đồng trong quý I/2026, tăng 68% so với cùng kỳ, đánh dấu mức cao nhất trong 9 quý gần đây. Kết quả này giúp doanh nghiệp sớm hoàn thành 33% mục tiêu lợi nhuận cả năm, trong bối cảnh doanh thu tăng trưởng tích cực và biên lợi nhuận tiếp tục cải thiện.
Doanh nghiệp họ Nguyễn tiên phong giải pháp nước hydrogen: Chung tay vì chất lượng sống bền vững

Doanh nghiệp họ Nguyễn tiên phong giải pháp nước hydrogen: Chung tay vì chất lượng sống bền vững

Trong bối cảnh nhu cầu sử dụng nước sạch ngày càng trở nên cấp thiết, cộng đồng doanh nghiệp Việt đang chủ động tìm kiếm những giải pháp công nghệ mới nhằm nâng cao chất lượng nguồn nước sinh hoạt. Việc triển khai công nghệ nước hydrogen không chỉ mở ra hướng đi mới trong lĩnh vực xử lý nước mà còn thể hiện trách nhiệm của doanh nghiệp đối với sức khỏe cộng đồng.
NovaGroup đổi “ghế nóng”: Ông Bùi Thành Nhơn nhường chức Chủ tịch cho con trai

NovaGroup đổi “ghế nóng”: Ông Bùi Thành Nhơn nhường chức Chủ tịch cho con trai

Ông Bùi Thành Nhơn giao vị trí Chủ tịch HĐQT NovaGroup cho con trai Bùi Cao Nhật Quân để lùi về giữ vai trò định hướng chiến lược.
Tập đoàn Đất Xanh: Hai chiếc ghế nóng Chủ tịch và Tổng Giám đốc đổi chủ

Tập đoàn Đất Xanh: Hai chiếc ghế nóng Chủ tịch và Tổng Giám đốc đổi chủ

Tập đoàn Đất Xanh vừa bổ nhiệm ông Bùi Ngọc Đức làm Chủ tịch HĐQT và ông Nguyễn Trường Sơn giữ vị trí Tổng giám đốc.
SATRA hé lộ “két sắt khủng", vượt xa nhiều đại gia trên sàn

SATRA hé lộ “két sắt khủng", vượt xa nhiều đại gia trên sàn

Việc một công ty thuần 100% vốn nhà nước sở hữu lượng tiền dư dả như SATRA là điều hiếm thấy, cho thấy chiến lược quản lý dòng tiền của doanh nghiệp rất hiệu quả.
BSR tính đường dài giữa biến động nguồn cung và áp lực niêm yết

BSR tính đường dài giữa biến động nguồn cung và áp lực niêm yết

Tại ĐHĐCĐ thường niên 2026, lãnh đạo BSR cho biết doanh nghiệp đã chủ động xây dựng nhiều kịch bản ứng phó trong bối cảnh thị trường năng lượng biến động, đồng thời bảo đảm đủ nguồn dầu thô để vận hành công suất cao đến tháng 7/2026. Cùng với đó, công ty đang thúc đẩy dự án nâng cấp mở rộng nhà máy, tái khởi động nhiên liệu sinh học và đề xuất phương án giảm tỷ lệ sở hữu của PVN để đáp ứng điều kiện niêm yết.
Nhà phân phối sách Tin học lớp 3 dính web đen: Từng giải thể vì hoạt động không hiệu quả,

Nhà phân phối sách Tin học lớp 3 dính web đen: Từng giải thể vì hoạt động không hiệu quả, 'tái sinh' nhờ khoản đầu tư hàng trăm tỷ đồng từ Nhật Bản

Nhà phân phối dòng sách Tin học lớp 3 đang dính "phốt" từng có giai đoạn phải giải thể vì hoạt động kém hiệu quả. Tuy nhiên theo thông tin mới nhất doanh nghiệp này đang chiếm khoảng 30% thị phần sách giáo khoa tiếng Anh của Việt Nam và nhận được hơn 600 tỷ đồng vốn góp từ Tập đoàn Nhật Bản.
Doanh nghiệp rục rịch công bố kết quả kinh doanh quý I/2026: Lợi nhuận khởi sắc, áp lực chi phí vẫn hiện hữu

Doanh nghiệp rục rịch công bố kết quả kinh doanh quý I/2026: Lợi nhuận khởi sắc, áp lực chi phí vẫn hiện hữu

Những tín hiệu đầu tiên từ mùa công bố kết quả kinh doanh quý I/2026 cho thấy bức tranh lợi nhuận của nhiều doanh nghiệp niêm yết đang cải thiện tích cực. Tuy nhiên, đằng sau đà tăng trưởng vẫn là áp lực chi phí vốn và sự phân hóa rõ nét giữa các ngành.
Vicostone lý giải biên lợi nhuận thấp nhất 10 năm, vẫn không chọn cuộc đua giá rẻ

Vicostone lý giải biên lợi nhuận thấp nhất 10 năm, vẫn không chọn cuộc đua giá rẻ

Trước áp lực cạnh tranh gia tăng và nhu cầu suy yếu tại các thị trường xuất khẩu chủ lực, Vicostone chấp nhận mặt bằng biên lợi nhuận thấp nhất trong một thập kỷ để duy trì ổn định vận hành, bảo toàn chuỗi cung ứng và củng cố nền tảng tăng trưởng dài hạn.
ECO Plastic nộp hồ sơ niêm yết HOSE, đặt mục tiêu lợi nhuận 2026 tăng gần gấp đôi

ECO Plastic nộp hồ sơ niêm yết HOSE, đặt mục tiêu lợi nhuận 2026 tăng gần gấp đôi

Sau chưa đầy hai năm giao dịch trên UPCoM, CTCP Nhựa sinh thái Việt Nam (ECO Plastic, mã: ECO) đã nộp hồ sơ niêm yết lên HoSE. Song song với kế hoạch chuyển sàn, doanh nghiệp đặt mục tiêu doanh thu 610 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 25 tỷ đồng trong năm 2026, đồng thời dự kiến chia cổ tức năm 2025 bằng cổ phiếu tỷ lệ 6%.
Lãnh đạo VPBankS tiếp tục từ nhiệm trước thềm đại hội cổ đông

Lãnh đạo VPBankS tiếp tục từ nhiệm trước thềm đại hội cổ đông

Chỉ ít tuần trước Đại hội đồng cổ đông thường niên 2026, CTCP Chứng khoán VPBank (VPBankS) liên tiếp ghi nhận đơn từ nhiệm của hai thành viên Hội đồng quản trị, đặt ra nhiều chú ý về biến động nhân sự cấp cao trong bối cảnh doanh nghiệp đặt mục tiêu tăng trưởng mạnh.
Bảo Minh ghi nhận ý kiến kiểm toán ngoại trừ vì khoản tài sản thiếu hơn 155,9 tỷ đồng

Bảo Minh ghi nhận ý kiến kiểm toán ngoại trừ vì khoản tài sản thiếu hơn 155,9 tỷ đồng

Báo cáo tài chính năm 2025 của Tổng công ty cổ phần Bảo Minh ghi nhận ý kiến kiểm toán ngoại trừ liên quan đến khoản “tài sản thiếu chờ xử lý” trị giá hơn 155,9 tỷ đồng. Doanh nghiệp cho biết đã chủ động báo cáo cơ quan chức năng, đồng thời triển khai các biện pháp pháp lý nhằm bảo vệ quyền lợi cổ đông và thu hồi tối đa tài sản.
HP Corp khởi công Dự án Kho bảo quản và sơ chế chanh dây tại tỉnh Đắk Lắk

HP Corp khởi công Dự án Kho bảo quản và sơ chế chanh dây tại tỉnh Đắk Lắk

Dự án được đánh giá là một trong những công trình quan trọng, góp phần thúc đẩy phát triển chuỗi giá trị nông sản, đặc biệt là chanh dây - một trong những cây trồng chủ lực của khu vực Tây Nguyên.