Đây là lần thứ ba Quốc hội Việt Nam đảm nhận chức Chủ tịch AIPA và lần thứ ba đăng cai tổ chức Đại hội đồng AIPA. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử một kỳ Đại hội đồng AIPA được tổ chức bằng hình thức trực tuyến. AIPA 41 diễn ra từ ngày 8-10/9/2020 được tổ chức bằng hình thức trực tuyến tại điểm cầu Hà Nội và các điểm cầu nghị viện của các nước thành viên ASEAN, các nước quan sát viên.
Theo Ban Tổ chức, có trên 380 đại biểu sẽ dự AIPA 41 theo hình thức trực tuyến tại 43 điểm cầu, trong đó có 11 Chủ tịch Quốc hội của 10 nghị viện thành viên. Tham dự Đại hội đồng AIPA 41 lần này có Tổng Thư ký Liên minh Nghị viện Thế giới (IPU) và Cố vấn đặc biệt của Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc.
Phát biểu khai mạc AIPA 41, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân nêu rõ, “mỗi nghị viện chúng ta, với vai trò và trách nhiệm của mình, cần sát cánh với chính phủ tìm mọi biện pháp sớm đẩy lùi đại dịch COVID-19, khôi phục và phát triển kinh tế, ổn định đời sống nhân dân và thúc đẩy hợp tác giữa các nước ASEAN trong và sau đại dịch”. “Tôi đánh giá cao hành động kịp thời của các nhà lãnh đạo ASEAN và đặc biệt là Tuyên bố của Thủ tướng Chính phủ Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc, Chủ tịch ASEAN 2020 về ứng phó chung của ASEAN trước đại dịch COVID-19”. Những hành động kịp thời và hiệu quả của chính phủ các nước ASEAN, những cống hiến không biết mệt mỏi, sự hy sinh quên mình của tất cả các lực lượng trong xã hội góp phần nỗ lực ngăn chặn và đẩy lùi đại dịch ở các nước trong khu vực ASEAN chúng ta.
Trong chương trình nghị sự của Đại hội đồng, Ủy ban Kinh tế AIPA sẽ thảo luận về chủ đề “Vai trò của nghị viện trong việc thúc đẩy gắn kết và phục hồi kinh tế ASEAN sau đại dịch COVID-19” nhằm đưa ra các giải pháp vừa tăng cường khả năng khôi phục nền kinh tế, vừa ngăn chặn sự lây lan của đại dịch COVID-19. Các nghị sĩ sẽ cùng nhau trao đổi về chủ đề “Ngoại giao nghị viện vì hòa bình và an ninh bền vững trong ASEAN”. Tại Đại hội đồng AIPA lần này, Ủy ban Xã hội AIPA sẽ thảo luận về chủ đề “Nâng cao vai trò của AIPA trong việc hỗ trợ Cộng đồng Văn hóa-Xã hội ASEAN ứng phó với đại dịch COVID-19” và Hội nghị Nữ nghị sĩ AIPA thảo luận về “Vai trò của nữ nghị sĩ trong việc bảo đảm việc làm và thu nhập của lao động nữ”. Đặc biệt, để nâng cao vai trò của nghị sĩ trẻ nói riêng, vai trò của thanh niên nói chung, lần đầu tiên tổ chức Hội nghị Nghị sĩ trẻ AIPA để bàn về “Sự tham gia của các nghị sĩ trẻ AIPA vào tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN”.
“Vì sự phát triển của Cộng đồng ASEAN tới năm 2025 và những năm tiếp theo, chúng ta cùng củng cố sự đoàn kết, hợp tác, nêu cao tinh thần trách nhiệm, thấu hiểu và chia sẻ trong AIPA, lấy lợi ích của người dân là trung tâm hành động trên tinh thần tôn trọng luật pháp quốc gia và pháp luật quốc tế”. Chủ tịch Quốc hội cũng nhấn mạnh việc nâng cao hiệu quả hoạt động của AIPA, “biến lời nói thành hành động”, vì một tương lai tốt đẹp hơn thông qua việc xây dựng Tầm nhìn của AIPA.
 |
| Ảnh: VGP/Quang Hiếu |
Phát biểu tại lễ khai mạc trên cương vị Chủ tịch ASEAN 2020, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cho biết, Việt Nam đã cơ bản kiểm soát được dịch COVID-19 và đang phục hồi sản xuất, trong 6 tháng 2020, đạt mức tăng trưởng dương, gần 2%. “Tôi đánh giá cao và chân thành cảm ơn chính phủ, nghị viện và người dân các nước ASEAN đã kề vai sát cánh phối hợp hiệu quả vì những mục tiêu chung của ASEAN chúng ta”.
Thủ tướng nhấn mạnh, AIPA là một tổ chức thiết yếu của các cơ quan lập pháp trong ASEAN. Trong những thập kỷ qua, hợp tác Nghị viện AIPA luôn có vai trò quan trọng, phối hợp cùng chính phủ các quốc gia thành viên ASEAN củng cố và duy trì môi trường hòa bình, an ninh, ổn định; hợp tác và phát triển; tăng cường gắn bó giữa người dân các quốc gia ở khu vực…
Nêu một số nội dung hợp tác quan trọng giữa AIPA với quốc hội và chính phủ các nước ASEAN, Thủ tướng nhấn mạnh, kênh hành pháp và kênh lập pháp ASEAN cần tiếp tục phối hợp chặt chẽ thúc đẩy thực hiện thành công các Kế hoạch tổng thể, trên 3 trụ cột về chính trị - an ninh, kinh tế và văn hóa - xã hội, hiện thực hóa Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2025; chú trọng đẩy mạnh liên kết kinh tế, tăng cường kết nối, thu hẹp khoảng cách phát triển, lồng ghép và hài hòa các quyết sách của ASEAN với các chương trình phát triển quốc gia.
Thủ tướng mong rằng các nghị sĩ, nghị viện thành viên AIPA tập hợp ý chí nguyện vọng của người dân, đưa ra khuyến nghị và cùng chính phủ các nước ASEAN thể hiện trong các quyết sách về phương hướng phát triển của ASEAN, hình thành Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN sau 2025 lấy người dân làm trung tâm.
Các nghị viện thành viên AIPA chung tay cùng chính phủ các nước ASEAN xây dựng một Cộng đồng ASEAN hoạt động dựa trên luật lệ, thượng tôn pháp luật, bình đẳng, tôn trọng lẫn nhau, giải quyết tranh chấp và khác biệt theo phương cách hòa bình trên cơ sở tôn trọng luật pháp quốc tế. Mở rộng quan hệ với các đối tác, trong đó ASEAN luôn giữ vững vai trò trung tâm khu vực.
“Cuối cùng, tôi đề cao đối thoại và tiếng nói quý báu của các vị đại biểu quốc hội, các nghị sĩ thành viên AIPA cùng kênh chính phủ thúc đẩy tinh thần gắn kết người dân, góp phần làm sâu sắc thêm các giá trị và bản sắc văn hóa ASEAN vì một Cộng đồng ASEAN gắn kết, đùm bọc và chia sẻ lẫn nhau”, Thủ tướng nói. Đối thoại Lãnh đạo cấp cao ASEAN - AIPA tại Hội nghị ASEAN 36 là hiệu quả và cần được phát huy. Đối thoại đã giúp các chính phủ triển khai nhiều chính sách nâng cao đời sống, an sinh xã hội; đồng thời cũng chuyển tải những hành động, việc làm của các chính phủ tới người dân và vì lợi ích của người dân.
Thủ tướng bày tỏ, trải qua hơn nửa thế kỷ với nhiều thành tựu to lớn, nhưng lịch sử ASEAN đã không ít lần chứng kiến bó lúa vàng ASEAN phải nghiêng ngả trước giông bão. Nhưng qua mỗi lần thử thách, ASEAN lại thêm bản lĩnh, trưởng thành, tự cường và vững vàng hơn trước. “Việt Nam có câu “lửa thử vàng, gian nan thử sức”. Dù khó khăn, nhưng chúng tôi nỗ lực hoàn thành tốt Năm Chủ tịch ASEAN 2020 và tin tưởng rằng với sự chung tay của các chính phủ và nghị viện thành viên, ASEAN sẽ tự tin tiếp tục tiến bước trên con đường xây dựng thành công Cộng đồng đoàn kết, tự cường, gắn kết và chủ động thích ứng vì hòa bình, phát triển thịnh vượng và phồn vinh”.
Đức Tuân
