Ảnh minh họa.
Từ đầu năm 2018 đến nay, lượng ô tô nhập khẩu về thị trường Việt Nam luôn trong tình trạng "nhỏ giọt", cung không đủ cầu. Thậm chí, trong 2 tháng đầu năm, gần như không có xe nhập khẩu về Việt Nam, sang tháng 3 đến nay mới có ô tô nhập khẩu từ Thái Lan về Việt Nam do Honda và GM Việt Nam nhập khẩu.
Nhìn vào lượng xe nhập khẩu 5 tháng đầu năm 2018 khi so sánh với 2017, lượng xe nhập khẩu theo từng tháng trong năm 2017 luôn cao hơn từ 3 đến 36 lần so với các tháng của năm 2018.
Biểu đồ so sánh lượng xe nhập khẩu theo từng tháng năm 2018 so với 2017
Điều này cho thấy tác động không hề nhỏ của Nghị định 116 đối với thị trường xe nhập khẩu của Việt Nam.
Cụ thể, Nghị định 116 và Thông tư 03 nêu rõ các quy định cụ thể về kiểm tra chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường đối với xe ô tô nhập khẩu. Trong đó yêu cầu doanh nghiệp cung cấp giấy Chứng nhận chất lượng kiểu loại ô tô nhập khẩu được cấp bởi cơ quan, tổ chức có thẩm quyền nước ngoài là nội dung khó đáp ứng nhất của ô tô nhập khẩu.
Ngoài Thái Lan hiện là quốc gia đã cấp giấy Chứng nhận chất lượng kiểu loại ô tô nhập khẩu cho một số mẫu xe nhập khẩu của Honda và GM Việt Nam, còn tại các quốc gia khác, rất khó để các doanh nghiệp nhập khẩu xe được cấp Giấy chứng nhận. Dù vậy, lượng xe nhập khẩu trong 5 tháng đầu năm 2018 từ quốc gia này cũng giảm hơn 50% so với cùng kỳ năm 2017.So sánh lượng ô tô nhập khẩu từ các quốc gia trong 5 tháng đầu năm 2017 và 2018, có thể thấy xe ô tô nhập khẩu nguyên chiếc từ Indonesia là "chịu" tác động mạnh mẽ nhất của Nghị định 116.
Bởi lẽ, trong 5 tháng đầu năm 2017, lượng xe nhập khẩu từ quốc gia này ở mức 8.683 chiếc thì sang cùng kỳ năm 2018 chỉ nhập khẩu được vỏn vẹn 8 chiếc. Xe hơi nhập khẩu từ Hàn Quốc, Mỹ và Nhật Bản cũng bị ảnh hưởng nặng nề khi lượng xe nhập khẩu từ Hàn Quốc đã giảm 16 lần, Mỹ giảm 23 lần còn Nhật Bản giảm 7 lần.
Ngoài ra, còn có Trung Quốc, Ấn Độ cũng là những quốc gia sụt giảm lượng xe nhập khẩu về Việt Nam, trong khi 5 tháng đầu năm 2017 Trung Quốc cung cấp 2.735 xe về Việt Nam thì sang năm 2018 chỉ còn 342 chiếc còn Ấn Độ thì có tới 5.508 xe nhập khẩu về Việt Nam trong 5 tháng đầu năm 2017 nhưng sang năm 2018 thì không có mẫu xe nào.
Tuy nhiên, từ cuối năm 2017, lượng xe nhập khẩu từ Ấn Độ đã đột ngột giảm xuống do mẫu xe mà Việt Nam từng nhập khẩu nhiều nhất từ Ấn Độ là Hyundai Grand i10 đã chuyển từ nhập khẩu sang lắp ráp.
Còn lại các quốc gia cung cấp lượng xe sang như Đức, Anh, Pháp, Canada cũng bị ảnh hưởng. Dù vậy, do số lượng xe nhập khẩu từ các quốc gia này vốn không lớn mà sang năm 2018 càng khó khăn trong việc nhập khẩu nên dẫn đến tình trạng "khan hàng", thậm chí một số mẫu xe sang còn "biến mất" khỏi thị trường Việt Nam.
Có thể thấy, Nghị định 116 là rào cản không hề dễ vượt qua đối với xe ô tô nhập khẩu. Trong khi doanh số xe nhập khẩu sụt giảm mạnh mẽ thì doanh số của xe lắp ráp tại Việt Nam lại tăng lên 10% trong tháng 5/2018.
Ngoài ra, doanh số xe du lịch trong tháng này đạt 23.065 chiếc, tăng 20% so với cùng kỳ năm ngoái cho thấy nhu cầu mua xe của người dân vẫn rất cao. Tuy nhiên, sự thiếu hụt lượng xe nhập khẩu từ nhiều thị trường đã khiến sự lựa chọn của người dùng ngày càng bó hẹp.
Nguyễn Thắm
