Bên cạnh những tín hiệu khả quan của nền kinh tế, các vấn đề “nóng” như: Giá xăng dầu, việc xử lý các dự án thua lỗ, cắt giảm các điều kiện kinh doanh… đã được giải trình.
Tăng trưởng khả quan
Theo số liệu tổng hợp của Bộ Công Thương, sản xuất công nghiệp là điểm sáng trong 9 tháng năm 2018 của ngành khi duy trì đà tăng trưởng khá cao, đóng góp tích cực vào tăng trưởng GDP chung của cả nền kinh tế. Tính chung 9 tháng, chỉ số sản xuất toàn ngành công nghiệp tăng 10,6% so với cùng kỳ năm trước, đạt mức tăng trưởng cao nhất từ năm 2012 trở lại đây.
Mua bán xăng dầu tại một cửa hàng trên đường Nguyễn Lương Bằng, quận Đống Đa. Ảnh: Phạm Hùng
Trong đó, ngành chế biến, chế tạo tiếp tục là điểm sáng dẫn dắt tăng trưởng chung của toàn ngành với mức tăng 12,9%. Tuy nhiên, ngành công nghiệp khai khoáng vẫn tiếp tục gặp khó khăn, tốc độ tăng trưởng giảm 2% so với cùng kỳ năm 2017. Về kim ngạch xuất khẩu, 9 tháng ước đạt 178,91 tỷ USD, tăng 15,4% so với cùng kỳ. Quy mô xuất khẩu tiếp tục được mở rộng với 26 mặt hàng đạt kim ngạch xuất khẩu trên 1 tỷ USD. Đáng chú ý, tốc độ tăng trưởng của khối DN trong nước cao hơn khối DN có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Trong 9 tháng, khối DN trong nước xuất khẩu đạt hơn 51 tỷ USD, khối FDI chiếm tỷ trọng khoảng 71% trong tổng kim ngạch xuất khẩu của cả nước. Cán cân thương mại luôn duy trì thặng dư với mức xuất siêu hơn 5,3 tỷ USD, là mức cao nhất từ trước đến nay.
Chi hơn 5.500 tỷ đồng để ghìm giá xăng dầu
Thông tin về việc điều hành giá xăng dầu, Thứ trưởng Bộ Công Thương Đỗ Thắng Hải cho biết, từ đầu năm đến nay đã có 19 kỳ điều hành giá, trong đó chỉ có 2 lần giảm giá và tới 10 lần ghìm giữ giá xăng dầu thông qua Quỹ bình ổn giá xăng dầu, với tổng số tiền hơn 5.500 tỷ đồng đã được chi ra. Tính đến ngày 31/8/2018, Quỹ bình ổn giá xăng dầu còn hơn 3.100 tỷ đồng. Hoạt động của Quỹ thời gian qua khá hiệu quả trong điều hành giá xăng dầu, góp phần kiểm soát giá các mặt hàng, qua đó góp phần ổn định thị trường, kiểm soát lạm phát.
Thứ trưởng Đỗ Thắng Hải khẳng định, lợi ích của Quỹ bình ổn xăng dầu thời gian qua là rất rõ ràng. Chỉ cần giá xăng tăng sẽ kéo theo nhiều mặt hàng tăng, ảnh hưởng đến chỉ số giá tiêu dùng. Đặc biệt là trong năm tới, thực hiện Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, tăng thuế môi trường lên 4.000 đồng thì vai trò của Quycs bình ổn xăng dầu càng quan trọng.
Thu hồi ngân sách 1.000 tỷ đồng từ 12 dự án thua lỗ
Thông tin về tiến độ xử lý 12 dự án nghìn tỷ thua lỗ, Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Bộ Công Thương Dương Duy Hưng cho biết, sau gần 2 năm từ khi Quốc hội ban hành Nghị quyết 33 và hơn một năm Thủ tướng ban hành Quyết định phê duyệt xử lý 12 dự án. Đến nay 12 dự án đều có những chuyển biến tích cực. Trong 6 dự án đã có hoạt động sản xuất, kinh doanh nhưng vẫn thua lỗ, đến nay đã có 2/6 dự án thoát lỗ và bước đầu sản xuất kinh doanh có lãi. Cụ thể, 8 tháng đầu năm, Dự án DAP 1- Hải Phòng lãi 147,68 tỷ đồng, dự án nhà máy thép Việt Trung lãi hơn 527,4 tỷ đồng.
Số dự án còn lại trong nhóm có sản xuất, nhưng thua lỗ hiện nay đều có phương án tiết giảm chi phí, tổ chức lại sản xuất nên số lỗ đã giảm dần. Nhiều dự án trước đây như Đạm Ninh Bình, DAP 2 rất khó triển khai sản xuất, song hiện nay đã vận hành trở lại một số dây chuyền sản xuất và mức lỗ sau gần 2 năm qua đã giảm dần. Đối với nhóm 3 dự án tạm dừng thi công: Nhà máy bột giấy Phương Nam chuẩn bị các điều kiện để bán đấu giá lần 2 (lần 1 không thành công); Hai dự án còn lại cũng đang tìm đối tác để vận hành trở lại. Đối với nhóm các dự án của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN): Nhà máy xơ sợi Đình Vũ (Công ty PVTex) đã vận hành trở lại 3 dây chuyền vào ngày 10/4 và cho ra sản phẩm tiêu thụ đảm bảo chất lượng.
Sau quá trình vận hành trở lại, tổng dư nợ trung và dài hạn của các dự án này đã giảm được 124 tỷ đồng so với thời điểm 31/1/2018. Đáng chú ý, việc xử lý các dự án không những đảm bảo nguyên tắc không sử dụng vốn ngân sách Nhà nước mà còn đảm bảo nguyên tắc thị trường và tự chịu trách nhiệm của DN, thu hồi cho ngân sách 1.000 tỷ đồng.
Ánh Ngọc
